Hoe groot is de kans dat het aanstaande Nederlandse kabinet nog dit jaar gaat vallen? Het is een van de nieuwste weddenschappen op Polymarket. Een Amerikaans platform waar je op zo'n beetje alles kunt gokken. De Kansspelautoriteit wil dit soort platforms aan banden leggen.

Je kunt het zo gek niet bedenken of er bestaat wel een weddenschap over op Polymarket: keert Jezus terug naar de aarde voor 2027? Wie wint de Golden Globes? Wanneer trouwt Taylor Swift? Maar ook: hoe groot is de kans dat de Amerikaanse president Trump Groenland inneemt?

De oprichter van Polymarket noemt het een voorspelplatform, maar de Kansspelautoriteit concludeert na onderzoek dat het een illegale goksite is. De toezichthouder wil dat de site voor Nederlanders onbereikbaar wordt en dat weddenschappen over de Nederlandse politiek van de site verdwijnen. Als dat niet gebeurt, kan het instituut bijvoorbeeld overgaan tot het opleggen van boetes.

Ella Seijsener, directeur vergunningen en toezicht bij de Kansspelautoriteit, waarschuwt: "Het aanbieden van weddenschappen op politieke gebeurtenissen is te allen tijde verboden in Nederland, ook als de website een gokvergunning zou hebben."

32 miljoen dollar

Wereldwijd steken mensen via Amerikaanse sites als Polymarket en Kalshi miljarden in gokken op politiek, het weer en sportwedstrijden. De sites zijn in België en Duitsland al geblokkeerd en zijn in Nederland illegaal. Toch ging er in een weddenschap over de formatie van de nieuwste coalitie in Nederland 32 miljoen dollar om.

Techondernemer Alexander Klöpping verkondigde vorig jaar dat hij een paar duizend euro had buitgemaakt door te wedden op de uitkomst van de afgelopen Tweede Kamerverkiezingen. De Kansspelautoriteit heeft hem daarop aangesproken.

"Polymarket normaliseert gokken door van vrijwel alles een kans om te gokken te maken", zegt Tony van Rooij, gokonderzoeker bij het Trimbos-instituut. Gebruikers kunnen bij Polymarket ongelimiteerd geld inleggen, zelf weddenschappen opzetten en hier een datum aan verbinden. De kansen, percentages en prijzen worden automatisch bepaald op basis van vraag en aanbod.

Van Rooij wijst op de gezondheidsrisico's van kansspelen. "Gokken klinkt wellicht onschuldig, maar het hangt vaak samen met schulden, schade aan gezinnen en relaties, eenzaamheid, depressie, wanhoop en andere schade."

Handelen met voorkennis

Crypto-expert Bart Mol verdiepte zich in de goksites en ziet in de weddenschappen een graadmeter van de samenleving. "Tijdens de afgelopen Amerikaanse verkiezingen zag je op Polymarket eerder dat Donald Trump ging winnen dan in kranten of op tv werd gemeld. Daarmee kun je met de wijsheid van de massa de uitkomst van gebeurtenissen voorspellen."

Polymarket, een bedrijf dat inmiddels miljarden waard is, maakt gebruik van cryptovaluta en blockchaintechnologie, waardoor gebruikers anoniem kunnen blijven. Daardoor bestaat het risico dat gebruikers handelen met voorkennis.

Zo werd recentelijk een weddenschap aangemaakt met de voorspelling dat de termijn van president Maduro van Venezuela voor het einde van januari ten einde kwam. Die voorspelling kwam uit toen Amerikaanse elitetroepen hem ontvoerden. Een gokker won enkele honderdduizenden dollars. In verschillende media wordt gespeculeerd dat het iemand uit het Witte Huis moet zijn geweest.

Verkiezingen beïnvloeden

In dat verband speelt een ander groot risico, volgens Seijsener van de Kansspelautoriteit. "De weddenschappen kunnen onafhankelijke democratische processen beïnvloeden, zoals verkiezingen. Dat is onwenselijk."

Zij grijpt ook de afgelopen Amerikaanse verkiezingen aan. "Tussen Kamala Harris en Donald Trump was het lang een nek-aan-nekrace totdat er veel geld op de winst van Trump werd ingezet." Seijsener vindt het aannemelijk dat het gedrag van kiezers is beïnvloed. "Mensen stemmen mogelijk anders als zij geld op de uitkomst inleggen."

Polymarket is door de NOS om een reactie gevraagd, maar het bedrijf heeft niet gereageerd.

Het Franse voedingsmiddelenbedrijf Danone roept ook in Nederland baby- en kindervoeding terug omdat er mogelijk de giftige stof cereulide in zit. Het gaat om batches van een aantal producten met de merknaam Nutrilon.

De terugroepactie volgt op vergelijkbare stappen van het Zwitserse voedingsmiddelenbedrijf Nestlé en overleg met de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA).

Nestlé riep begin januari in tal van Europese landen twee producten terug omdat er mogelijk cereulide in een van de gebruikte ingrediënten zat. Het vervuilde ingrediënt kwam uit China. Kinderen die de stof binnenkrijgen, kunnen last krijgen van braken, buikpijn en diarree.

Grenswaarde verlaagd

De Europese levensmiddelenautoriteit EFSA heeft maandag besloten om voor baby's de grenswaarde voor de aanwezigheid van cereulide te verlagen. Op grond daarvan heeft Danone na overleg met de NVWA besloten tot een vrijwillige terugroepactie van veertien Nutrilon-producten. Danone benadrukt dat de babyvoeding die na de terugroepactie nog in de winkel ligt, veilig is.

Vorige week riep Danone in Duitsland al drie batches van het babyvoedingsmiddel Aptamil terug. Daar zijn er vandaag in Duitsland en Oostenrijk tientallen bijgekomen.

In Frankrijk loopt een onderzoek naar een verband tussen met cereulide vervuilde babymelk van Nestlé en het overlijden van twee baby's.

De bitcoin is de laatste weken bezig met een flinke duikvlucht. En daar lijkt maar geen einde aan te komen. In de eerste week van dit jaar schommelde de prijs van de cryptomunt nog rond de 80.000 euro. Vanmorgen zakte de prijs voor één bitcoin naar 51.000 euro. Vorig jaar was de bitcoin op het hoogtepunt in oktober nog meer dan 100.000 euro waard.

Eén specifieke oorzaak voor de onrust over de cryptomunt is er niet aan te wijzen. "Er zijn zóveel mogelijke oorzaken. Het is bijna niet meer bij te houden", zegt Dennis Post, cryptodeskundige bij consultancybureau EY en hoogleraar op Nyenrode Business Universiteit.

De daling van zo'n 25 procent in een maand tijd wordt volgens Post vooral veroorzaakt door flinke onzekerheid op de financiële markten over de wereldeconomie, de geopolitieke onrust in de wereld en de inflatie die wereldwijd maar lastig onder controle komt. "Beleggers vluchten dan naar veilige havens, beleggingen die minder hard schommelen."

Geen nieuw stapje

Beleggingsexpert Jeroen Blokland denkt dat een soort stilgevallen ontwikkeling van cryptomunten meer van invloed is op de scherpe daling. "Bitcoin mist al een tijdje een katalysator", zegt hij. "Nieuws over regulering bijvoorbeeld. Een nieuw stapje dat bitcoin verder helpt op weg naar een volwassen beleggingscategorie."

Twee jaar geleden schoot de prijs van de bitcoin hard omhoog toen grote vermogensbeheerders de handel in bitcoin aanboden. Dat gebeurde met de introductie van zogenoemde exchange-traded funds (ETF's). Zo'n ETF volgt de actuele koerswaarde. Dat maakte het voor meer beleggers makkelijk om in te stappen in bitcoins, waar maar een beperkt aantal van is.

Begin vorig jaar schoot de bitcoin verder omhoog door beloftes van de herkozen Amerikaanse president Trump om de regels voor cryptomunten te versoepelen. Daarvan is vooralsnog niets gekomen.

Zo'n aanjager is er momenteel niet, zegt Blokland. "Die bitcoin-ETF was in 2024 echt een wow-moment. Het maakte bitcoin toegankelijker. Aan zulke ontwikkelingen schort het nu een beetje."

EY-analist Post noemt zulke beleggingsproducten van de bitcoin een mede-oorzaak van de scherpe daling van nu. Omdat de dure bitcoin door onder meer ETF's toegankelijker is geworden voor gewone beleggers, kunnen die ook zorgen voor een scherpere koersdaling. Bijvoorbeeld als veel particuliere beleggers uit schrik massaal verkopen. "Dat hebben we deze week gezien."

De koers zakt ook omdat sommige mensen bitcoins hebben gekocht van geld dat ze hebben geleend, zegt Blokland. Dit worden hefboomconstructies genoemd. Bij die lening wordt afgesproken dat als in dit geval de bitcoin onder een bepaalde prijs komt, je hem moet verkopen. Dat is om grote verliezen te voorkomen. Maar dit soort afspraken zorgen voor een domino-effect waardoor de koers nog meer daalt. "Dat zie je ook hier."

Niet het einde

Slecht nieuws creëert met name bij particuliere beleggers sneller paniek dan bij professionele. Het hoofd koel houden is volgens Blokland belangrijk. "Nu zie je weer mensen onder een steen vandaan kruipen en zeggen dat de bitcoin niets waard is. Particuliere beleggers zijn hier heel gevoelig voor. Ik zeg altijd: kijk even niet op X of LinkedIn."

Post vindt ook niet dat het einde is ingezet van de bitcoin. "De digitale munt is al tig keer doodverklaard. Maar als je in een breder perspectief kijkt, dan is de daling uit 2018 en 2022 percentagegewijs best vergelijkbaar met die van nu. Dus ik denk echt niet dat we nu het einde van de bitcoin- of cryptomarkt zien."

De 19 miljard euro die Nederland elk jaar extra aan defensie wil uitgeven, kan beter niet worden gestoken in de productie van traditionele onderdelen voor het leger. Het gaat dan om defensieonderdelen die ongeschikt zijn voor niet-militair gebruik, zoals tanks en munitie.

Het kan beter worden gebruikt voor het maken van producten waarin Nederland al een voorsprong heeft op andere landen, zoals chips voor in drones. De achterstand die Nederland met wapenproducties heeft op Europese bondgenoten, zoals Duitsland, Frankrijk en Spanje, is daarvoor te groot.

Dat adviseert De Nederlandsche Bank (DNB) naar aanleiding van een onderzoek over het effect van hogere defensie-uitgaven op de Nederlandse economie. Op de korte termijn zullen de miljarden worden gestoken in het snel uitbreiden van de militaire capaciteit, verwacht DNB. Uitbreiding van militair materieel zal dan in het buitenland worden gekocht.

Voor de langere termijn vindt DNB het verstandig om te investeren in eigen productie. En dan van onderdelen waar andere Europese landen niet in gespecialiseerd zijn. Economisch zou het bijvoorbeeld goed zijn om geld te steken in het maken van militaire onderdelen die ook buiten het leger gebruikt kunnen worden. "Denk aan chips die in een drone passen, maar even goed in een telefoon", schrijft DNB.

Chips, microscopen en zeevaart

Nederland heeft nu een voorsprong op andere landen met bijvoorbeeld halfgeleiders. Chipbedrijven als ASML en ASM International lopen hierin voorop. DNB noemt daarnaast ook specifieke typen microscopen en de zeevaart waar Nederland een voorsprong mee heeft. "Onze kennis en productiefaciliteiten op deze terreinen kunnen bijdragen aan het optuigen van een krachtige Europese defensie-industrie."

Bijkomend voordeel is dat Nederland naast de militaire opbouw ook de afhankelijkheid van andere landen kan afbouwen. Het Nijmeegse Nexperia is bijvoorbeeld ook gespecialiseerd in chips, maar laat die uiteindelijk produceren in China. Door een ruzie met het Chinese moederbedrijf is die productie in de knel gekomen. Even dreigde de Europese auto-industrie hierdoor zonder chips te komen.

Het kabinet moet volgens DNB dan wel snel keuzes maken: "Voor de defensiesector is het belangrijk dat ze weet dat ze jaren vooruit op de overheid kan rekenen als klant. De defensie-industrie gaat alleen nieuwe producten ontwikkelen, wat jaren kost, als ze voldoende zekerheid heeft op vraag aan het eind van het proces."

Inflatie

DNB verwacht overigens niet dat de economie meteen een flinke duw in de rug krijgt door de extra investeringen. In het verleden was dit wel zo, maar nu meldt defensie zich als extra werkgever in een toch al grote vraag naar arbeidskrachten. Dit kan leiden tot hogere lonen, wat weer kan leiden tot hogere prijzen door een toenemende inflatie.

"Om deze redenen verwachten we ook niet dat er op de korte termijn flinke groei volgt uit de hogere defensie-uitgaven", stelt DNB.

Uitkeringen voor mensen die veel hebben verdiend gaan flink omlaag, als een plan daarvoor van de formerende partijen D66, CDA en VVD doorgaat. Voor de hoogste inkomens gaat het om 926 euro per maand bruto, blijkt uit berekeningen van de NOS.

De maatregel wordt kort genoemd in de financiële bijlage van het coalitieakkoord. Hij zou in 2029 moeten ingaan en gaat ook voor dan al lopende uitkeringen gelden. Afgelopen jaar hadden 77.500 mensen een uitkering die dan bruto 926 euro lager zou worden, blijkt uit data van uitkeringsinstantie UWV.

Nog eens zo'n 83.000 mensen zouden ook een lagere uitkering krijgen dan nu, ook al gaat het bij hen om bedragen onder de 926 euro bruto.

Verlaagd uitkeringsplafond

De coalitie wil bezuinigen op de uitkeringen door het zogenoemde maximumdagloon te verlagen; dat is het laatst verdiende dagsalaris op basis waarvan de uitkering berekend wordt.

In de praktijk betekent dit dat mensen maximaal 3.705,52 euro bruto per maand kunnen krijgen. Momenteel is het uitkeringsplafond 4.631,90 euro. Voor een specifieke uitkering, de IVA, liggen de bedragen nu wat hoger. Die uitkering verdwijnt in de plannen van de nieuwe coalitie.

Het verlaagde uitkeringsplafond raakt mensen die een hoog salaris hebben gehad en een uitkering krijgen in de vorm van WW, WIA, ziektewet, ouderschapsverlof, partnerverlof en adoptieverlof.

Prikkel

Veel mensen die langdurig ziek zijn maken zich grote zorgen over het plan, horen ze bij belangenorganisatie Patiëntenfederatie. Een van hen is Sander van Boxtel. Hij is ICT'er en kan door een leverziekte en kanker amper werken. Als het plan doorgaat, wordt zijn WIA-uitkering met 600 euro per maand gekort.

"Deze maatregel wordt verkocht alsof de hoogste inkomens worden getroffen. Maar als je in de WIA (Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen, red.) zit heeft niemand meer een hoog inkomen", zegt Van Boxtel, die in Den Bosch woont.

Door zijn ziekte en behandelingen in Amsterdam heeft hij veel extra kosten voor reizen, parkeerkosten bij ziekenhuizen en medicijnen die buiten de verzekering vallen. En hij heeft te veel verdiend om zorgtoeslag te krijgen, zegt hij. Vanwege zijn ziektes denkt hij dat hij binnenkort werkloos is. Dan zal hij maandelijks zo'n 2.000 euro overhouden voor vaste lasten, levensonderhoud en alle medische kosten. Zijn huis staat al te koop, omdat de financiële situatie niet houdbaar is.

De formerende partijen willen het uitkeringsplafond onder meer verlagen om de instroom in de WIA terug te dringen. Ook willen ze de sociale verzekeringen, zoals de WW, "activerender" maken. Het verlagen van uitkeringen moet een prikkel worden om mensen weer aan het werk te krijgen.

"Ik word woedend als ik dat hoor", zegt Van Boxtel. "Werk is voor mij trots, sociale contacten - ik wil heel graag werken. Met een slopende leverziekte en kanker - heb je dan een prikkel nodig? Ik word er droevig van."

Klachten bij D66

Ook bij D66, dat de nieuwe minister van sociale zaken levert, komen er veel klachten binnen over het verlagen van het maximumdagloon. Toch zijn ze vastbesloten om door te gaan met het plan.

De formerende partijen halen inspiratie uit een recent overheidsonderzoek naar de WIA. Daarin staat dat het verlagen van uitkeringen "kan [...] leiden tot een positief effect op de arbeidsparticipatie". Ook zou er in Nederland sprake zijn van een "ervaren onrechtvaardigheid" tussen mensen die hoge en lage uitkeringen krijgen. Het verlagen van de hoogste uitkeringen kan volgens het rapport die "ervaren onrechtvaardigheid adresseren".

Het versoberen van uitkeringen levert ook geld op voor de staatskas. Jaarlijks komt het neer op ruim 800 miljoen euro.

Oliegigant Shell heeft vorig jaar afgesloten met een slecht kwartaal. De nettowinst kwam in de laatste drie maanden van 2025 uit op 4,1 miljard euro. Dat is een daling van 22 procent vergeleken met dezelfde periode een jaar eerder. Het concern kampte met flink lagere olieprijzen, hogere kosten en hogere belastingen.

De nettowinst kwam in 2025 in totaal uit op 17,8 miljard euro. Dat is 11 procent meer dan de 16,1 miljard euro nettowinst uit 2024. Het gaat daarmee weer iets beter met Shell: de twee voorgaande jaren maakte het bedrijf juist minder winst dan het jaar daarvoor. De komende jaren probeert Shell winstgevender worden, onder meer door kosten te besparen.

Omdat de winst afgelopen jaar dus hoger uitvalt, krijgen aandeelhouders 4 procent meer uitgekeerd. Ook gaat het bedrijf eigen aandelen inkopen. Daardoor hoeven beleggers de winst straks met minder andere aandeelhouders te delen.

Beleggers en analisten kijken bij olieconcerns doorgaans niet naar de nettowinst, maar naar de zogenoemde aangepaste inkomsten om bedrijven met elkaar te vergelijken. Dit cijfer kwam bij Shell vorig jaar uit op 18,5 miljard euro. Dat is een daling van 22 procent.

Alphabet, het moederbedrijf van Google, heeft het afgelopen jaar een recordomzet van meer dan 400 miljard dollar geboekt. Dat is 15 procent meer dan een jaar eerder. Dat maakte het Amerikaanse technologiebedrijf bekend bij de presentatie van de jaarcijfers.

De recordomzet is onder andere te danken aan gestegen advertentie-inkomsten. Ook Alphabets videoplatform YouTube behaalde goede resultaten. De inkomsten van dat platform waren voor het eerst meer dan 60 miljard dollar. "2025 was een fantastisch jaar voor het bedrijf", zei Alphabet-topman Sundar Pichai.

Alphabet is het op twee na grootste bedrijf ter wereld, gekeken naar de huidige beurswaarde. Het bedrijf passeerde onlangs de grens van 4000 miljard dollar aan beurswaarde. Op dit moment zijn alleen techbedrijf Apple en chipfabrikant Nvidia groter.

Topman Pichai zei tijdens de presentatie dat Alphabet de komende tijd nog meer geld wil steken in de ontwikkeling van kunstmatige intelligentie. Ook wil hij blijven investeren in de eigen zelfrijdende taxidienst Waymo. De zelfrijdende taxidienst heeft inmiddels al zo'n 400.000 ritten per week in de Amerikaanse steden waar ze al de weg op mogen.

De tarieven voor het opladen van elektrische auto's verschillen sterk per gemeente. Dat concludeert de ANWB uit een vergelijkend onderzoek. Het landelijke gemiddelde ligt op 0,48 euro per kilowattuur. Het goedkoopst is opladen in Nederweert, gemiddeld 0,33 euro, het meest betaal je in Oegstgeest, bijna 0,70 euro per kWh.

In het onderzoek heeft de ANWB gekeken naar alle laadsessies van vorig jaar bij openbare palen. Dat waren er meer dan 5,9 miljoen. Daarbij is alleen gekeken naar reguliere laadpalen; snellaadpalen zijn niet meegenomen.

Gemeenten zijn in Nederland de eerst verantwoordelijke voor het plaatsen van laadpalen. Dat gebeurt meestal via een opdracht aan een commerciële partij, een concessie. Daaraan worden wel voorwaarden gesteld, zoals een maximumprijs per kWh.

Samenwerken goedkoper

Veel gemeenten werken samen, zoals in Noord-Brabant en Limburg. Zij vormen samen een concessiegebied en de gemiddelde laadkosten zijn er laag. In gemeenten die zich niet hebben aangesloten, is opladen veel duurder. Zo is het verschil tussen de buurgemeenten Nederweert (0,33 euro) en Asten (0,62 euro) maar liefst 0,29 euro per kWh.

Ook in Zuid-Holland werken veel gemeenten samen. Daar is de gemiddelde prijs 0,40 tot 0,45 euro per kWh, terwijl in gemeenten die niet meedoen, zoals Leiden, Oegstgeest en Leiderdorp, de hoogste prijzen van het land worden betaald, bijna 0,70 euro.

Gemeenten hebben dus behoorlijk veel invloed op de kosten van elektrisch rijden voor hun inwoners, concludeert de ANWB, vooral voor mensen die geen eigen laadpaal hebben en zijn aangewezen op de publieke palen. Overstappen op elektrisch rijden wordt aantrekkelijker en sneller rendabel bij lage en uniforme tarieven, zegt de bond.

Misschien heb je 'm al binnen: de brief met de gemeentelijke belastingen. Ook dit jaar gaan die omhoog: de opbrengsten voor gemeenten stijgen met gemiddeld 6,5 procent. Gemeenten verwachten in totaal zo'n 15 miljard euro binnen te halen. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) op basis van de gemeentebegrotingen.

De gemeenten halen het meeste binnen via de onroerendezaakbelasting (ozb), de parkeerkosten, de afvalstoffenheffing en de rioolheffing. Samen moet dat 13 miljard euro opbrengen. Vooral de eerste twee brengen veel op.

De afgelopen twee jaar steeg de ozb, de belasting voor het bezitten van een eigen huis, ook al. "Dat het nu weer omhooggaat, heeft deels te maken met hogere tarieven en dat de huizen meer waard zijn geworden", zegt CBS-hoofdeconoom Peter Hein van Mulligen.

'Niet-woningen'

Van de vier grote steden is de stijging het grootst in Utrecht, waar de ozb-opbrengsten met bijna 10 procent toenemen. Met 2,6 procent is de stijging in Den Haag het laagst. In Amsterdam en Rotterdam stijgt de ozb met zo'n 5,5 procent.

Volgens Van Mulligen is Amsterdam een vreemde eend in de bijt omdat de tarieven voor woningen daar zijn verlaagd. "Het kan wel voorkomen dat mensen meer moeten betalen omdat de waarde van hun huis is gestegen. Maar het zijn vooral de tarieven voor 'niet-woningen' zoals bedrijfsgebouwen die verhoogd zijn."

Naar verwachting komt er ruim 6 miljard euro binnen via de ozb. Gemeenten bepalen zelf hoe ze dat geld besteden. Dat geldt niet voor de afvalstoffenheffing en rioolheffing. Gemeenten moeten het geld ook echt uitgeven aan het ophalen en verwerken van afval en het beheer en onderhoud van het riool.

Parkeren wordt opnieuw duurder

Ook de parkeerkosten gaan opnieuw omhoog, vooral in Amsterdam, waar het aantal gebieden met betaald parkeren is uitgebreid. Ook de tarieven van parkeergarages zijn toegenomen door stijgende kosten van onderhoud.

De toeristenbelasting stijgt eveneens. Die moet gemeenten ruim 650 miljoen opleveren. Vooral in grote steden als Amsterdam worden meer toeristen verwacht. Er zijn ook gemeenten die de belasting nieuw hebben ingevoerd.

Daarnaast innen sommige gemeenten voor het eerst ook belasting over het verblijf van arbeidsmigranten. "Die mensen staan niet ingeschreven en daar maakt de gemeente ook kosten voor", zegt Van Mulligen. "Als er dus problemen zijn om de begroting rond te krijgen, is dat ook een manier om aan geld te komen."

'Ravijnjaar' uitgesteld

Gemeenten spraken lange tijd over een ravijnjaar, maar uit onderzoek blijkt dat het toch wat beter gaat met de financiën van gemeenten. Volgens Van Mulligen valt het voor dit jaar wel mee. "Het ravijnjaar is wat uitgesteld en de reserves zijn er nog."

Vorig jaar april heeft het kabinet besloten om 3 miljard beschikbaar te maken voor gemeenten. Daarmee is het ravijnjaar opgeschoven.

Zo'n 900 miljoen euro per jaar, dat verwachten D66, VVD en CDA jaarlijks aan suikertaks te innen als die in 2030 wordt ingevoerd. Voor eten en drinken met 6 procent suiker of meer moet de belasting worden betaald.

We zijn met ruim 18 miljoen mensen. Dus gemiddeld ben je er jaarlijks zo'n 50 euro aan kwijt. Iemand die suiker mijdt, zal eronder zitten en een zoetekauw kan juist een veelvoud van die 50 euro kwijt zijn.

Ongezonde keuzes

De partijen willen de taks invoeren zodat mensen vaker eten en drinken kiezen met een lager suikergehalte. "We maken ongezonde keuzes onaantrekkelijker", staat in het coalitieakkoord.

Het lijkt erop dat hoe hoger het suikergehalte, des te hoger de belasting wordt. Hoe die belasting precies zal worden geheven en hoeveel duurder bijvoorbeeld een chocoladereep wordt, is nog niet duidelijk.

De suikertaks is alleen voor voorverpakt voedsel. Dat lijkt aan de ene kant een praktische reden te hebben: voorverpakt voedsel moet een etiket hebben met de voedingswaarden, dus dan is makkelijk na te gaan of er 6 procent suiker of meer in zit.

Aan de andere kant heeft onverpakt voedsel soms een hoog suikergehalte, terwijl het toch in de schijf van vijf staat, zoals vers fruit. Stukken fruit hebben geen etiket met voedingswaarden en daarvoor gaat de suikertaks dan ook niet gelden. Fruit bevat naast suiker veel vezels, vitaminen en andere gezonde voedingsstoffen. Het advies is om dagelijks 200 gram fruit te eten.

Bevroren fruit

Dat kan tot de opmerkelijke situatie leiden dat de taks straks mogelijk wel geldt voor bijvoorbeeld bevroren, verpakte blauwe bessen en banaanschijfjes, en niet voor de verse variant. Terwijl die bevroren versies volgens het Voedingscentrum net zo gezond zijn.

"Ik neem aan dat ze een uitzondering maken voor bevroren fruit", zegt expert voeding en gedrag Liesbeth Velema van het Voedingscentrum. "Mensen met een kleiner budget adviseren we vaak diepvriesfruit te kopen. Het is even gezond en vaak wat goedkoper."

Koek van de bakker

Geen suikertaks voor onverpakt voedsel kan ook betekenen dat bijvoorbeeld losse zoetigheden bij de bakker niet extra worden belast. "Ontspringt de suikerrijke gevulde koek van de bakker dan de dans? We hebben nog veel vragen over de uitvoering", aldus Velema.

In het algemeen is het Voedingscentrum positief over een suikertaks. "Deze maatregel op zichzelf zal er niet voor zorgen dat overgewicht verdwijnt, maar het duurder maken van ongezond voedsel is wel een van de belangrijkste maatregelen. Daar zijn we verheugd over."

De brancheorganisatie van de Nederlandse voedselindustrie, FNLI, is minder enthousiast. "Onze verwachting is dat een generieke suikertaks niet effectief is", zegt Pascal Hopman van FNLI. Hij vindt het ook verkeerd dat onverpakt voedsel geen suikertaks krijgt. "Een onderscheid tussen verpakte en niet-verpakte suikerrijke producten tast een gelijk speelveld aan en is volstrekt niet effectief."

Verbruiksbelasting

Er is al een zogeheten verbruiksbelasting op alcoholvrije dranken, zoals sap en frisdrank. Die werd soms een suikertaks genoemd, maar hierbij maakt het niet uit hoeveel suiker er in de drank zit. Er is alleen een uitzondering voor water, melk en sojadrink. Dus voor bijvoorbeeld cola zero geldt deze verbruiksbelasting van 26 cent per liter ook.

Producenten van frisdranken en sappen vinden die verbruiksbelasting oneerlijk en zijn blij dat er nu een 'echte suikertaks' komt. "Suikerconsumptie vindt veel breder plaats dan alleen via dranken", zegt branchevereniging FWS. "Het grootste deel van de inname komt uit andere productcategorieën die momenteel niet worden meegenomen."

Belasting werkt

In veel landen, zo'n 120, bestaat al een suikertaks, vaak alleen als belasting voor drank met veel suiker. Uit onderzoek blijkt dat die werkt. Mensen kopen minder suikerrijke dranken en producenten verlagen het suikergehalte om minder of geen suikertaks te betalen.

De geplande Nederlandse suikertaks gaat dus ook voor eten gelden. Het Voedingscentrum is benieuwd in hoeverre voedselproducenten hun recepten dan aanpassen. In drank is suiker relatief makkelijk te vervangen door zoetstoffen, maar voor eten is dat soms een ander verhaal. "In bijvoorbeeld koek of taart is suiker soms ook nodig voor de structuur", zegt Velema van het Voedingscentrum.

Voedselgigant Nestlé roept in Frankrijk meer babymelk terug. Er wordt een nieuwe partij van het merk Guigoz teruggeroepen. Het bedrijf doet dat naar eigen zeggen naar aanleiding van een verlaging van de toegestane drempel van de giftige stof cereulide in Frankrijk.

"Omdat de methoden voor het analyseren van cereulide zich hebben ontwikkeld, roepen we vrijwillig een partij Guigoz-babyvoeding terug, naast de reeds teruggeroepen partijen", aldus Nestlé.

Overleden baby's

Het Franse Openbaar Ministerie onderzoekt of twee baby's zijn overleden als gevolg van het giftige ingrediënt in babymelk. Na de ontdekking van de besmetting van de babymelk en de terugroepacties, werd de toegestane drempel cereulide in Frankrijk verlaagd van 0,03 microgram per kilogram lichaamsgewicht naar 0,014 microgram. Het ministerie van Landbouw zei destijds al te verwachten dat de verlaging zou leiden tot meer terugroepacties.

Nestlé riep in januari en december al enkele partijen Guigoz en andere merken terug. Het Zwitserse voedselbedrijf ontdekte eind november in een Nederlandse fabriek de giftige stof cereulide in babymelkpoeder. Dat gebeurde in een productielijn waar net nieuwe machines waren neergezet. De productie werd stilgelegd en de nieuwe machines werden ontmanteld en verder onderzocht. Daarna werden volgens Nestlé alle producten teruggeroepen die van de nieuwe lijn waren gerold.

Zaak aangespannen

Consumentenorganisatie Foodwatch heeft in Frankrijk een zaak aangespannen tegen Nestlé en twee andere fabrikanten van babyvoeding. Volgens Foodwatch hebben de bedrijven en de autoriteiten het publiek "veel te laat" gewaarschuwd voor besmet melkpoeder. Nestlé spreekt dat tegen.

Demissionair staatssecretaris Heijnen (Belastingdienst) beantwoordt vandaag de allerlaatste vragen rond de nieuwe manier van belasting heffen op spaargeld, aandelen, cryptomunten en een tweede huis (box 3). Daarna is het zover: na jarenlange discussie en vertraging stemt de Tweede Kamer volgende week in met de nieuwe vermogensrendementsheffing.

Zo'n 3,4 miljoen Nederlanders die sparen en beleggen zullen daar vanaf 2028 wat van gaan merken: zij moeten meer papierwerk bijhouden en anders gaan afrekenen met de Belastingdienst.

Wat gaat er precies veranderen en waarom? De belangrijkste vragen op een rijtje.

Waarom ging box 3 ook alweer op de schop?

Om de belastingheffing op rendement simpel te houden, heeft de Belastingdienst sinds 2001 jarenlang één geschat, fictief rendement voor iedereen gebruikt. Maar de Hoge Raad zette in 2021 een streep door die methode, omdat het voor sommige mensen (vooral spaarders) nadelig uitpakte: ze maakten minder rendement dan waarmee de Belastingdienst rekende.

Sindsdien is de politiek op zoek naar een nieuwe manier om belasting te heffen op vermogen. Dat is alleen ingewikkeld gebleken, in de eerste plaats omdat politieke partijen er heel anders over denken.

Hoe denken partijen er dan over?

Dát het daadwerkelijk rendement moet worden berekend, daar is de politiek het wel over eens. Maar over de vraag hoe precies moet worden afgerekend en wat rechtvaardig is, verschillen partijen van mening.

Partijen als D66 en vooral GroenLinks-PvdA voelen meer voor een vermogensaanwasbelasting. Dat betekent dat je elk jaar betaalt over de winst die je hebt gemaakt, ook als die winst nog 'vastzit' in bijvoorbeeld aandelen. Het nadeel is dat mensen jaarlijks belasting moeten betalen over geld dat ze nog niet in handen hebben.

Om die reden zijn partijen als VVD, CDA, PVV, JA21 en BBB voor een volledige vermogenswinstbelasting, waarbij je alleen belasting betaalt op het moment dat je bijvoorbeeld je aandelen of cryptomunten verkoopt. Nadeel van die methode is dat belastingbetalers de verkoop eindeloos kunnen uitstellen om belasting te ontwijken.

Waar is de politiek uiteindelijk op uitgekomen?

Zoals wel vaker heeft de Tweede Kamer ingestemd met een compromis: over het rendement op spaargeld en beleggingen betaal je elk jaar belasting (vermogensaanwasbelasting). Over een tweede woning of aandelen in startende ondernemingen reken je pas bij verkoop af met de Belastingdienst (vermogenswinstbelasting).

Het nieuwe systeem maakt de belastingaangifte straks wel een stuk complexer. Vanaf 2028 moeten mensen voor meerdere categorieën, zoals aandelen, crypto en tweede woningen, gaan bijhouden wat het rendement is.

Is hiermee de kous af?

Nee, want in de Tweede Kamer is eigenlijk niemand echt tevreden met het nieuwe stelsel. Politieke partijen noemen het wetsvoorstel "bizar slecht" (PVV) en "nodeloos complex" (ChristenUnie), maar zeggen tegelijkertijd geen andere opties te hebben dan ermee in te stemmen.

Dat komt doordat de schatkist op dit moment elk jaar 2,4 miljard euro misloopt door de houtje-touwtje-manier waarop er nu belastingen over box 3 worden geïnd. Als het nieuwe systeem opnieuw wordt uitgesteld, loopt de staat die inkomsten nog langer mis.

Naast de zorgen over de complexiteit van het stelsel, zijn Tweede Kamerleden ook bang dat er na 2028 nieuwe vraagstukken zullen ontstaan. Zo kunnen mensen in financiële problemen komen als ze belasting moeten betalen over aandelen die ze niet makkelijk kunnen verkopen.

Hoe nu verder?

De nieuwe manier van belasting heffen op box 3 wordt door vrijwel alle partijen een "tussenstap" genoemd. De kersverse coalitie D66, VVD en CDA wil naar een systeem van volledige vermogenswinstbelasting, zo is in het coalitieakkoord te lezen.

De uitvoering hiervan zal nog wel wat voeten in de aarde hebben. Om belasting pas bij de verkoop van aandelen en cryptomunten te innen moet de Belastingdienst de eigen systemen aanpassen. Dat is lastig, omdat de dienst nog tot over de oren in allerlei ICT-moderniseringsprojecten zit.

Intussen zal het nieuwe kabinet ook nog de handen vol hebben aan het afwikkelen van alle problemen rond box 3 van de afgelopen jaren. Zo moeten naar schatting ruim twee miljoen mensen die te veel belasting hebben betaald nog compensatie krijgen.

De alledaagse kosten zijn afgelopen maand met zo'n 2,4 procent gestegen ten opzichte van dezelfde maand een jaar eerder. Dat blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Daarmee stegen de prijzen flink minder hard dan de maand december. Toen was de inflatie nog 2,8 procent.

De prijzen daalden in januari met 0,7 procent ten opzichte van de maand december, volgens een snelle raming van het CBS. Dit hoewel de prijzen voor energie en brandstof stegen in januari. In december namen deze kosten nog af.

De dalende inflatie is vooral te danken aan de prijzen voor eten, drinken en tabak. Deze kosten stegen de afgelopen maand minder hard. Het CBS plaatst wel een kanttekening: kleding was in januari vaak goedkoper door aanbiedingen. Hierdoor waren de prijzen tijdelijk lager.

Dichter bij Europees gemiddelde

Volgens de Europese rekenmethode ligt de Nederlandse inflatie in januari zelfs nog lager. Die was 2,2 procent in januari, terwijl de inflatie in december nog 2,7 procent was.

Nederland komt met deze nieuwe inflatiecijfers dus veel dichter bij het Europese doel van een inflatie van 2 procent. De afgelopen jaren stegen de Nederlandse prijzen gemiddeld harder dan in de meeste andere Europese landen, maar Nederland kruipt nu toch meer richting het Europees streven.

Een groot deel van de 14.000 bedrijven en instellingen die op de wachtlijst staan voor een elektriciteitsaansluiting kan daar de komende jaren vanaf. Overheid, netbeheerders en bedrijven komen met een plan om de ruimte op het stroomnet beter te benutten. Dat kan volgens de betrokken partijen door meer risico te nemen en meer flexibiliteit te organiseren.

Het initiatief sluit aan bij de plannen van het aankomende kabinet, dat komt met een 'crisiswet netcongestie' om de uitbreiding van het stroomnet te versnellen.

Meer risico

De leveringszekerheid van elektriciteit in Nederland is nu 99,99988 procent. Hierdoor zijn stroomstoringen relatief zeldzaam, maar deze zekerheid heeft een prijs. Een groot deel van de capaciteit van het elektriciteitsnet blijft hierdoor ongebruikt. Nu er zoveel economische schade ontstaat door de wachtlijst voor bedrijven moet dit veranderen.

"Netcongestie is een van de grootste obstakels in ons investeringsklimaat", zegt werkgeversvoorzitter Ingrid Thijssen van VNO-NCW. Door een beetje meer risico te nemen, ontstaat er meer ruimte op het elektriciteitsnet. Hierdoor neemt het risico op stroomstoringen wel toe.

De vandaag gepresenteerde plannen kunnen voor 2030 5 tot 10 gigawatt ruimte vrijmaken op het stroomnet. De komende jaren kan de wachtlijst hierdoor met "tientallen procenten afnemen", denkt Olof van der Gaag van de Nederlandse Vereniging Duurzame Energie. De NVDE vertegenwoordigt 1600 bedrijven die een belangrijke rol spelen in de energietransitie.

Er wordt in Nederland meer dan genoeg elektriciteit opgewekt, het probleem zit in het aantal (dikke) kabels en transformatorhuizen. De komende tientallen jaren wordt er bijna 200 miljard euro geïnvesteerd in de uitbreiding van het elektriciteitsnet.

Een op de drie straten moet worden opengebroken, er moet 80.000 kilometer kabel bij en er moeten 50.000 transformatorhuisjes worden gebouwd. En dat duurt even. "Ondernemers die wachten op een nieuwe of zwaardere aansluiting kunnen niet wachten tot het stroomnet is uitgebreid", zegt demissionair minister Hermans van Klimaat en Groene Groei.

Noodstroom om woonwijken te kunnen bouwen

Naast bedrijven dreigen ook nieuwbouwhuizen geen aansluiting op het elektriciteitsnet te kunnen krijgen. Daarom komen er regionale aanbestedingen voor noodstroom. Bedrijven kunnen intekenen om capaciteitsproblemen op het stroomnet op te lossen.

In de provincie Utrecht worden al gasgeneratoren gepland die moeten gaan bijspringen bij een tekort aan elektriciteit in nieuwe woonwijken. Dat zou ook op veel andere plaatsen in Nederland moeten gebeuren. Naast gasgeneratoren wordt er ook gekeken naar batterijen om de problemen op piekuren op te lossen.

Spitsmijden op het stroomnet

Overheid, netbeheerders en bedrijven zetten in op meer flexibiliteit. De problemen op het elektriciteitsnet zijn vergelijkbaar met snelwegen: het grootste deel van de dag kan iedereen prima doorrijden, de problemen beperken zich tot de spits. Door het verkeer beter te spreiden, nemen de files af. Hetzelfde geldt voor het stroomnet. Netbeheerders proberen bedrijven daarom te verleiden om hun elektriciteitsgebruik flexibeler te maken en de spits te vermijden.

De afgelopen tijd reageerden bedrijven daar nog niet erg enthousiast op. Netbeheerders zoals Tennet, Liander, Stedin en Enexis gaan bedrijven daarom beter informeren over de mogelijkheden en gevolgen van spitsmijden. Ook mogen netbeheerders van toezichthouder ACM een hogere financiële vergoeding geven aan bedrijven die hieraan willen meewerken.

Met de vijftig grootste stroomverbruikers moeten maatwerkafspraken gemaakt worden. In Zeeland heeft chemiebedrijf Air Liquide in Vlissingen al zo'n flexibelcontract afgesloten. Hierdoor kunnen de kunstmestfabriek van Yara in Sluiskil en een aantal andere bedrijven van de wachtlijst, en verduurzamen met een zwaardere elektriciteitsaansluiting.

Geen auto's opladen tussen 16.00 en 21.00 uur

Het opladen van elektrische auto's moet in principe niet langer tussen 16.00 en 21.00 uur gebeuren. Tijdens deze avondspits op het elektriciteitsnet gaan al heel veel huishoudelijke apparaten aan. Het stroomnet kan op dat moment niet ook nog ruim 600.000 elektrische auto's opladen.

De overheid roept op dit moment particulieren in een campagne al op het elektriciteitsgebruik in het begin van de avond te beperken.

Het volle stroomnet is op veel plekken in ons land een knelpunt, niet alleen voor bedrijven, maar ook voor huishoudens. In het coalitieakkoord hebben D66, VVD en CDA afgesproken dat het volle net de "hoogste prioriteit heeft". Het elektriciteitsnet wordt sneller uitgebreid en er komt een crisiswet rondom netcongestie.

Hoe die wet wordt ingevuld, is nog niet duidelijk en ondertussen ontstaan er praktische problemen. Soms eindigen die in de rechtszaal, zoals bij een gezin uit het Zuid-Hollandse Hillegom.

In juli 2024 vraagt dat gezin een aansluiting aan bij netbeheerder Liander voor een nieuw te bouwen huis. Maanden later, in het voorjaar van 2025, heeft de huiseigenaar mailcontact met de netbeheerder over de planning van de uitbreiding van het elektriciteitsnet.

Nog weer later, in december van dat jaar, voert Liander een toets uit om te zien of de nieuwe aansluiting mogelijk is. Het antwoord is nee, voorlopig niet.

Zorgplicht?

De huiseigenaar uit Hillegom brengt de zaak voor de rechter, om zo snel mogelijk een aansluiting af te dwingen. Volgens zijn advocaat heeft Liander een zorgplicht, ook voor de aansluiting van de nieuwbouwwoning. Die aansluiting is ook al gepland, voor september 2027. Alleen, het huis staat er al, zonder stroomaansluiting.

De rechter begint de zitting met een korte samenvatting: een netbeheerder als Liander is verantwoordelijk voor het maken van elektriciteitsaansluitingen, zowel nieuwe als bestaande, maar dat moet wel veilig kunnen en binnen de ruimte die er op het net is.

Volgens de huiseigenaar en zijn advocaat moet de netbeheerder zich houden aan de energiewet uit 1998. Daarin staat dat er een leveringsplicht is vanuit de producenten. Mensen moeten dus kunnen rekenen op een aansluiting.

Wet veranderd

De advocaten van Liander zijn het daar niet mee eens, want sinds 1 januari is de energiewet vernieuwd. Netbeheerders zijn niet langer verplicht om direct een aansluiting te maken als er geen plek is op het stroomnet. Wel moet een beheerder duidelijk zijn over wanneer een aansluiting wel mogelijk is.

De woningeigenaar komt in de rechtszaak zelf ook aan het woord. Hij zegt dat hij in 2024 via een site controleerde of een nieuwe elektriciteitsaansluiting op zijn postcode mogelijk was. Er kwam toen geen knelpunt naar boven.

Volgens de advocaten van de netbeheerder staat er op de website van Liander juist een extra waarschuwing dat een aansluiting niet altijd mogelijk is. Ook zij vinden dat er netuitbreiding moet komen en zien de problemen. "Dat gaat nou eenmaal hemeltergend langzaam en heel Nederland heeft ermee te maken", zegt een van de advocaten op de zitting.

Ook Liander is niet blij met de huidige situatie: "Het is ontzettend vervelend dat particulieren hiermee te maken hebben, maar het is wel de werkelijkheid. We hebben begrip voor de situatie waarin deze mensen zitten."

Dieselaggregaat

De advocaat van de huiseigenaar vindt dat Liander zich niet kan beroepen op overmacht. Hij eist dat er zo snel mogelijk een aansluiting komt: "We hebben het hier over een gezin met twee jonge kinderen."

Inmiddels staat de woning er en woont het gezin er. De eigenaar vertelt de rechter dat als hij had geweten dat de stroomaansluiting langer zou duren, hij bijvoorbeeld zijn oude koophuis later had kunnen verkopen.

Als er geen aansluiting komt, wil hij een dieselaggregaat neerzetten, als tijdelijke oplossing. Dat is niet ruim anderhalf jaar houdbaar, niet fijn voor de buren en de kosten zijn voor Liander, vindt hij. Op 20 februari volgt de uitspraak.

The Walt Disney Company heeft Josh D'Amaro aangewezen als nieuwe CEO van het entertainmentbedrijf. Hij leidt nu nog de belangrijkste geldmachine van het bedrijf: Disney Experiences, waartoe de themaparken behoren en de cruises en resorts.

De 54-jarige D'Amaro neemt op 18 maart het stokje over van de 74-jarige Bob Iger, de architect van het moderne Disney, door overnames van onder meer Pixar, Marvel en 21st Century Fox. Hij blijft tot eind 2026 aan om de overname te begeleiden en zijn opvolger in te werken.

D'Amaro is sinds 1998 in dienst bij Disney en werd al langer gezien als een logische opvolger. Met Experiences boekte hij het afgelopen jaar een winst van bijna 10 miljard dollar, omgerekend zo'n 8,5 miljard euro, goed voor bijna 60 procent van de totale winst van Disney.

Het bedrijf heeft ook een nieuwe chief content officer aangewezen: Dana Walden. Zij gaat daarmee over alle films, series en andere content. Walden ging ook op voor het CEO-schap, maar uiteindelijk koos Disney voor D'Amaro.

Mislukte opvolging

De benoeming volgt bijna vier jaar na een mislukte opvolgingsregeling. Iger gaf in 2020 het stokje over aan Bob Chapek, maar die vertrok twee jaar later vanwege interne spanningen en tegenvallende financiële resultaten. Iger kwam daardoor in 2022 opnieuw aan het roer te staan.

Chapek werd door critici gezien als stug en te sterk gericht op de zakelijke kant van het bedrijf, met te weinig aandacht voor creativiteit. Igers succes kwam juist grotendeels voort uit zijn focus op die creatieve kant. Tegelijkertijd werd hij gewaardeerd omdat hij benaderbaar was.

Om een nieuwe misstap te voorkomen, schakelde Disney een opvolgingscommissie in, met aan het hoofd James Gorman, topman van de Amerikaanse zakenbank Morgan Stanley.

Topsalaris van miljoenen

Iger stemde in om tot 2026 aan te blijven, om de commissie de tijd te geven nieuwe kandidaten te screenen. "Josh heeft een sterke visie op de toekomst van het bedrijf laten zien en beschikt over een diep begrip van de creatieve geest die Disney uniek maakt," schrijft Gorman in een verklaring.

Disney heeft het basissalaris van D'Amaro vastgesteld op 2,5 miljoen dollar per jaar, omgerekend zo'n 2,1 miljoen euro. Daarnaast kan hij per boekjaar aanspraak maken op bonussen die kunnen oplopen tot ruim 22 miljoen euro.

Duitsland neemt zoals verwacht een belang in hoogspanningsnetbeheerder Tennet. De Duitse overheid wordt voor 25,1 procent eigenaar van Tennet Duitsland en betaalt daar 3,3 miljard euro voor. Minister Heinen van Financiën heeft dat bekendgemaakt. Zijn ministerie is eigenaar van Tennet.

Nederland probeert al een tijd om de Duitse Tennet-tak gedeeltelijk af te stoten. Voor uitbreiding en vernieuwing van het Duitse net zijn de komende jaren tientallen miljarden nodig. Tennet Duitsland is met een netwerk van 14.000 kilometer de grootste beheerder van Duitse hoogspanningsnetten.

Vorig jaar betaalden drie institutionele beleggers 9,5 miljard euro voor een belang van 46 procent in de Duitse tak. De Tennet Holding, die onder het ministerie valt, blijft voor maximaal 28,9 procent eigenaar.

Minder financiële risico's

De opbrengst van de verkoop kan voor Nederland op termijn oplopen tot boven de 5 miljard euro, schrijft Heinen aan de Tweede Kamer. Bovendien loopt Nederland minder financiële risico's nu de Duitse overheid mede-eigenaar wordt.

Vorige maand hadden Duitse media al bericht over het voornemen van Berlijn om een belang van ruim 25 procent in de Duitse tak te nemen. Daardoor krijgt Duitsland vetorechten bij onder meer de vaststelling van het businessplan en bij benoemingen. Nederland houdt die rechten ook.

Politiek verslaggever Eva Wiessing:

"Het is de eerste miljardenmeevaller voor het nieuwe minderheidskabinet, maar wel een meevaller waar de formerende partijen op gerekend hadden en waar ze ook al een bestemming voor hebben.

In het regeerakkoord schrijven D66, VVD en CDA dat ze de opbrengst van de verkoop van staatsdeelnemingen willen gebruiken als startkapitaal voor een nieuw investeringsfonds. Met dat geld kunnen ze op de kapitaalmarkt meer geld lenen voor innovatieve bedrijven. Volgens de partijen is dat nodig om de Nederlandse economie sterker te maken."

Verffabrikant AkzoNobel heeft in het laatste kwartaal van vorig jaar minder verf verkocht. Onder meer in Latijns-Amerika en Azië ging minder huis-tuin-en-keukenverf van de hand. Ook de tak voor speciale verf en coatings voor de industrie stond onder druk.

De afgenomen verkoop kwam door de economische onzekerheid in Noord-Amerika, is te lezen in het jaarverslag van AkzoNobel. Door die macro-economische onzekerheid zijn klanten voorzichtiger geworden met het kopen van verf.

De omzet van het bedrijf daalde in 2025 met zo'n 5 procent op jaarbasis. Dat is deels te wijten aan de sterke euro, die in waarde toenam ten opzichte van andere valuta in landen waar AkzoNobel verf verkoopt.

Het bedrijf achter verfmerken als Sikkens en Flexa sloot het jaar af met winst: 635 miljoen euro in 2025. Het jaar ervoor werd het jaar afgesloten met een winst van 542 miljoen euro. Een stijging van ruim 17 procent dus in een jaar tijd.

Fusie

Dat er, ondanks de tegenvallende verkoop, hogere winst werd behaald, komt door de toegenomen verkoopprijzen en kostenbesparingen.

Kostenbesparing was ook het doel van de eind vorig jaar aangekondigde fusie tussen AkzoNobel en het Amerikaanse Axalta. Met de fusie moet een wereldwijde speler ontstaan in de markt van verf. Behalve huis-tuin-en-keukenverf maken de twee bedrijven ook verf voor industrie, vliegtuigen en defensiematerieel. Door het samenvoegen kan die verf op 173 plekken wereldwijd gemaakt worden.

De fusie is naar verwachting eind dit jaar of begin volgend jaar rond.

De AOW-leeftijd gaat sneller omhoog, als het aan D66, VVD en CDA ligt. Wat dit voor jou betekent, staat in dit artikel.

Als het plan doorgaat, heeft het gevolgen voor de mensen jonger dan 60. Dat heeft ermee te maken dat zij volgens de verwachtingen ouder zullen worden dan de oudere generatie.

De AOW-leeftijd zal vanaf 2033 stapsgewijs omhooggaan. Voor de twintigers van nu loopt de AOW-leeftijd richting 72 jaar.

Kijk hieronder wat het plan voor jou betekent:

Noot van de redactie

Op aangeven van de Sociale Verzekeringsbank is op 6 februari bovenstaande tabel aangepast. Het gaat om een aanpassing van de leeftijdscategorieën. Deze zijn met drie maanden verschoven ten opzichte van de eerste publicatie.

In de oude tabel werd bij de huidige AOW-leeftijden al een bandbreedte aangegeven van drie maanden. Dat ondervangt veel foute uitkomsten, maar mogelijkerwijs zijn er mensen die in de nieuwe tabel zien dat hun AOW-leeftijd drie maanden eerder ligt dan ze eerder zagen.

Het Centraal Planbureau geeft aan deze berekening van de NOS te herkennen. In de aanloop van de verkiezingen berekende het planbureau de effecten van een dergelijke maatregel. Die stond in het verkiezingsprogramma van VVD en JA21.

Het CPB heeft het huidige coalitieakkoord nog niet doorgerekend.

Wanneer AOW?

D66, VVD en CDA willen per 2033 een één-op-één-koppeling van de AOW-leeftijd met de levensverwachting. Dat betekent dat als de levensverwachting met een jaar omhooggaat, de AOW-leeftijd ook met een jaar meegroeit.

De AOW-leeftijd gaat nu nog minder snel omhoog dan de levensverwachting, namelijk met acht maanden per jaar hogere levensverwachting.

Door de snellere stijging zou het aanstaande kabinet-Jetten een besparing kunnen inboeken van 2,7 miljard euro per jaar. Vandaag bespreekt de Tweede Kamer de coalitieplannen.

Levensverwachting

Marike Knoef, hoogleraar Economie en verbonden aan pensioendenktank Netspar, komt desgevraagd tot dezelfde berekeningen als die van de NOS.

Wel benadrukt ze dat ze zijn gebaseerd op de huidige levensverwachting. Die verwachting kan nog veranderen, bijvoorbeeld door een ziektegolf.

Zo daalde door corona in 2020 de levensverwachting iets. Inmiddels is die weer op het niveau van voor die periode.

Maar een medische doorbraak zou de levensverwachting sneller kunnen laten stijgen dan nu wordt aangenomen.

Volgens het nationale statistiekbureau CBS wordt een persoon die nu 65 is gemiddeld 85 jaar oud. En we worden steeds iets ouder. In 2068 zou de gemiddelde verwachte leeftijd van 65-jarigen bij overlijden boven de 90 jaar uitkomen.

AOW

In 1956 kregen Nederlanders die 65 werden voor het eerst een basispensioen van de Rijksoverheid. Inmiddels ligt deze leeftijd op 67 jaar. In 2028 wordt dat 3 maanden later, dat ligt al vast.

Momenteel krijgt een alleenstaande maandelijks 1558 euro. Woon je samen, dan krijg je 1068 euro per persoon.

Aan het begin van deze eeuw werd de AOW nog volledig betaald uit premie die Nederlanders afdragen via hun werk. Sinds 2001 moet de overheid belastinggeld bijleggen om de AOW te financieren. Dat komt doordat er in verhouding steeds meer gepensioneerden zijn en steeds minder werkenden.

Amerika en India hebben een handelsverdrag gesloten, waardoor de VS de importheffingen voor het land verlaagt van 25 procent naar 18 procent. Dat meldt zowel de Amerikaanse president Trump als de Indiase premier Modi. Ook de extra heffingsboete van 25 procent die sinds augustus gold, trekt Trump in.

Volgens Trump heeft India ermee ingestemd om geen Russische olie meer te kopen, maar daar zegt Modi zelf niets over. "Hij heeft er ook mee ingestemd meer te gaan kopen van de VS en mogelijk ook Venezuela", stelt Trump op Truth Social. Volgens hem gaat India voor meer dan 500 miljard dollar (ruim 424 miljard euro) aan onder meer Amerikaanse olie, steenkool en technologie kopen.

50 procent

Sinds juli vorig jaar heeft de VS een importheffing van 25 procent ingesteld op alle Indiase producten. Washington waarschuwde voor een verdubbeling als India zou doorgaan met het kopen van Russische olie. In augustus gingen de heffingen inderdaad omhoog naar 50 procent. De ambassadeur van de VS in India stelt dat de verlaging naar 18 procent per direct ingaat, meldt The Times of India.

Als India inderdaad stopt met Russische olie, dan is dat een grote tegenslag voor Rusland. India is een van de grootste afnemers van Russische olie. Hoeveel het land precies uit Rusland importeert, is onbekend. Maar The Times of India stelde begin vorige maand dat volgens een schatting voor ongeveer 144 miljard euro aan ruwe Russische olie sinds het begin van de oorlog in Oekraïne werd ingevoerd.

"Hiermee komt een einde aan de oorlog in Oekraïne dichterbij", stelt Trump. Hij noemt Modi "een van mijn beste vrienden" en bedankt hem voor "hun geweldige relatie". Ook Modi is op X vol lof en spreekt over een geweldig gesprek met "mijn geliefde vriend Donald Trump".

Last

India had veel last van de hoge importheffingen. De eerste maand na de invoer van de heffing van 50 procent, zakte de export naar de VS met 20 procent en de maanden erna met 40 procent, meldde BBC.

Vorige week sloot het land al een vrijhandelsakkoord met de Europese Unie. Door dat handelsverdrag moet zo'n 90 procent van de huidige heffingen tussen India en Europa gaan verdwijnen.