Kinderen hebben geen recht om te stemmen. Net als vrouwen iets meer dan 100 jaar geleden overigens. De wet om te stemmen, gemaakt door mannen, sloot vrouwen buiten. Kiesrecht zou ‘onvrouwelijk’ zijn, de man zou van nature verstandiger zijn, de Nederlandse vrouw ‘was meer tevreden zonder kiesrecht’. Kortom, het recht van de vrouw was het aanrecht.

Waarom stemden al die mensen plots op de PVV? Die vraag dringt zich op nu een kwart van de Nederlanders zijn vertrouwen aan Wilders gaf. In Ter Apel en Dalfsen, twee van de vele plekken waar de PVV de grootste partij werd, vertellen de bewoners dat er véél meer achter zit dan een afkeer van vluchtelingen of de islam. ,,Nederlanders zijn jaren afgeknepen. En als je lege bakken hebt, krijg je knorrende varkens.”

Het uit Amerika overgewaaide Black Friday moet in de huidige vorm worden afgeschaft. Dat is de bikkelharde eis van onderzoekers en hoogleraren aan het nieuwe kabinet. Het koopjesfestijn wakkert een ongezonde kooplust aan en is uit oogpunt van duurzaamheid een ramp voor onze planeet, stellen zij. De Raad voor de leefomgeving en infrastructuur (Rli), een belangrijk adviesorgaan van de regering, presenteert vandaag een rapport met hetzelfde advies: de aarde kan onze ongeremde consumptie niet aan.

Kitty Herweijer schrijft drie keer per week over wat haar bezighoudt.

Nu we weten dat de PVV de grootste partij van het land is, wordt het tijd om te kijken naar de cijfers áchter die monsterzege. Want waar heeft Wilders zijn winst geboekt? En waar hebben GroenLinks-PvdA en de VVD het laten liggen? En waarom bleef Pieter Omtzigt uiteindelijk achter bij de tot een paar dagen geleden torenhoge peilingen? De verkiezingsuitslag in zes statistieken.

De grootste partij van het land worden brengt nieuwe verantwoordelijkheden met zich mee. Die gelden voor gelijkgestemden, maar juist ook voor andersdenkenden, schrijft onze hoofdredacteur Rennie Rijpma.

Mocht Geert Wilders minister-president worden, dan wordt Krisztina Marfai de premiersvrouw. Ze zijn al meer dan dertig jaar getrouwd, maar wat weten we eigenlijk over haar? En hoe ziet hun ideale zaterdagavond eruit? ‘We drinken een glaasje wijn en komen volledig tot rust.’

Waarom stemden al die mensen plots op de PVV? Die vraag dringt zich op nu een kwart van de Nederlanders zijn vertrouwen aan Wilders gaf. In Ter Apel en Dalfsen, twee van de vele plekken waar de PVV de grootste partij werd, vertellen de bewoners dat er véél meer achter zit dan een afkeer van vluchtelingen of de islam. ,,Nederlanders zijn jaren afgeknepen. En als je lege bakken hebt, krijg je knorrende varkens.”

Natuurlijk zijn er zorgen, er is ook angst. Maar onder moslims in Rotterdam (90.000 mensen) is er óók begrip voor de massale keuze op Geert Wilders’ PVV: ,,Mensen hebben het zwaar en misschien kan hij de problemen wel oplossen.”

Critici maken zich ernstige zorgen over onze rechtsstaat, als de PVV van Geert Wilders een nieuw kabinet gaat leiden. Wilders belooft dan weer ‘binnen de kaders van de wet en de Grondwet’ te blijven, als hij aan de macht komt. Hoe zit dat precies? En wanneer overtreed je eigenlijk de grenzen van een rechtsstaat?

Alle omstandigheden waren deze campagne in het voordeel van Geert Wilders. En hoewel geen peiling voorspelde dat de zege zó afgetekend zou zijn, was al langer duidelijk dat de PVV veel stemmen zou krijgen. Vijf redenen waarom Nederland Wilders en zijn partij de grootste maakten.

Toen de zon donderdagochtend opkwam in Nederland, bescheen ze een radicaal-rechts land. Voor het eerst in de geschiedenis is de anti-migratie en anti-islamitische PVV veruit de grootste partij van Nederland. Het zorgt voor een maalstroom aan emoties onder 17 miljoen Nederlanders: vreugde, verdriet en angst. Van ‘Wilders maakt een einde aan de onzin’ tot ‘zien we elkaar bij vertrekhal 3?’.

Pieter Omtzigt maakt met twintig zetels een grootse entree in de Tweede Kamer, een prestatie die sinds de LPF niet is vertoond. Als grote middenpartij krijgt NSC in de formatie waarschijnlijk een cruciale rol. Al zal de druk op Omtzigt toenemen: blijft hij de PVV blokkeren, of draait hij bij?

Eric van der Burg (VVD) pakt zijn werk weer op als staatssecretaris van Justitie en Veiligheid. Hij was de afgelopen weken afwezig om gezondheidsredenen. Zijn tijdelijke vervanger, Christophe van der Maat, hervat zijn functie weer als staatssecretaris van Defensie.

Met zijn constructieve opstelling breekt PVV-leider Wilders abrupt met de vertrouwde, radicale koers. Eerder geloofde hij niet in zo’n mildere aanpak, maar vlak voor de verkiezingen veranderde Wilders plotseling van koers. Waarom deed hij dat? Verslaggever Niels Klaassen volgde de PVV-leider het afgelopen jaar en zag een opvallende draai van Wilders.

De samenvoeging van GroenLinks en PvdA moest van de twee linkse partijen de grootste partij maken. Daarmee hebben ze gegokt, en verloren. De zetelwinst kwam er niet dankzij de campagne, maar ondanks. Die liep namelijk allesbehalve soepel.

Onlangs verscheen De Staat van het MKB, jaarlijkse uitgave over feiten en cijfers van het midden- en kleinbedrijf. Hierin doen Barbara Baarsma en Jacques van den Broek aanbevelingen, die zij hard nodig vinden.

Terwijl het stof van de aardverschuiving in Den Haag neerdaalt, duiden politiek verslaggevers Niels Klaassen, Tobias den Hartog en Hans van Soest de overwinning van de PVV. Luister naar hun analyse in de nieuwste aflevering van onze podcast Politiek Dichtbij: ‘Voor de kerst weten wet of we een kabinet Wilders I krijgen.’

Nadat donderdag het moment was om bij te komen van de uitslag, gaat het politieke spel vrijdag weer van start. De dag begint rond 10.30 uur met een bijeenkomst van alle fractievoorzitters, waar Geert Wilders namens de PVV een verkenner aanwijst, die twee weken de tijd krijgt om te kijken welke partijen bereid zijn met elkaar samen te werken. Mis niets van nasleep van de verkiezingen in ons liveblog.

Geert Wilders wil ‘natuurlijk’ premier worden. Dat zei hij donderdagochtend bij het feestelijke eerste fractieoverleg na de grote overwinning van de PVV; de partij haalt 37 zetels. De VVD houdt opeens de optie open om samen te werken met Wilders. En Omtzigt liet donderdag voor zijn fractieoverleg weten dat zijn - zo leek het - uitgestoken hand naar PVV op de verkiezingsavond verkeerd geïnterpreteerd is. Mis niets van nasleep van de verkiezingen in ons liveblog.