Overslaan en naar de inhoud gaan

Minder verzekeringsfraude, maar nog geen keerpunt

2 years 2 months ago

Er is een daling zichtbaar van het aantal consumenten en bedrijven dat verzekeraars probeert op te lichten. Vorig jaar liepen ruim 10.000 fraudeurs tegen de lamp, een daling van 15 procent vergeleken met een jaar eerder, blijkt uit cijfers van brancheorganisatie Verbond van Verzekeraars.

Even een '1' plaatsen voor het aankoopbedrag op de factuur van een gestolen zonnebril die 285 euro had gekost. Of met een busje tegen de vangrail rijden en claimen dat je bent aangereden, terwijl de deuk daar niet op lijkt. Vorig jaar vielen 3638 van dergelijke onterechte claims door de mand. Daarnaast werden nog eens 5772 sjoemelaars met een aanvraag van een verzekering betrapt.

Volgens het Verbond van Verzekeraars is hiermee ruim 80 miljoen euro bespaard. "Dit zorgt ervoor dat mensen die te goeder trouw zijn niet onnodig veel geld betalen", zegt Richard Weurding, algemeen directeur van het Verbond van Verzekeraars.

Toch vinden de verzekeraars het nog te vroeg om van een ommezwaai te spreken. "Op termijn moet blijken of de jarenlange inspanningen op het gebied van preventie en detectie nu tot dit resultaat hebben geleid", zegt het Verbond van Verzekeraars.

Grotere pakkans

Met die inspanningen doelt de belangenclub op betere manieren en samenwerking om gesjoemel op te sporen. Eén op de drie onderzoeken leidde vorig jaar tot het onomstotelijk vaststellen van fraude. In de andere gevallen kon fraude niet met zekerheid worden vastgesteld.

Het percentage waarin dit wel bewezen kon worden was volgens de verzekeraars in de afgelopen zeven jaar nog niet zo hoog als in 2022. Een jaar eerder lag het nog op 25 procent.

Wie met fraude tegen de lamp loopt wordt opgenomen in een waarschuwingssysteem waar alle verzekeraars in kunnen kijken. Met 3759 nieuwe registraties waren dat er vorig jaar bijna een kwart minder dan in 2021.

Frauderegister

Uit een analyse van de NOS bleek eerder dat niet iedereen in dit frauderegister hierin is opgenomen. Mensen die erin staan kunnen hun naam proberen eruit te halen via klachteninstituut Kifid. Het Verbond van Verzekeraars meldt dat vorig jaar vier mensen na een uitspraak van het Kifid uit het frauderegister moesten worden gehaald.

Een woordvoerder van verzekeraar ASR zegt dat een klant die wordt verdacht van fraude altijd de kans krijgt om een verklaring te geven. "Dat is belangrijk omdat, wanneer fraude eenmaal geconstateerd wordt, dit ook consequenties heeft", benadrukt de woordvoerder. Fraudeurs kunnen, afhankelijk van de omvang, één tot acht jaar in het register blijven staan.

Kopers mogen tot 50.000 euro meer lenen voor een energiezuinige woning

2 years 2 months ago

De maximaal toegestane hypotheek voor een woning wordt meer afhankelijk van het energielabel, maakt het ministerie van Binnenlandse Zaken bekend. Wie een energiezuinige woning koopt, kan daardoor vanaf volgend jaar veel meer geld lenen.

Het ministerie volgt daarmee het advies van budgetinstituut NIbud, dat redeneert dat mensen in een energiezuinige woning een veel lagere energierekening hebben en daardoor hogere hypotheeklasten kunnen betalen.

De extra leenruimte loopt hard op naarmate de woning energiezuiniger is. Zo mag een koper voor een woning met energielabel C en D 5000 euro meer lenen, en voor een woning met label A of B 10.000 euro. Voor een volledige duurzame woning (met energielabel A++++) is het extra leenbedrag zelfs 50.000 euro.

Voor eigenaren die hun hypotheek willen ophogen om hun huis te verduurzamen, gaat het energielabel ook meespelen. Zo kunnen eigenaren van huizen met energielabel E, F of G 20.000 euro extra lenen, terwijl voor eigenaren met een woning met energielabel A of B dat maximaal 10.000 euro is. Nu is dat bedrag voor iedereen maximaal 9000 euro.

Studieschuld telt anders mee

Voor oud-studenten die een deel van hun studieschuld hebben afgelost, worden de regels ook soepeler. Tot nu toe keken hypotheekverstrekkers alleen naar hun oorspronkelijke schuld, en maakte het dus niet uit hoeveel daarvan in de tussentijd was afgelost. Vanaf volgend jaar is het maandbedrag dat oud-studenten aan DUO betalen leidend.

Ook alleenstaanden kunnen vanaf volgend jaar een iets hoger hypotheekbedrag krijgen. Vanaf een inkomen van 28.000 euro kunnen zij dan 16.000 euro meer lenen.

De spaarrente stijgt langzaam, daalt hiermee ook de bankwinst?

2 years 2 months ago

Graaien over de rug van spaarders, dat was het verwijt dat de grote banken drie maanden terug kregen toen bleek dat hun kwartaalwinsten waren verdubbeld.

Bankiers reageerden opgelucht omdat de winst weer op het niveau zat van voor de negatieve rente bij de Europese Centrale Bank, maar spaarders waren verontwaardigd dat zij nog steeds maar 0,75 procent rente kregen. "Het komt er plat gezegd op neer: we naaien de klanten, dat doen we", vatte journalist Jort Kelder bij WNL op Zondag de uitleg van een topbankier samen.

De storm brak direct los in Den Haag, waar Kamerleden riepen om een wettelijke minimumspaarrente, het koppelen van de spaarrente aan de ECB-rente, meer concurrentie, eenvoudiger overstappen, een winstbelasting en het belasten van de inkoop van eigen aandelen.

Nadat demissionair minister Kaag van Financiën had beloofd nog eens "in gesprek te gaan" met banken over de spaarrente en de hoge winsten, drukte de Tweede Kamer een extra bankenbelasting door. De zes grotere banken moeten in 2025 samen 150 miljoen euro naar de schatkist overmaken, bovenop de 470 miljoen euro die de banken sinds de kredietcrisis al jaarlijks betalen.

Hoogste rente in 10 jaar

Die extra bankbelasting moet nog ingaan, maar drie maanden na alle ophef ziet de wereld er voor spaarders al heel anders uit. Met gemiddeld 2,24 procent staat de rente op een vrij opneembare spaarrekening op het hoogste punt in tien jaar tijd, constateert de vergelijkingssite Geld.nl.

Volgens de site wordt er momenteel zelfs gestreden om Nederlandse spaarders. Zo lokken banken uit Malta, België en Zweden de Nederlandse spaarders met een rente van meer dan 3 procent.

Grote Nederlandse banken hebben de achtervolging ondertussen ingezet. Sinds de publicatie van de vorige kwartaalcijfers is bij ING en ABN Amro de spaarrente verdubbeld, naar 1,5 procent. Rabobank en SNS schuiven met 1,7 procent steeds dichter naar de 2 procent.

Op spaarrekeningen waar de inleg drie tot vijf jaar vaststaat, bieden de buitenlandse prijsvechters al rentes van 4 procent of meer aan. Nederlandse banken zitten bij deze deposito's op ongeveer 2,6 procent.

Om het gat met de rente op vrij opneembare spaarrekeningen te verkleinen, lanceerde Rabobank een soort tussenvorm. Op een zogenoemde TijdslotSparen-rekening kan het spaargeld na 90 dagen vrij worden opgenomen of aangevuld voor een rente van 2,25 procent.

Gisteren werd duidelijk dat de Autoriteit Consument & Markt gaat onderzoeken of er eigenlijk wel voldoende concurrentie op de Nederlandse spaarmarkt is.

Spaargeld op betaalrekening

Morgen komt ING opnieuw met kwartaalcijfers en ABN Amro volgt over een week. Uit die nieuwe cijfers moet niet alleen naar voren komen of de winsten wat zijn gematigd door de verhoogde spaarrente, ook moet blijken of spaarders zelf in actie zijn gekomen. Niet alleen door over te stappen naar een concurrent met een hogere rente, maar vooral door hun geld simpelweg op een spaarrekening bij hun eigen bank te zetten.

Want dat deden ze de eerste zes maanden van dit jaar amper, legde financieel directeur Bas Brouwers drie maanden terug uit, bij de winstverdubbeling van de Rabobank. "Klanten maken nog maar mondjesmaat geld over van hun betaalrekening naar hun spaarrekening", zag hij in de boeken.

Hij denkt dat spaarders zo gewend waren geraakt aan het jarenlang zo goed als geen rente ontvangen, dat ze het geld maar op hun renteloze betaalrekening lieten staan.

Volgens cijfers van De Nederlandsche Bank hadden de ruim acht miljoen Nederlandse huishoudens in september 2023 opgeteld 449 miljard euro op de spaarrekening staan. Dat is gemiddeld 54.000 euro per huishouden. Het spaartegoed van een doorsnee huishouden ligt veel lager, zegt het CBS, meestal rond de 18.000 euro.

Zorgen bij erfgoedorganisaties om sloop vooroorlogse huizen: 'Identiteit verloren'

2 years 2 months ago

In de ambitie om te verduurzamen wordt er soms iets te fanatiek gesloopt, met als risico dat er karakteristieke panden in veel steden verloren gaan. Over dat onbeschermde erfgoed maken erfgoedorganisaties zich zorgen, zeggen ze in het AD.

Uit cijfers van het Kadaster blijkt dat er de afgelopen tien jaar ruim 95.000 vooroorlogse panden zijn gesloopt. Een maand geleden stonden er nog ruim anderhalf miljoen vooroorlogse panden in Nederland.

"Wat we zien is dat slopen heel vaak wordt aangevoerd als argument: het is duurzamer", zegt Karel Loeff, directeur van de Erfgoedvereniging Bond Heemschut, in het NOS Radio1 Journaal. Maar kosten spelen ook een rol bij woningcorporaties.

"In de praktijk zien we dat slopen tot nu toe vaak goedkoper leek," zegt Loeff, "maar wij vinden verduurzamen een betere optie. Dat is soms wat ingewikkelder en lastiger, maar het is wel de oplossing om heel veel waardevols en wat karakteristieks in Nederland te behouden."

Volgens Loeff trekken woningcorporaties vaak de duurzaamheidskaart, om vervolgens panden te slopen. Er komen dan nieuwbouwwoningen voor in de plaats.

Identiteit van stad en streek

Daarnaast zie je dat er stukjes van de stedenbouwkundige structuur verdwijnen, zegt de erfgoedorganisatie. "In Den Haag zijn bijvoorbeeld plannen om naoorlogse wijken te slopen en om daar compleet te verdichten, waarmee je eigenlijk een heel stuk van de geschiedenis wegvaagt." De organisatie roept op om eerst goed te kijken naar bestaande panden en niet meteen te slopen. "Daarmee gaat een stukje identiteit van stad en streek verloren."

Deze ontwikkeling voltrekt zich niet zozeer in de historische binnensteden in ons land, zegt Loeff, maar juist in buitenwijken, kleine steden en dorpen. "Door heel Nederland staan allerlei woningbouwcomplexen onder druk", zegt Loeff. Wooncorporaties zien daar volgens de directeur ook de mogelijkheid om te verdichten en meer woningen te bouwen.

"Dan gaat het vaak om wijkjes uit de jaren 20, vaak volksbuurtjes. Mensen wonen daar al jaren naar tevredenheid." Hij ontkent niet dat die huizen bijvoorbeeld beter geïsoleerd kunnen worden.

'Klassieke arbeidersbuurt'

Vorige week bezetten boze huurders nog het hoofdkantoor van de woningcorporatie in Grave, omdat ze zich verzetten zich tegen de voorgenomen sloop van hun buurt Berghem, in de gemeente Oss. Na een gesprek met de directie is sloop niet langer de enige optie.

Ook gingen er na een jarenlange strijd in de Tweebosbuurt in Rotterdam honderden panden tegen de vlakte. Eén rijtje huizen blijft uiteindelijk toch behouden, meldde Rijnmond deze zomer.

Bewoners van sociale huurwoningen in de wijk kregen drie jaar voor de sloop te horen dat de wijk zou worden vernieuwd. De vooroorlogse buurt moest plaatsmaken voor nieuwbouw. Volgens woningcorporatie Vestia was vernieuwing van de buurt noodzakelijk.

Buurtbewoners waren boos en protesteerden tot het laatste moment tegen de sloop:

De woningen zouden zijn verouderd en niets doen leidt volgens Vestia tot problemen in de wijk en een verslechterd imago. Maar buurtbewoners zeggen dat het komt door gentrificatie, het opwaarderen van een wijk ten koste van de oorspronkelijke, veelal minder vermogende bewoners. Minder dan de helft van de sociale huurwoningen komt terug. De nieuwe vrijesectorhuurwoningen en koopwoningen kunnen veel huidige bewoners niet betalen.

Verder is er in de wijk Jericho in Amersfoort onrust en onvrede. Ruim 120 bewoners kregen te horen dat hun wijkje gesloopt wordt. "Hier dreigt een klassieke arbeidersbuurt te verdwijnen, waar veel mensen elkaar kennen en met plezier wonen", zei de bewonerscommissie dit jaar tegen het AD. De Alliantie zou hun huizen opknappen en verduurzamen, maar de woningcorporatie kiest bij nader inzien toch voor sloop.

Opnieuw minder schepen door Panamakanaal door droogte

2 years 2 months ago

Het Panamakanaal dat voor de mondiale scheepvaart erg belangrijk is, laat opnieuw minder boten door. Er valt dit regenseizoen weinig neerslag en ook oktober is veel te droog; het is de droogste oktober in 73 jaar. De waterstand in het kanaal door de bergen van Panama is daardoor erg laag.

Normaal gesproken gaan er gemiddeld 36 schepen per dag door het kanaal tussen de Atlantische Oceaan en de Stille Oceaan. Vanwege de droogte laat de Panama Canal Authority tot en met de jaarwisseling nog maximaal 25 schepen per dag door en in januari en februari zijn dat er nog maar 18.

In augustus werd de doorgang ook al beperkt, toen naar 32 per dag. Dat leverde grote files op aan beide kanten van het kanaal.

Sluizennetwerk

Het Panamakanaal opende in 1914 en maakte de route van Azië naar de oostkust van de Verenigde Staten een stuk korter. Het kanaal scheelt de scheepvaart weken omvaren via Chili. Via een netwerk van sluizen worden schepen over het gebergte van Panama gevoerd. Door droogte is er nu voor deze sluizen te weing water in het centrale Gatúnmeer.

Volgens de Panamese autoriteiten is het een gevolg van het weerfenomeen El Niño. In oktober is bijna de helft minder regen gevallen dan normaal. Met nog twee maanden te gaan in het regenseizoen dreigt het water in het Gatúnmeer onder de norm van 50 procent te komen, waardoor ook de drinkwatervoorziening in Panama in het geding komt.

In augustus legde een bij de vernieuwing van het Panamakanaal betrokken Nederlands ingenieursbureau hoe wordt getracht zo min mogelijk zoet water te verspillen via de sluizen:

Wereldwijde top over aanpak gevaren AI van start op Bletchley Park

2 years 2 months ago

Het staat hoog op de agenda bij alle wereldleiders: hoe krijgen we grip op kunstmatige intelligentie, AI? Aan de ene kant wordt het gezien als een 'gevaar voor de mens' dat biowapens kan maken of verkiezingen kan beïnvloeden. Tegelijkertijd kan het als 'kracht ten goede' worden ingezet voor bijvoorbeeld nieuwe medicijnen en efficiënter werken.

Politici, wetenschappers en grote techbedrijven van over de hele wereld komen vandaag en morgen bijeen in het Verenigd Koninkrijk in een poging daar een antwoord op te geven.

De zogeheten AI Safety Summit, de eerste bijeenkomst in zijn soort op dit niveau, vindt plaats op Bletchley Park. Dat is expres gekozen, want dat is de plek waar de Britten tijdens de Tweede Wereldoorlog de Duitse Enigma-code wisten te kraken.

Van Elon Musk tot vicepresident Harris

Op de gastenlijst staan onder meer Europese Commissievoorzitter Ursula von der Leyen, techmiljardair Elon Musk, VN-topman Antonio Guterres en de Amerikaanse vicepresident Kamala Harris. Ook Israëls premier Benjamin Netanyahu doet, ondanks de oorlog met Hamas, mee aan de gesprekken. Nederland stuurt staatssecretaris Van Huffelen van Digitalisering.

Het Verenigd Koninkrijk is na de VS en China de grootste AI-markt ter wereld en het land wil een rol spelen in het reguleren van de technologie, die zich razendsnel ontwikkelt. Maar waar de EU binnen een paar maanden hoopt de AI Act af te ronden en de VS deze week kwam met een presidentieel besluit, komt het denken bij de Britten hierover nu pas op gang.

Dat neemt niet weg dat de Britse premier Rishi Sunak het onderwerp AI heeft omarmd en hij legt de nadruk op de grootste gevaren ervan: "Als we dit verkeerd doen, wordt het makkelijker voor AI om chemische of biologische wapens te ontwikkelen. Terroristen kunnen AI gebruiken om angst en destructie te verspreiden op een nog grotere schaal. In het meest onwaarschijnlijke scenario is er zelfs het risico dat de mensheid de controle volledig kwijtraakt."

Sunak wil dat alle partijen, waaronder ook China en de VS die verwikkeld zijn in een hoogoplopend conflict over chips, hun handtekening zetten onder een reeks afspraken. Die zullen waarschijnlijk vooral gericht zijn op de risico's van AI; de bedoeling is dat er een tekst komt waar de meeste landen en bedrijven zich met gemak achter kunnen scharen.

Net als het klimaat

Marietje Schaake, directeur technologiebeleid aan de Amerikaanse Stanford Universiteit, gaat naar de top met een aantal vraagtekens. "Overal staat AI op agenda, iedereen wil iets doen, maar het is een race naar een onduidelijke bestemming. Want wat moet er dan precies gebeuren?"

Mark Brakel, directeur beleid bij het Future of Life Institute, is er ook bij en noemt de top een mijlpaal. Zijn organisatie, die als doel heeft om extreme risico's van technologie te beperken, was de initiatiefnemer van een open brief in maart, waarin werd opgeroepen tot een pauze in de ontwikkeling van AI. "Ik kijk naar AI zoals ik naar klimaatverandering kijk. Er zijn veel zorgen over hoe de wereld er over dertig jaar uitziet, ik zou willen dat we dat ook meer bij AI doen."

Verantwoord gebruik van AI

Politici, wetenschappers, maar ook startups denken dat regels kunnen helpen om AI in goede banen te leiden. "AI zelf zijn gewoon computeralgoritmes die geen kwade intenties hebben. Ze voeren alleen opdrachten uit", zegt Gary Brotman van Britse AI-startup Second Mind.

"Het moet alleen wel verantwoordelijk worden gebruikt, daarbij kan regulering helpen." Volgens hem is het de kunst 'vangrails' te bouwen zonder daarmee innovatie in de weg te zitten.

Onlangs demonstreerde NOS-verslaggever Lisa Schallenberg dat het met AI mogelijk is om Japans te spreken, een taal die ze niet beheerst:

Hoogleraar Responsible AI Virginia Dignum vergelijkt AI met het verkeer: de rem en de riem in de auto ontbreken en er is ook nog geen rijbewijs. "Al die regels hoeven niet hetzelfde te zijn in alle landen, maar je moet er wel op vertrouwen dat dat soort regels overal bestaan."

Controle en rapportage

Dignum zegt ook dat het belangrijk is om met nieuwe regels grote techgiganten niet in de kaart te spelen. "Het is niet voor niks dat die beweging over het existentiële gevaar ook bij grote techbedrijven en miljardairs vandaan komt. Zij willen het beeld geven dat ze de enige zijn die het kunnen oplossen en dat ze de vrije hand moeten krijgen om te doen wat nodig is."

Naast de top werkt premier Sunak ook aan andere initiatieven: een veiligheidsinstituut dat AI-software monitort en controleert en een netwerk van experts, vergelijkbaar met het IPCC-klimaatpanel van de Verenigde Naties, dat jaarlijks rapporteert over de ontwikkelingen. Ook de VN is daarmee bezig.

'Betalen geen garantie voor schoon toilet langs de snelweg'

2 years 2 months ago

"Toiletten langs de snelweg zijn vaak ronduit smerig, zelfs wanneer je moet betalen voor je wc-bezoek", concludeerde de ANWB nog maar twee jaar geleden na onderzoek. Heel langzaam lijkt er iets te verbeteren, nu benzinemaatschappijen als Shell en Total samenwerken met partijen als 2theloo en One Hundred Restrooms.

Shell zit midden in de ombouw van twintig Shell-cafés en daarbij horen ook 2theloo-toiletten. "We hebben er al veertien omgebouwd, later dit jaar volgen er nog vijf en volgend jaar nog meer", zegt een woordvoerder. "Door de samenwerking met 2theloo hebben wij naar onze mening de toiletten kunnen verbeteren."

Volgens Shell krijgen de wc's door de samenwerking de aandacht die ze verdienen, waardoor ze tijdig schoon en fris worden gemaakt. Ze zijn te gebruiken voor 80 eurocent per keer. Dat is een flinke prijs, maar de klant krijgt een waardebon toe, waarmee die in de shop korting kan krijgen op bijvoorbeeld de aankoop van een broodje of koffie.

Samenwerking met Total

Een concurrent van 2theloo, One Hundred Restrooms, werkt samen met Total. "Wij hebben op dit moment een overeenkomst met TotalEnergies voor 22 tankstations. Voor een tankstation is het gewoon heel moeilijk om aan wc's een hoge prioriteit te geven en de zaak schoon te houden. Je moet erbovenop zitten", zegt Mariëlle Romeijn van One Hundred.

Het bedrijf gebruikt een groot gedeelte van de omzet om de toiletten in een zo goed mogelijke staat te houden. "Je ziet helaas regelmatig bij andere tankstations dat er misbruik van het systeem wordt gemaakt. Daar is gedacht: we zetten lekker zo'n poortje neer, kunnen we geld verdienen, want mensen moeten toch naar de wc. En vervolgens wordt er niks gedaan aan extra schoonmaak. Dat is natuurlijk heel slecht."

Ook One Hundred laat bezoekers nu 80 eurocent betalen. Uit onderzoek blijkt dat er een sterke link is tussen wat mensen willen betalen en hun ervaring. "Zolang de ervaring goed is, zijn mensen bereid meer te betalen. Hoever je kunt gaan? We hebben twee jaar geleden Europees onderzoek gedaan, en gemiddeld zijn bezoekers bereid 1,19 euro te betalen, al verschilt dat wel per land."

Meer toiletten uitbesteed

Romeijn ziet een groeiende interesse bij partijen om de zorg voor de toiletten uit te besteden: "Benzinemaatschappijen zijn enorm aan het investeren in laadpalen en andere faciliteiten op een tankstation. Door elektrisch laden bijvoorbeeld blijven mensen immers langer en daar moet je op inspelen."

Shariff El Aroussi is van familiebedrijf Jongeneel, dat diverse tankstations in Nederland heeft. Wat hij soms ziet op de toiletten gelooft hij met zijn eigen ogen niet: "Verstoppingen door hele wc-rollen in het toilet, poep op de muren gesmeerd. Wat bezielt die mensen? Dat doe je thuis toch ook niet?" Bij Jongeneel moet 50 eurocent worden betaald.

Tim Schoenmakers van de Belangenvereniging Tankstations, zegt in het NOS Radio 1 Journaal dat een hindernis zoals een poortje sowieso goed is. "Vroeger was dat de mevrouw bij een schoteltje die je bozig aankeek, waardoor je netjes betaalde en je handen ging wassen. Zo'n poortje is de moderne variant daarvan. Want als iets gratis is, lijkt het geen waarde te hebben en gaan mensen zich vreemd gedragen, gaan ze er vaker naast plassen en zo. Dat moet je niet hebben."

Saudi's kopen Europese telefoonmasten, Spaanse staat wil macht inperken

2 years 2 months ago

Saudi Telecom heeft zijn oog dit jaar op Europa laten vallen. Het Saudische staatbedrijf verwierf grote belangen in telecombedrijven die actief zijn in negen Europese landen, waaronder het Spaanse Telefónica. Dat baart de Spaanse staat zorgen. En dus overweegt de overheid daar nu ook zelf aandelen van het telecombedrijf op te kopen, schrijven Spaanse media.

Telefónica werd in 1997 geprivatiseerd. Het bedrijf heeft grote delen van het Spaanse mobiele telefoonnetwerk in handen, daarnaast is het actief in Ierland, het VK, Tsjechië, Slowakije en Duitsland.

"Telefónica is een strategisch bedrijf in Spanje", zei de Spaanse minister Isabel Rodríguez tegen de Madrileense krant ABC. "Niet alleen op het gebied van telecommunicatie, maar ook op het gebied van defensie." De overheid zou nu 5 procent van de aandelen willen aankopen, dat zou ongeveer 1 miljard euro kosten.

De Spaanse zorgen ontstonden in september. Saudi Telecom kondigde toen aan dat het 2,1 miljard euro uitgaf om in stappen 9,9 procent van de aandelen van het kwakkelende Telefónica te bemachtigen. Daarmee worden de Saudi's in één klap de grootste aandeelhouder van het Spaanse bedrijf. Door zelf ook in te stappen zou de Spaanse overheid - samen met andere Spaanse aandeelhouders - de landsbelangen willen beschermen.

'Nederlandse' United Group

In april sloegen de Saudi's ook al toe in Europa. Een dochterbedrijf van Saudi Telecom kocht toen drie dochterbedrijven van United Group op die samen bijna 5000 telefoonmasten in Bulgarije, Kroatië en Slovenië bezitten. Het van oorsprong Servische telecombedrijf zit sinds 2013 met het hoofdkantoor in Nederland - mede vanwege de gunstige regelgeving hier.

"We zijn verheugd om onze aanwezigheid in Europa te lanceren", zei Mohammed Alhakbani, de directeur van het dochterbedrijf, toen. Het bedrijf noemde de overname de tweede stap van de expansiestrategie, nadat het vorig jaar ook al telefoonmasten in Pakistan had aangekocht.

Mogelijk nog meer ontslagen bij autofabriek VDL Nedcar

2 years 2 months ago

De ontslagronde bij VDL Nedcar in Born lijkt groter uit te pakken dan aanvankelijk werd gedacht. Dat melden bronnen in en rondom het bedrijf, meldt 1Limburg.

In de fabriek in Born werden in het verleden auto's voor DAF, Mitsubishi en BMW in elkaar gezet, maar een nieuwe opdrachtgever heeft zich niet gemeld.

Aanvankelijk werd gedacht dat daardoor zo'n 1800 mensen zouden moeten vertrekken, bevestigde vakbond FNV vorige maand. Zo'n 500 tot 600 mensen zouden hun baan kunnen behouden, was de verwachting. Dat aantal lijkt nu eerder uit te komen op 300 tot 400, aldus de regionale omroep. VDL Nedcar wil zelf niet op de geruchten ingaan.

De medewerkers die kunnen blijven gaan onder meer batterijsystemen bouwen voor BMW.

Russische ondernemer krijgt achttien maanden cel voor leveren chips aan Rusland

2 years 2 months ago

Een 56-jarige ondernemer uit Rusland moet in Nederland achttien maanden de cel in voor het overtreden van de sancties tegen Rusland vanwege de oorlog in Oekraïne. Hij moet daarnaast een boete van 200.000 euro betalen.

De Rus werd eind september vorig jaar opgepakt in Gorssel bij een actie van de Fiod. De financiële opsporingsdienst was de man op het spoor gekomen na een melding van zijn bank over vreemde geldstromen op zijn bankrekening. Hij bleek via zijn eenmansbedrijf zeven maanden lang microchips aan Rusland te verkopen.

Via zijn zaak in Gorssel handelde de geboren Rus al zes jaar in microchips en elektronische goederen. Toen de sancties na de Russische inval in Oekraïne werden ingevoerd, probeerde de man die te omzeilen met valse facturen via Russische afnemers op de Malediven. Via deze bedrijven kwamen de spullen uiteindelijk terecht bij de Russische wapenindustrie en defensiebedrijven.

Verdienmodel

De rechter concludeert dat bewezen is dat de ondernemer met zijn u-bochtconstructie de sancties bewust probeerde te omzeilen. Het doel van de strafmaatregelen, namelijk het afsnijden van kritieke technologie voor Rusland voor defensiemiddelen, is volgens de rechtbank "op een ernstige wijze geschaad".

"De verdachte had na het afkondigen van de sancties in feite als 'verdienmodel' het ontwijken van de sancties", staat in het vonnis. Ook zou hij zich niet hebben bekommerd om de "ernstige gevolgen" van zijn acties.

Quote 500: meer miljardairs, gestegen ondergrens en politieke donaties

2 years 2 months ago

Het zijn economisch lastige tijden, maar vermogend Nederland lijkt daar weinig last van te hebben. In de vandaag verschenen Quote 500, de lijst van de rijkste Nederlanders, wordt record na record verbroken.

Zo is de ondergrens voor een plek op de lijst opgetrokken tot een vermogen van 125 miljoen euro. Het geschatte vermogen van alle genoteerden samen bedraagt nu 241 miljard euro, en het aantal miljardairs is gestegen tot een recordaantal van 51.

Paul van Riessen, hoofdredacteur van zakenblad Quote, weet de verbroken records te verklaren. Hij wijst erop dat de mensen op de lijst vaak ondernemers zijn die actief zijn in allerlei sectoren. "Als je begint met beleggen, is het standaardadvies ook altijd om risico's te spreiden."

Net als voorgaande jaren wordt de lijst aangevoerd door Charlene de Carvalho-Heineken, de dochter van Freddy Heineken en directeur en grootaandeelhouder van het bierconcern. Hoewel zij dit jaar iets moest inleveren, wordt haar vermogen nog steeds geschat op 12,6 miljard euro.

Er zijn trouwens niet alleen succesverhalen met de lijst verbonden. De broers Ties en Taco Carlier, bekend van de elektrische VanMoof-fietsen, zijn eruit verdwenen na het faillissement van hun bedrijf. Volgens Quote is hun vermogen in een jaar tijd gedaald van naar schatting 140 miljoen euro naar 1 miljoen euro, wat neerkomt op een daling van ongeveer 99 procent.

Ook prinses Mabel heeft een tegenslag moeten incasseren. Haar vermogen is meer dan gehalveerd, nadat de waarde van haar aandelen in betaalplatform Adyen met 350 miljoen euro was gekelderd.

Maar er zijn ook ondernemers die juist enorm hebben geprofiteerd van de volatiliteit op de beurs. Rob Defares, actief in de beurshandel via IMC, zag zijn vermogen met bijna 27 procent stijgen naar 3,3 miljard euro, wat hem een zevende plaats op de lijst oplevert. Johann Kaemingk van Optiver, een concurrerend beurshandelsbedrijf, staat op de achtste plek met een geschat vermogen van 2,9 miljard euro, een toename van meer dan 38 procent ten opzichte van het voorgaande jaar.

En dat een ramp voor de één, positief voor een ander kan zijn, laat Pieter Heerema zien. Hij is actief in de offshore-industrie en oliewinning en zag zijn bedrijf twee jaar geleden technisch failliet gaan. De oorlog in Oekraïne heeft echter een onverwachte positieve wending gebracht. "Dat resulteerde financieel gezien in een fantastisch jaar voor hem, hoe wrang dat ook mag klinken", zegt hoofdredacteur Van Riessen.

Politieke donaties

In de Quote 500 staan normaal gesproken veel interviews met nieuwkomers op de lijst, maar dit jaar waren zij huiverig om naar voren te treden, vertelt Van Riessen. Hij wijst op een veranderende samenleving: "Er klinkt een steeds luider wordende roep om financiële rechtvaardigheid, met pleidooien voor een miljonairstaks en een maximumvermogen." Nieuwe rijken zouden zich daarom minder graag in de schijnwerpers zetten.

Op politiek vlak laten vermogende Nederlanders zich juist wel steeds meer horen. Volgens Van Riessen zijn ondernemers van nature optimistische mensen, maar hij merkt op dat er momenteel enige bezorgdheid heerst over een verschuiving naar links in het politieke spectrum. Daardoor zou het ondernemingsklimaat onder druk kunnen komen te staan.

Als voorbeeld noemt hij hogere belastingen voor vermogende mensen en de versoberde 30-procentregeling voor expats, wat het aantrekken van buitenlands talent voor bedrijven zou kunnen bemoeilijken.

Deze bezorgdheid uit zich in een flink aantal politieke donaties, voornamelijk aan de VVD, door miljardairs zoals Marcel Boekhoorn en Robert van de Wallen. "Dit zijn mensen die zich voorheen nooit met politiek bemoeiden, maar nu opeens de VVD steunen," verklaart Van Riessen. "Niet per se omdat ze de partij zo geweldig vinden, maar uit vrees voor het linkse blok."

Bedrijf achter ov-chipkaart houdt miljoenen over door niet-opgeëiste tegoeden

2 years 2 months ago

Het bedrijf achter de ov-chipkaart, Translink, heeft de afgelopen jaren tientallen miljoenen euro's overgehouden omdat er nog saldo op verlopen ov-kaarten stond. Slechts een klein deel daarvan is besteed aan het beter informeren van klanten over die verlopen kaarten. Eind vorig jaar lag nog een kleine 19 miljoen euro op de plank, zo meldt het AD.

"Reizigers hebben ergens in hun keukenla of rommella zo'n verlopen ov-chipkaart liggen", reageert directeur Freek Bos van reizigersorganisatie Rover in het NOS Radio 1 Journaal. "Ze moeten weten dat daar nog geld op staat, dat ze dat terug kunnen krijgen en dat dat heel makkelijk gaat."

Weten dat die kaart nog in de la ligt, daar kan volgens Bos niemand wat aan doen. "Maar mensen kunnen er wel bewust van worden gemaakt dat er nog heel veel van die kaarten zijn. En dat daar saldo van teruggevraagd kan worden."

Volgens Translink zijn er in totaal zo'n 50 miljoen ov-chipkaarten gemaakt. Na vijf jaar verlopen die. Mensen hebben dan nog eens vijf jaar om het geld terug te vragen. Daarna gaat het geld naar Translink, dat eigendom is van alle ov-bedrijven samen.

Uit het meest recente jaarverslag over 2022 blijkt dat Translink in dat jaar op die manier zo'n 9 miljoen euro kon bijschrijven. Zo'n 5 miljoen werd besteed, met name aan ict-projecten die het betalen in het ov moeten verbeteren. 20.000 euro is uitgegeven aan het "vergemakkelijken van het terugvragen van niet-gebruikte saldi."

Anonieme kaarten

"Het gaat hier om anonieme kaarten", zegt woordvoerder Gerbrant Corbee van Translink. "We hebben geen gegevens van die mensen." Eerdere campagnes in bussen en treinen leverden volgens hem niet het gewenste resultaat op.

Wel is er een service waarbij mensen een e-mailadres kunnen achterlaten. Dan komt er een seintje als de kaart verloopt, zegt Corbee. En het is sinds kort makkelijker om het geld terug te krijgen. Dat kan online en de kaart hoeft niet meer opgestuurd te worden.

Een paar jaar geleden bedacht Translink ook een nieuwe campagne, "maar die viel in coronatijd", zegt Corbee. "Daarom is die niet doorgegaan."

"Ik zou zeggen: trek die campagne van stal en lanceer hem", reageert Bos. "We moeten dit bedrag zo dicht mogelijk bij de nul krijgen." Dat het sinds dit najaar mogelijk is online geld terug te vragen vindt hij een grote verbetering. Hij had het nog niet meegekregen.

Inflatie daalt door goedkopere energie, in de winkel nog weinig te merken

2 years 2 months ago

De inflatie is in oktober sterk teruggelopen, maar door het grote verschil in energieprijzen is sprake van een flink vertekend beeld.

In een eerste voorlopige berekening komt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) uit op een negatief inflatiecijfer van -0,4 procent. Dat betekent dat het gemiddelde prijspeil voor september 2023 0,4 procent lager ligt dan een jaar geleden, met name omdat de energieprijzen vorig jaar nog heel hoog waren. Als energie niet wordt meegerekend, lagen de prijzen in oktober juist 5,1 procent hoger.

In de supermarkt merken mensen dan ook nog niet heel veel van de afgenomen inflatie. De prijzen voor voedingsmiddelen, dranken en tabak lagen in oktober 8,7 procent hoger dan een jaar eerder. In september waren deze goederen nog 10 procent duurder dan een jaar eerder.

Ook wil de daling van de inflatie niet zeggen dat de prijzen in oktober 2023 zijn gedaald ten opzichte van september 2023. In vergelijking met een maand eerder waren de prijzen voor consumenten volgens de snelle raming in oktober nog 0,5 procent hoger.

Andere rekenmethode

De meest recente cijfers zijn niet een op een te vergelijken met het percentages van een jaar geleden. Sinds juni gebruikt het CBS een nieuwe rekenmethode. Daarin wordt de prijs van nieuwe energiecontracten gedempt door de bestaande contracten.

Eerder ging het CBS uit van de prijs van nieuwe energiecontracten. Doordat veel huishoudens vorig jaar nog lopende contracten hadden tegen lagere prijzen, werd de inflatie daardoor flink overschat. Inmiddels is sprake van onderschatting omdat het CBS de energieprijzen van nu vergelijkt met de te hoge prijzen van nieuwe contracten vorig jaar.

Op 7 november zal het CBS de volledige inflatiecijfers publiceren.

Europa

Ook in de rest van Europa begint de inflatie terug te lopen. In de eurozone kwam die in oktober uit op 2,9 procent, meldt het Europese statistiekbureau Eurostat in een voorlopige raming. Een maand eerder was die nog 4,3 procent

De Europese Centrale Bank (ECB) voerde het afgelopen jaar de rente flink op om de economie af te koelen, om daarmee de prijsstijgingen tegen te gaan. Vorige week drukte de ECB de pauzeknop in, omdat de inflatie begint af te nemen.

Amerikaanse vakbond bereikt ook voorlopig akkoord met General Motors

2 years 2 months ago

Autofabrikant General Motors heeft een akkoord gesloten met de Amerikaanse vakbond United Auto Workers (UAW). Het is de derde en laatste grote autofabrikant waarmee de vakbond een overeenkomst heeft bereikt.

Vakbondsleden eisten betere compensatie en legden wekenlang het werk neer bij autofabrikanten Stellantis, Ford en General Motors. Met de eerste twee bedrijven bereikte de vakbond al eerder een akkoord. Met de overeenkomst met General Motors zijn alle stakingen per direct voorbij.

General Motors stond onder extra grote druk om ook een overeenkomst te sluiten omdat Ford en Stellantis hun productie al wel hadden hervat vanwege hun overeenkomsten met UAW.

25 procent

De deal met General Motors, waarover de leden van de bond nog wel moeten stemmen, lijkt op de deals met de andere twee fabrikanten. Lonen stijgen met 25 procent en aan gepensioneerden wordt 2500 dollar (omgerekend 2355 euro) extra betaald in vijf termijnen.

De loonstijging valt wel flink lager uit dan de eis van de vakbond. Die wilde dat het salaris van vakbondsleden met 40 procent zou stijgen omdat ook de inkomens van de top van de bedrijven met dat cijfer waren gestegen.

Vakbond UAW vertegenwoordigt bijna 150.000 werknemers in de auto-industrie. Zo'n 13 procent van de leden nam deel aan de staking. Onder anderen de Amerikaanse president Biden steunde de acties.

Aantal vakbondsleden blijft dalen, het zijn er nog ruim 1,4 miljoen

2 years 2 months ago

In maart 2023 waren er in Nederland 1,44 miljoen vakbondsleden. Dat is een daling van zo'n 4 procent ten opzichte van twee jaar geleden. In aantallen gaat het om 63.000 minder leden, meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek.

In alle leeftijdsgroepen nam het aantal vakbondsleden af. De daling was het grootst onder mensen van 45 jaar tot de AOW-leeftijd. Sinds 2012 daalt het aantal vakbondsleden gestaag. In dat jaar waren er nog 1,85 miljoen leden.

"Dat is natuurlijk heel slecht nieuws", zegt Tuur Elzinga, voorzitter van FNV, de grootste vakbond. "Al is deze daling lager dan in voorgaande jaren." Dat zou volgens hem kunnen komen omdat er een "grote kentering" is. "Sinds de oplopende inflatie zitten wij qua leden juist stevig in de lift."

Dat zou kunnen worden verklaard doordat het CBS elke twee jaar de cijfers meet. En FNV zegt juist in de afgelopen 12 maanden een stijging te hebben gezien in het aantal leden. Bovendien gaat het CBS-cijfer over alle vakbonden en zouden er onderling verschillen kunnen zijn.

'Nooit over nagedacht'

Het CBS heeft niet-leden gevraagd waarom ze geen lid zijn. 54 procent noemde als belangrijkste reden dat ze er nooit serieus over hadden nagedacht. Verder vond 12 procent dat vakbonden geen invloed (meer) hebben op hun arbeidsvoorwaarden. En 8 procent vond het lidmaatschap te duur.

De vergrijzing is bij FNV de grootste reden als het gaat om mensen die hun lidmaatschap opzeggen, zij doen dat bij hun pensioen of overlijden. De instroom bestaat volgens Elzinga vooral uit jongeren en een groot percentage vrouwen. "Daar bestaat de huidige groei uit."

Vakbonden hebben in Nederland een grote rol bij onderhandelingen met werkgevers over de arbeidsomstandigheden en lonen. In cao's (collectieve arbeidsovereenkomsten) spreken vakbonden bijvoorbeeld namens werknemers af hoeveel hun salarissen stijgen.

Vakbondsleden kunnen dan stemmen of ze akkoord gaan met een onderhandelaarsakkoord. Vervolgens geldt zo'n cao voor zowel leden als niet-leden van een vakbond.

Dit jaar zijn er tot nu toe 387 cao's afgesloten voor bijna 3,6 miljoen werknemers. Gemiddeld is een loonstijging van 7,1 procent op jaarbasis afgesproken.

President Biden komt met maatregelen tegen AI, slagkracht wel beperkt

2 years 2 months ago

Makers van de "krachtigste AI-systemen" worden in de VS verplicht om veiligheidstesten en andere "kritieke informatie" te delen met de overheid. Dat blijkt uit een vandaag uitgevaardigd presidentieel decreet van de Amerikaanse president Biden.

Bidens decreet maakt deel uit van een reeks maatregelen, waarmee de Amerikaanse regering probeert meer grip te krijgen op AI (kunstmatige intelligentie). Het gaat specifiek om bedrijven die een AI-systeem ontwikkelen dat een "serieus risico" vormt voor de veiligheid van de VS. Om wat voor risico het dan gaat, wordt niet beschreven. Daarnaast wordt niet gezegd wie vaststelt wanneer er van zo'n risico sprake is.

Een presidentieel besluit is overigens geen wet. Daarvoor heeft de president het Congres nodig. Biden roept de parlementariërs daarom op om te komen met wetgeving.

Volgende generatie AI

Een anonieme overheidsfunctionaris benadrukt tegenover de Financial Times dat het decreet vooral gaat gelden voor de volgende generatie AI-systemen en bijvoorbeeld dus niet voor GPT4, de motor onder de nieuwste versie van geavanceerde tekstgenerator ChatGPT.

Hoewel de ontwikkelingen snel gaan, is het dus de vraag wanneer de bedrijven in de praktijk met deze regels te maken gaan krijgen en het wekt de suggestie dat de VS z'n eigen bedrijven niet te hard wil aanpakken met deze nieuwe regels.

Het Witte Huis en techgiganten zijn al langer in gesprek over AI. In juli verbonden de belangrijkste AI-spelers zich aan vrijblijvende afspraken. Daarbij zat ook de belofte dat ze informatie zouden gaan delen over de veiligheid en betrouwbaarheid van hun systemen. Met het besluit van Biden verdwijnt die vrijblijvendheid.

Watermerk voor AI-gegenereerd werk

Naast eisen aan de grote techbedrijven, gaat het ook om het ontwikkelen van een watermerk zodat het duidelijk is wanneer werk AI gegenereerd is. Hierin zit wel een beperking: dit zal alleen worden gebruikt worden door federale overheden, maar bedrijven hoeven dit niet over te nemen. Al hoopt het Witte Huis wel een voorbeeld te zijn voor bedrijven en overheden over de hele wereld.

Verder gaat om het maatregelen om onder meer de privacy van Amerikanen te beschermen, gelijkheid te bevorderen, de rechten van consumenten, patiënten en studenten te beschermen, evenals werknemers. Het bevel ziet er ook op toe dat de overheid van de VS zelf op een verantwoordelijke en effectieve manier gebruik maakt van AI.

De maatregelen van de regering-Biden komen op dezelfde dag als een vrijwillige gedragscode voor AI die is geïnitieerd door de G7-landen en de EU, meldde Reuters gisteren. Hierin staat hoe grote landen willen omgaan met AI, in het kader van zorgen over privacy en veiligheid.

AI-top Verenigd Koninkrijk

Woensdag start een tweedaagse AI-bijeenkomst in het Verenigd Koninkrijk waar de veiligheid ervan centraal zal staan. Vicepresident Harris is erbij namens de VS. Namens de EU wordt commissievoorzitter Von der Leyen verwacht en namens Nederland gaat staatssecretaris Van Huffelen. Er wordt ook een delegatie uit China verwacht.

Hoge boetes voor gokbedrijven die Nederlanders illegaal lieten gokken

2 years 2 months ago

De Kansspelautoriteit heeft boetes uitgedeeld aan de Maltese gokbedrijven Goldwin LTD en MKC Limited (6.794.000 euro en 900.000 euro) voor het aanbieden van online kansspelen zonder vergunning.

Nederlandse spelers konden zich via de websites westcasino.com en betworld247.com aanmelden en meedoen. Er werden geen maatregelen genomen om Nederlanders te weren, zoals bijvoorbeeld een IP-blokkade. De website betworld247.com trok tussen juni 2021 en mei 2022 ruim 375.000 unieke bezoekers uit Nederland. Bij westcasino.com waren dat er vorig jaar 843.132.

Ook werd de leeftijd van spelers niet voldoende gecontroleerd. Zo kon er zonder paspoortverificatie zelf een leeftijd ingevoerd worden. René Jansen, bestuursvoorzitter van de Kansspelautoriteit, zegt dat dit een strafverzwarende omstandigheid is en spreekt van een "ernstig verwijtbaar feit". MKC Limited kan nog bezwaar maken tegen de boete.

Online gokken in Nederland

Sinds oktober 2021 is online gokken legaal in Nederland, maar alleen als de aanbieder een vergunning heeft. Sindsdien zijn er veel meer mensen gaan gokken, onder wie veel jongvolwassenen.

Waakhond gaat spaarmarkt onderzoeken na kritiek over lage rente

2 years 2 months ago

De Autoriteit Consument & Markt (ACM) gaat onderzoeken of er wel voldoende concurrentie op de Nederlandse spaarmarkt is. Dat de spaarrentes in Nederland lang achterbleven bij de razendsnel gestegen rente van de Europese Centrale Bank (ECB) vindt de waakhond aanleiding om te onderzoeken of er wel wat te kiezen valt voor spaarders.

Demissionair minister van Financiën Kaag had de ACM drie maanden geleden gevraagd om te bekijken of zo'n onderzoek nodig is. In de Tweede Kamer hadden partijen felle kritiek op de hoge kwartaalwinsten die banken maakten, terwijl spaarders er met een rente van 0,75 procent bekaaid vanaf kwamen.

De ACM benadrukt dat het gaat om een algemeen onderzoek naar het functioneren van de spaarmarkt in Nederland. Er zijn volgens de ACM naast de grote banken diverse concurrenten die veel hogere rentes aanbieden, veelal buitenlandse spaarbanken. Tegelijk ziet de waakhond dat consumenten slechts beperkt lijken over te stappen.

"Daarom heeft de ACM besloten een onderzoek te starten naar de werking van de Nederlandse spaarmarkt en factoren die ervoor zorgen dat consumenten beperkt overstappen en dat grootbanken geen hogere spaarrentes aanbieden."

De uitkomsten van het onderzoek kunnen volgens de ACM leiden tot "aanbevelingen voor de wetgever". Bijvoorbeeld als zou blijken dat de markt niet goed werkt. Het rapport wordt voor volgend jaar zomer verwacht.

Redactie

Zzp'en naast je vaste baan steeds normaler

2 years 2 months ago

Een aantal maanden zzp'en, dan weer even in loondienst of het allebei tegelijkertijd doen: arbeidsrelaties worden steeds meer "fluïde", stellen analisten van ABN Amro in een rapport. Vooral een baan als werknemer en een bijbaan als zzp'er is de laatste jaren in opkomst.

De krappe arbeidsmarkt leidt ertoe dat de positie van werknemers zeer goed is. "Werknemers hebben meer keuze en dus ook meer onderhandelingsmacht", zegt Mario Bersem, sectoreconoom bij ABN Amro. "Zij kunnen hun werk daardoor met meer autonomie en variatie invullen."

Een van de belangrijkste redenen om meerdere dingen te combineren is de afwisseling. Zoals voor Suzanne Oortman Gerlings, die na jarenlang in loondienst elf jaar geleden besloot voor zichzelf te beginnen. Naast haar werk als gemeenteraadslid geeft ze senioren, die vaak op hoge leeftijd zijn, financieel advies.

"Het is mooi werk, maar het zijn ook zware gesprekken omdat voor veel mensen het einde van hun leven nadert", zegt Oortman Gerlings. "Daarom ben ik op zoek gegaan naar iets wat meer vrolijkheid brengt." Die vrolijkheid vindt ze in de jonge generatie: ze loopt nu stage als docent Frans op een gymnasium, om uiteindelijk als zij-instromer aan de slag te kunnen in het onderwijs.

"De combinatie van senioren en jongeren vind ik heel leuk", zegt ze. "Als ik klaar ben, wil ik voor de helft zzp'en en de andere helft weer in loondienst werken. Het fijne is dat ik dan straks ook nog tien jaar pensioen opbouw."

De financiën spelen bij meer mensen een rol, bijvoorbeeld omdat de sprong naar het volledig ondernemen nog net te groot is. Zo werkt Eva van Hulten drie dagen per week in loondienst in de gehandicaptenzorg, waarbij ze zorgmedewerkers helpt technologieën te gebruiken.

"Ik vind werken met mensen leuk, maar het is uiteindelijk niet de baan die ik voor ogen heb. Ik doe het dus vooral om de rekeningen te betalen." Haar echte doel ligt bij de totaal andere werkzaamheden die ze als zzp'er doet: ze is vegan chef, organiseert retraites en is model. Hoewel de zaken goed gaan, is de stap naar volledig zzp'en nog iets te spannend.

"Ik vind het fijner om er geleidelijk naartoe te werken", zegt Van Hulten. "Maar dat punt heb ik veel sneller bereikt dan ik dacht, want ik denk dat ik volgend jaar genoeg inkomsten uit mijn bedrijf heb om die stap te maken."

Even telefoontje aannemen

Voor werkgevers vergt de "fluïde" arbeidsrelatie ook wat aanpassing. Zoals bij Rube van Tienen, die zelfstandig presentatietrainer en podiumkunstenaar is. Hij besloot een paar jaar geleden voor de afwisseling voor een paar dagen per week in loondienst te gaan bij Nextens, een bedrijf dat software ontwikkelt voor de belastingaangifte.

Van Tienen liet in het contract opnemen dat hij, naast zijn baan, mag blijven zzp'en. De constructie werkt volgens hem goed. "Dat is ook omdat ik van mijn werkgever alle vrijheid en het vertrouwen krijg", zegt hij. "Het is bijvoorbeeld geen probleem als ik tijdens werk even een telefoontje aanneem voor mijn eigen bedrijf of als ik werkdagen omwissel als ik een mooie klus heb."

Greep op inkomen

Ook in de zorg, waar vaak veel kleine contracten zijn, is het zzp'en naast het werk steeds normaler geworden. Bij De Nederlandse Zorg Bemiddelaar, een bedrijf dat zzp'ers koppelt aan vooral ouderenzorgorganisaties, is naar schatting een kwart van alle zzp'ers tegelijkertijd ook nog ergens in loondienst.

"Wij zien dat de zzp'ers wel beide banen in de zorgbranche doen en niet daarbuiten. Ze maken die combinatie vooral om meer greep te hebben op hun inkomen en hun rooster", zegt Laura van Loon van De Nederlandse Zorg Bemiddelaar. "Daarnaast zie je zorgmedewerkers met een kantoorbaan voor de variatie ook in de zorg zelf zzp'en. Zo kunnen ze ook hun BIG-registratie behouden."

Overigens is het fluïde werken niet voor iedereen alleen maar voor de eigen ontwikkeling en variatie: ruim 13 procent van de ondervraagden in de Nationale Arbeidsmarktenquête zegt zonder het extra werk niet te kunnen rondkomen.

Amerikaanse vakbond bereikt deal met tweede grote autofabrikant

2 years 2 months ago

Na Ford heeft ook autofabrikant Stellantis een akkoord gesloten met de Amerikaanse vakbond UAW. Stellantis bouwt in de VS onder meer auto's van het merk Jeep. Met de derde grote autofabrikant General Motors is nog geen deal bereikt. Daar worden de al weken durende stakingsacties uitgebreid.

UAW en Stellantis zijn na 44 dagen staking onder andere een loonsverhoging van 25 procent overeen gekomen. Dat is minder dan de 40 procent die de vakbond aanvankelijk eiste. De leden van de bond moeten nog over het akkoord stemmen. Net als bij Ford, waarmee donderdag een akkoord werd bereikt, loopt de deal van Stellantis met UAW tot april 2028.

De 14.000 werknemers van Stellantis die het werk hadden neergelegd, kregen te horen dat ze weer aan het werk konden gaan. Daarmee komt een einde aan een staking van zes weken bij de fabrikant.

Bij General Motors voeren werknemers nu de druk op door het werk neer te leggen in een bijkomende assemblagefabriek in de staat Tennessee. "We zijn teleurgesteld in de onnodige en onverantwoordelijke weigering van GM om tot een eerlijk akkoord te komen", schrijft UAW-president Shawn Fain in een verklaring. Het bedrijf zegt dat het te goeder trouw heeft onderhandeld met de vakbond en dat het alsnog zo snel mogelijk een akkoord wil bereiken.

NOS Economie