Dit verantwoordingsdocument hoort bij het Centraal Economisch Plan 2026, dat op 12 maart is gepubliceerd. Het verantwoordingsdocument bevat een nadere onderbouwing van de raming van de Nederlandse economie, de overheidsfinanciën, koopkracht en armoede.

De geopolitieke onzekerheid is de afgelopen jaren sterk toegenomen. Daardoor wordt in Europa en Nederland nagedacht over economisch beleidsaanpassingen. Zo benadrukken het Draghi-rapport en het Wennink-rapport dat innovatie belangrijk is om economisch sterk te blijven en een goede positie te behouden in mondiale productie- en handelsketens. Tegelijkertijd groeit de productiviteit in Nederland en Europa al lange tijd steeds langzamer.

De voorjaarsvakantie is voorbij en overal in het land wachten kinderen gespannen op de uitslag van de doorstroomtoets. Karzan Schippers bespreekt de invloed van deze toets.

Het vrouwenquotum voor de RVC’s van beursgenoteerde bedrijven werkt. De vraag dringt zich op of dit ook leidt tot een kleinere m/v-loonkloof in het gehele bedrijf. CPB’er Petra Messelink bespreekt het in het kader van Internationale Vrouwendag in haar column.

Het bindende diversiteitsquotum voor raden van commissarissen (rvc’s) is effectief. Drie jaar na invoering voldoet 92% van de beursgenoteerde bedrijven aan de eis dat ten minste een derde van de rvc uit vrouwen bestaat.

Voor steeds meer huishoudens is het kopen van een huis onbereikbaar geworden. Waar een huishouden met een doorsnee (mediaan) inkomen tien jaar geleden nog een hypotheek kon krijgen voor de doorsnee koopwoning, komt het in 2024 gemiddeld meer dan €100.000 tekort.

Het recente coalitieakkoord tussen D66, VVD en CDA (“Aan de slag”) ademt de ambitie om meer te investeren. In de financiële bijlage staat hoeveel geld is gereserveerd voor welk beleidsdomein. Dat is een goed begin. Beleidsplannen concreet uitwerken en precieze doelen stellen is nu nodig.

Solidariteit tussen inkomensgroepen was een van de uitgangspunten bij de invoering van de Zorgverzekeringswet. Deze studie onderzoekt de inkomenssolidariteit van de verschillende financieringsstromen van de wet in de periode 2012–2019 en analyseert hoe deze stromen de totale progressiviteit beïnvloeden.

Het Coalitieakkoord 2026-2030 van D66, VVD en CDA verbetert het overheidssaldo op de korte termijn, maar vooral op de lange termijn loopt de overheidsschuld op. De doorsnee koopkracht daalt beperkt. De uitstoot van zowel broeikasgassen als stikstof daalt, al is het nog onvoldoende om de stikstofdoelen uit het coalitieakkoord te halen.

Ze staan hoog op de agenda in veel ontwikkelde landen: zorgen over het dalende geboortecijfer. Maar een kleinere bevolking maakt het ook mogelijk om werk efficiënter in te richten en internationale samenwerkingen aan te gaan.

Een uitbreiding van het Europese hoogspanningsnet is gunstig voor Nederland: het bespaart ruimte zonder hogere elektriciteitsprijzen. Tegelijkertijd maakt het Nederland meer afhankelijk van andere Europese landen, met name van Noorwegen.

De woningmarkt is als een ladder waar mensen proberen een treetje hoger op te komen, bij een huis dat zo goed mogelijk op de wensen aansluit. Het de laatste jaren echter dringen geworden op de woningladder. Hoe komt dit en is er iets aan te doen?

De vastgelopen woningmarkt kan alleen worden vlotgetrokken met sectoroverstijgend beleid en expliciete keuzes. In een nieuw Perspectief op de woningmarkt laat hetCPB zien dat maatregelen in één deel van de woningmarkt doorwerken in andere sectoren.

Algoritmes zijn overal: in onze telefoon, bij verzekeraars en ook steeds vaker bij de overheid. Maar hoe kan beleid ervoor zorgen dat algoritmes niet alleen efficiënt, maar ook rechtvaardig worden gebruikt? CPB’er Jody Hoenink bespreekt het in haar column aan de hand van de selectiviteitsscan van het CPB.

Het Centraal Planbureau onderzocht waarom oudere bedrijven in de regel succesvoller zijn dan jonge bedrijven en wat overheden kunnen doen om economisch veelbelovende bedrijven meer kans te geven.

In januari proberen veel mensen te stoppen met roken. Effectieve beleidsmaatregelen tegen roken zijn schaars. Een tabaksaccijns lijkt een win-win: het ontmoedigt roken en brengt geld op. Toch zijn er kanttekeningen.