Vanaf vandaag kan iedereen die dat wil meedenken over de plannen voor de Lelylijn. Via de website Lelylijn raadpleging kan een online raadpleging worden ingevuld. Dit is het eerste onderdeel in een breder participatietraject rondom de nieuwe spoorverbinding tussen het Noorden en de Randstad. De uitkomsten daarvan zullen bestuurders gebruiken bij de keuzes die over de Lelylijn worden gemaakt. De aftrap van het participatietraject voor de Lelylijn werd vanmiddag gegeven op ROC Friese Poort in Emmeloord waar staatssecretaris Vivianne Heijnen samen met studenten de raadpleging invulde.

Vanaf 2023 worden een aantal nieuwe regels van kracht. Ook gaan verschillende subsidieregelingen (opnieuw) open. Hieronder lees je de belangrijkste veranderingen.

De ministers van Transport van de 27 lidstaten van de EU hebben vandaag besloten dat de Lelylijn wordt opgenomen in het uitgebreide TEN-T netwerk. Dat is een belangrijk besluit voor Nederland omdat Europa daarmee het belang van de Lelylijn erkent en de beoogde nieuwe spoorlijn dankzij dit besluit kans maakt op Europese subsidies.

Het kabinet heeft in het coalitieakkoord € 7,5 miljard vrijgemaakt om nieuwe woonwijken bereikbaar te maken. Minister Harbers en staatssecretaris Heijnen (Infrastructuur en Waterstaat) en minister De Jonge (Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening) maken vandaag bekend hoe dit geld besteed wordt. Zij doen dat na overleg met provincies en gemeenten, die zelf ook een forse financiële bijdrage leveren. Het gaat om Rijksinvesteringen in infrastructuur voor het openbaar vervoer (€ 4 miljard), de auto (€ 2,7 miljard) en de fiets (€ 780 miljoen). Het gaat zowel om nieuwe spoorlijnen, wegen en fietspaden, als om de verbetering en verdere ontwikkeling van bestaande verbindingen. Een deel van het geld gaat naar grote infrastructurele projecten, en een deel naar het versnellen van gemeentelijke en provinciale mobiliteitsmaatregelen bij nieuwe woningbouwprojecten. Er zijn veel onzekerheden, onder andere vanwege stikstof. Maar het kabinet wil door blijven werken aan de bereikbaarheid van Nederland. Het doel is goede bereikbaarheid en ontsluiting van 400.000 nieuw te bouwen woningen tot en met 2030. Bij alle plannen is expliciet de keuze gemaakt dat woningbouw en infrastructuur veel meer hand in hand worden gerealiseerd.

Iedereen moet met het openbaar vervoer kunnen reizen. Ook mensen met een beperking. Daarom hebben vandaag staatssecretaris Vivianne Heijnen (Infrastructuur en Waterstaat), regionale bestuurders, ov-bedrijven en ProRail het Bestuursakkoord Toegankelijkheid Openbaar Vervoer 2022-2032 getekend.

Het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat wil Nederland bereikbaar, veilig en leefbaar houden. Voor 2023 is daarvoor € 12,9 miljard beschikbaar, waarmee we belangrijke dingen doen. Want of het nu gaat om een veilige en snelle route naar je werk, het vervoer van goederen over land, zee en in de lucht, zorgen dat nieuwe woonwijken bereikbaar worden, IenW werkt eraan. En dat is niet alles. We zorgen voor gezonde lucht en maken onze bodem schoon. We beschermen het land tegen water door onze dijken te onderhouden. We werken aan het schoner maken van ons wegverkeer door elektrisch autorijden en fietsen te stimuleren.

Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (IenW) biedt het openbaar vervoer een transitieregeling voor 2023. De ov-sector had om een garantstelling gevraagd omdat de reizigersaantallen nog steeds lager zijn dan voor de start van de coronapandemie. De voorgestelde regeling geeft het openbaar vervoer zekerheid als de reizigersaantallen volgend jaar nog steeds tegenvallen.

Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat en de provincies Groningen, Fryslân en Drenthe hebben vanuit het Deltaplan Noordelijk Nederland afspraken gemaakt over het MIRT-onderzoek naar de Lelylijn. Deze nieuwe treinverbinding verbindt Lelystad en de steden Groningen en Leeuwarden, waarmee de reistijd tussen de Randstad en Noord-Nederland verkort wordt. Er wordt een gezamenlijke werkorganisatie opgericht die het onderzoek gaat coördineren. Het bestuurlijk overleg Deltaplan zal deze werkorganisatie aansturen. Ook bewoners, belanghebbenden en andere regionale overheden zullen bij het onderzoek worden betrokken.

OV-bedrijven kunnen in heel 2022 rekenen op een vergoeding van het Rijk om de gevolgen van de coronacrisis op te vangen. Dat heeft het kabinet besloten. De vergoeding was al toegezegd tot september van dit jaar, maar wordt nu doorgetrokken tot het einde van het jaar.

Het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (IenW) wil Nederland bereikbaar, veilig en leefbaar houden. In 2022 investeert IenW € 3,6 miljard in onderhoud, vervanging en renovatie aan wegen, vaarwegen, spoor, bruggen en het hoofdwatersysteem. Daarmee zet IenW een belangrijke stap in de enorme onderhoudsoperatie van de komende jaren. Tegelijk komt er extra aandacht voor veiligheid. Behalve verkeersveiligheid gaat het ook om het versterken van dijken, het afvoeren van regenwater en het vasthouden van water bij droogte. Ook krijgen leefomgeving en circulaire economie een impuls. Daardoor kan het ministerie bijvoorbeeld een nieuwe stap zetten naar schoon wegverkeer.

Stil en zonder uitlaatgassen. Dat geldt steeds vaker voor de bus die door de straat rijdt. Nederland loopt voorop in Europa qua schone bussen, en wil in 2030 alle bussen in het openbaar vervoer schoon hebben. Deze bussen zijn voordeliger in het gebruik, maar vragen een investering aan de voorkant. Daarom trekt het kabinet trekt 40 miljoen euro uit voor nieuwe schone bussen. Dat maakt staatssecretaris Van Veldhoven (Infrastructuur en Waterstaat) vandaag bekend. Hiermee gaat een volgende afspraak uit het klimaatakkoord in vervulling.

Nederlandse bedrijven willen ook na de coronacrisis fors inzetten op thuiswerken. Dat blijkt uit een groot onderzoek van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, waaraan ruim 1.100 bedrijven met meer dan 100 medewerkers mee hebben gedaan. Ook blijkt dat bedrijven de reizen die hun werknemers blijven maken willen verduurzamen. Het onderzoek is vandaag gepubliceerd.

Het kabinet wil dat de veiligheid bij onbewaakte spoorwegovergangen sneller verbetert en wil daarom dat de Rijksoverheid de bevoegdheid krijgt om deze overwegen op te heffen of om te kunnen opleggen dat ze moeten worden aangepast. De Spoorwegwet zal daarom worden gewijzigd. Op dit moment kan een onbewaakte spoorwegovergang alleen worden opgeheven of aangepast als de gemeente waar de overweg ligt daartoe besluit of als er overeenstemming is met de grondeigenaar.

Het openbaar vervoer kan ook in 2022 op een financiële vergoeding van de Rijksoverheid rekenen. Dat heeft het kabinet besloten. De coronaregeling zoals die vorig jaar en dit jaar geldt, wordt in ieder geval doorgetrokken tot september 2022. Dat is nodig omdat het een aantal jaren duurt voordat alle reizigers weer met het ov reizen.

Zo’n 270 kilometer spoor in Groningen en Friesland wordt voor 2030 uitgerust met het moderne spoorbeveiligingssysteem ERTMS (European Rail Traffic Management System). Dat voornemen heeft staatssecretaris Stientje van Veldhoven (Infrastructuur en Waterstaat). Het Rijk en de provincies Groningen en Fryslân investeren samen onder andere in het ombouwen van de treinen en het opleiden van personeel. De komende tijd zullen de afspraken tussen de betrokken partijen worden vastgelegd.

Het openbaar vervoer zal ook in het vierde kwartaal financiële steun krijgen van de Rijksoverheid om treinen, bussen, metro’s en trams te laten rijden tijdens de coronacrisis. In februari maakte het kabinet bekend dat de ov-sector tot en met september op financiële steun van het Rijk kon rekenen. De regeling is nu doorgetrokken voor heel 2021.

Meer goederenvervoer over water of via het spoor in plaats van over de weg. Dat is goed voor de afname van de verkeersdrukte op de weg, de verkeersveiligheid en het terugdringen van CO2-uitstoot. Minister Van Nieuwenhuizen en staatssecretaris Van Veldhoven gaan ondernemers in de logistiek helpen om de verplaatsing van het goederenvervoer naar water en spoor – de modal shift - te maken. Ze trekken om ze daar bij te ondersteunen een bedrag van 2,5 miljoen euro uit. Logistieke bedrijven die kleine of middelgrote transporten verzorgen, komen in aanmerking voor financiële steun als ze ladingen bundelen.

Het Europese Jaar van het Spoor begint vandaag. Hoewel we door de coronacrisis maar beperkt op reis kunnen, vraagt de Europese Unie dit jaar aandacht voor het belang van goede Europese treinverbindingen. Doel is ervoor te zorgen dat na de pandemie in heel Europa meer mensen en goederen met de trein gaan reizen om op die manier bij te dragen aan het halen van de klimaatdoelen.

Het kabinet verlengt de beschikbaarheidsvergoeding die ov-bedrijven sinds vorig jaar ontvangen om tijdens de coronacrisis te blijven rijden tot en met september 2021. Voor de verlenging wordt 370 miljoen euro gereserveerd. Eerder was met de ov-sector afgesproken dat de beschikbaarheidsvergoeding tot en met juli 2021 zou doorlopen en dat voor de tweede helft van 2021 gekeken zou worden naar een versoberde regeling.

Minister Van Nieuwenhuizen (Infrastructuur en Waterstaat), minister Ollongren (Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties) en staatssecretaris Van Veldhoven (Infrastructuur en Waterstaat) hebben met regio’s afspraken gemaakt om de bereikbaarheid van weg, water en spoor op veel plekken in Nederland te verbeteren. De bevolkingsaantallen groeien, er ligt een grote opgave voor meer woningen en investeren in infrastructuur blijft nodig.