Antisemitisme is een diepgeworteld probleem in Nederland en neemt toe; het Joods leven staat onder druk. Het kabinet intensiveert daarom de aanpak ter bestrijding van antisemitisme, mede op basis van de aanbevelingen in het eindrapport van de Taskforce Antisemitismebestrijding ‘Gevangen in Vrijheden’. Met de Strategie Bestrijding Antisemitisme 2024–2030 is voor de bestrijding van antisemitisme een noodzakelijk fundament gelegd.

De Algemene wet gelijke behandeling, de wet die het recht op gelijke behandeling voor burgers door bedrijven of organisaties beschermt, moet ook voor de overheid gaan gelden. De ministerraad heeft daar op voorstel van minister Heerma van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties mee ingestemd. Een wetswijziging moet ervoor gaan zorgen dat burgers ook hulp kunnen zoeken bij het College voor de Rechten van de Mens of een antidiscriminatievoorziening wanneer zij klachten hebben over het handelen van de overheid. Burgers worden zo beter beschermd tegen zogeheten eenzijdig overheidshandelen.  

Om discriminatie beter te kunnen melden en slachtoffers sneller te ondersteunen, werkt het kabinet aan 1 duidelijk en landelijk herkenbaar meldpunt. Dit meldpunt gaat meldingen registreren, slachtoffers ondersteunen en werken aan de preventie van discriminatie. Om dit te regelen heeft Minister Heerma van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties het concept wetsvoorstel Wet bijstand bij discriminatie in consultatie gebracht. Iedereen kan nu via de internetconsultatie reageren op de plannen voor het landelijke meldpunt.

Veel Joodse studenten en medewerkers ervaren - ondanks inspanningen na oktober 2023 - nog steeds onveiligheid in het hoger onderwijs. Op treinstations leiden de protesten - in mindere mate - tot algemene veiligheidsproblemen. Tot die conclusies komt de Taskforce Antisemitismebestrijding in haar rapport ‘Gevangen in Vrijheden’ met daarin 11 voorstellen om de veiligheid te verhogen.

Deze week gaat de jaarlijkse campagne ‘Leer over de Holocaust’ van start. De campagne is een initiatief van de Nationaal Coördinator Antisemitismebestrijding (NCAB) en belicht het belang van Holocausteducatie in de Nederlandse samenleving. De campagne richt zich met posters, (online)advertenties en radiospotjes op alle Nederlanders en nodigt uit om stil te staan bij de Holocaust. Het thema van dit jaar is ‘Vertel me meer’. De campagne vormt de opmaat naar International Holocaust Memorial Day op 27 januari en vindt dit jaar voor de derde keer plaats.

Het kabinet laat het besluit over een nieuw Nationaal Programma tegen Discriminatie en Racisme aan een volgend kabinet. Wel liggen er een aantal denkrichtingen klaar, waar het nieuwe kabinet mee aan de slag kan. De minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties heeft deze naar de Tweede Kamer gestuurd.

Vandaag start in Den Haag de tweede editie van de International Prosecutors Summit on Antisemitism (IPSA). Openbaar aanklagers en juridische experts uit 33 Europese landen wisselen kennis en ervaring uit over de juridische aanpak van antisemitisme. De conferentie wordt georganiseerd door de Nationaal Coördinator Antisemitismebestrijding (NCAB).

Voor het eerst komt er op Bonaire, Sint Eustatius en Saba een fysieke plek waar inwoners terecht kunnen voor gratis informatie, advies en ondersteuning bij juridische vragen en discriminatie. De stichting die deze dienstverlening gaat bieden, is nu officieel opgericht. De naam van de stichting op Bonaire is Lokèt Hurídiko, op Sint Eustatius en Saba Legal Desk. De stichting is een structureel vervolg op de succesvolle pilot Legal Desk, die al langere tijd op Saba en ook sinds kort op Sint Eustatius draait.

De Eerste Kamer heeft op dinsdag 7 oktober 2025 ingestemd met de invoering van de gelijke behandelingswetgeving op Bonaire, Sint Eustatius en Saba. Daarmee is de Wet Bescherming tegen discriminatie op deze eilanden definitief aangenomen.

Vanaf 15 september kunnen Joodse scholen, instellingen en organisaties in Nederland een beroep doen op een nieuw veiligheidsfonds. Met de Regeling veiligheid Joodse instellingen biedt de overheid ondersteuning bij de hoge kosten voor veiligheidsmaatregelen die noodzakelijk zijn om de veiligheid van Joodse gemeenschappen te waarborgen. Dit fonds is een initiatief van het kabinet, in samenwerking met de Nationaal Coördinator Antisemitismebestrijding.

Het kabinet gaat meer werk maken van de aanpak van online discriminatie. Inzet is het beter melden van online discriminatie bij platformen, betere handhaving en goede ondersteuning van slachtoffers. Het kabinet heeft daar € 1 miljoen per jaar voor gereserveerd. Minister Uitermark van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) coördineert de aanpak en heeft het plan hiervoor naar de Tweede Kamer gestuurd.

Het slavernijverleden is een pijnlijk, maar belangrijk onderdeel van onze gezamenlijke geschiedenis. Lang kreeg dit onrecht weinig aandacht, terwijl de impact ervan nog steeds merkbaar is. Daarom start in augustus 2025 een nieuwe subsidieregeling voor maatschappelijke initiatieven rond het trans-Atlantisch slavernijverleden. Stichtingen kunnen dan subsidie aanvragen voor projecten die bijdragen aan erkenning, herstel en bewustwording. Deze regeling is een van de acties naar aanleiding van de excuses voor het Nederlands slavernijverleden.

De Nationaal Coördinator Antisemitismebestrijding roept samen met coördinatoren en speciaal gezanten uit andere landen op tot het verwijderen van antisemitische content op sociale mediaplatforms. “De cijfers zijn schokkend en het aantal incidenten neemt steeds verder toe. Sociale mediabedrijven moeten nu in actie komen.”

De ministerraad heeft ingestemd met de oprichting van een stichting die burgers in Caribisch Nederland gaat helpen bij juridische problemen en discriminatie. De stichting zal een permanente plek zijn waar inwoners van Bonaire, Sint Eustatius en Saba terecht kunnen voor juridische vragen of problemen en klachten over ongelijke behandeling. Het voorstel tot oprichting van staatssecretaris Rechtsbescherming Struycken en minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Uitermark wordt dertig dagen voor eventuele vragen voorgelegd aan de Eerste en Tweede Kamer. Daarna kan de stichting worden opgericht.

Het kabinet heeft besloten om het instituut Nationaal Coördinator tegen Discriminatie en Racisme (NCDR) te verlengen. De ministerraad heeft hiermee ingestemd op voorstel van minister Uitermark van Binnenlandse Zaken.

De politie registreerde in 2024 880 gevallen van antisemitisme, evenveel als het jaar daarvoor. Dat blijkt uit nieuwe cijfers. Daarbinnen bleef het aantal gevallen van antisemitisme waarbij sprake was van geweld of bedreiging hoog. In 2024 registreerde de politie 42 gevallen van gewelddadig antisemitisme, tegen 40 in 2023. In 88 van de door de politie geregistreerde gevallen ging het antisemitisme gepaard met bedreiging, tegen 80 in 2023. 

De ministerraad heeft ingestemd met de instelling van de Taskforce Antisemitismebestrijding. De Taskforce is per 1 februari 2025 van start gegaan en wordt, na publicatie van het instellings- en benoemingsbesluit in de Staatscourant, met terugwerkende kracht ingesteld voor de duur van één jaar. Op 13 december 2024 werd Jaap Smit, voormalig Commissaris van de Koning van Zuid-Holland, aangekondigd als beoogd voorzitter van de Taskforce.

3 buitenlandse islamitische sprekers die zaterdag 22 februari 2025 zouden spreken op een evenement in Utrecht, mogen Nederland niet in. Dat heeft minister Faber (Asiel en Migratie) na overleg met minister Van Weel (Justitie en Veiligheid) besloten.

Met de oprichting van de Stichting Herdenkingscomité Slavernijverleden heeft het kabinet een belangrijke stap gezet in de uitvoering van de afspraken rondom het slavernijverleden. Het Herdenkingscomité krijgt een centrale rol in de nationale en koninkrijksbrede herdenking van het slavernijverleden en de bevordering van maatschappelijke bewustwording hierover. Dat schrijft minister Uitermark (Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties) mede namens de minister van Buitenlandse Zaken en de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap vandaag in een brief aan de Tweede Kamer.

Het kabinet werkt aan de komst van één centrale organisatie waar mensen discriminatie kunnen melden en terecht kunnen voor ondersteuning. Hierdoor kan discriminatie beter worden aangepakt. Dat schrijft minister Uitermark van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties in een hoofdlijnennotitie over het nieuwe stelsel voor de aanpak van discriminatie. Hiermee geeft zij uitvoering aan het regeerprogramma dat een daadkrachtige aanpak van discriminatie voorstaat.