Overslaan en naar de inhoud gaan

Bonuslimiet banksector misschien versoepeld, maar 'cruciaal om te houden voor top'

10 hours 29 minutes ago

De politieke partijen D66, CDA en VVD willen het bonusplafond voor de medewerkers in de financiële sector veranderen. Een versoepeling van de relatief strenge regels die nu gelden, moet het voor banken makkelijker maken internationale IT'ers aan te trekken. Tegelijkertijd lagen perverse prikkels zoals hoge bonussen aan de basis van de financiële crisis.

Harald Benink, als hoogleraar Banking & Finance verbonden aan Tilburg University, wijst erop dat de huidige regels na de bankencrisis van 2008 zijn ingevoerd. "Toen namen banken wereldwijd te veel risico's door perverse prikkels. Dat ging om bestuurders, mensen die actief het risicoprofiel van een bedrijf kunnen verhogen. Iemand die software schrijft heeft die mogelijkheid veel minder."

Nog wel limiet topfuncties

In de jaren na de crisis werd er in Nederland een bonusplafond van 20 procent ingevoerd, voor iedereen die in de financiële sector werkt in Nederland. Dat betekent dat iedere werknemer maximaal 20 procent van zijn salaris aan bonus mag krijgen. In de rest van Europa zit dat anders, daar is alleen voor mensen in de top een grens van 100 procent ingevoerd.

Nederland is dus nu nog strenger dan Europa. Volgens Benink is dat te verklaren omdat Nederland erg hard werd geraakt in de financiële crisis en daarom nam de politiek hier maatregelen. "Drie van de vier grote banken waren failliet gegaan als de overheid ze niet had gered."

Voor topfuncties en een hogere managementlaag valt het plafond niet weg. "Dat is cruciaal", zegt Benink. Zij zitten aan de knoppen en kunnen zo het bedrijf aan veel risico's blootstellen. Daarom willen de politieke partijen voor hen nog wel het bonusplafond houden. Dat is en blijft 20 procent.

De mogelijkheid op een hogere bonus wordt gezien als goed voor de concurrentiepositie van ons land, omdat banken steeds meer digitaliseren. Daar zijn veel IT'ers voor nodig en zelf leiden we er daar niet genoeg van op, zegt Constant van Tuyll, specialist beloningsbeleid voor de financiële sector bij Vesper Advocaten.

Van Tuyll: "Bij IT'ers concurreer je met bedrijven als Booking.com. Als zij zeggen 'je kan een extra jaarsalaris verdienen bij ons', win je natuurlijk niet."

Een hoger vast salaris bieden is niet de ideale oplossing, omdat volgens hoogleraar Benink dat internationaal niet de norm is. In veel landen is een lager basissalaris met een hoge flexibele bonus meer de standaard.

Helemaal geen bonus

Er zijn ook banken die helemaal geen bonus geven, zoals bij Triodos. Alleen in uitzonderlijke gevallen krijgt iemand een maandsalaris extra, of krijgt al het personeel een eenmalige bonus als er goede resultaten zijn behaald.

Volgens een woordvoerder van de bank komt dat beleid voort uit de duurzame missie van de bank. Dat is voor veel sollicitanten, ook IT'ers, ook een belangrijke drijfveer: "Er is geen gebrek aan belangstelling voor onze vacatures."

Het voorstel om de wet te wijzigen kan op steun rekenen van genoeg partijen in de Tweede Kamer om te worden geaccepteerd, maar er moet nog wel eerst over worden gestemd. De Eerste Kamer moet zich er daarna nog over buigen, maar ook daar is de kans groot dat er genoeg steun is.

Nibud: alleenstaande ouder verliest veel inkomen als kind 18 wordt

13 hours 45 minutes ago

Als een thuiswonend kind 18 jaar wordt, kan het inkomen van een huishouden fors dalen, blijkt uit onderzoek van het Nibud. Als een kind volwassen wordt, vallen de kindgebonden toeslagen weg en kunnen sommige gezinnen er financieel behoorlijk op achteruitgaan. Voor alleenstaande ouders zijn de financiële gevolgen vaak groter dan gezinnen met twee ouders.

Het kan gaan om een verlies aan inkomen tussen de 300 en ruim 700 euro per maand, berekent het Nibud. Eénoudergezinnen ontvangen, als hun inkomen beperkt is, een hoger kindgebonden budget.

"Wanneer ouders kinderbijslag en het kindgebonden budget nodig hebben om rond te komen, levert het wegvallen van deze toeslagen direct spanning en onzekerheid op", zegt Nibud-directeur Mattias Gijsbertsen.

Studiefinanciering voor een studerend kind maakt dat verlies aan inkomsten niet goed. Voor een huishouden waarbij een kind naar het mbo gaat in plaats van naar het hbo of de universiteit, is die klap vaak nog groter. Voor je 18de krijg je dan nog geen studiefinanciering, terwijl je dat al wel krijgt als hbo- of universitair student.

Praten

Tegenover die lagere inkomsten voor ouders en hun kind staan juist hogere lasten. Volwassen kinderen gaan meer betalen voor hun zorgverzekeringen en onderwijs wordt duurder. Uit het onderzoek blijkt dat ouders hier niet veel over praten met hun kinderen.

Door de krapte op de woningmarkt blijven jongeren steeds langer thuiswonen. De helft woont als 23-jarige nog altijd thuis, blijkt uit cijfers van het CBS. Als ze thuis blijven wonen, lopen de kosten voor inwoning gewoon door. Maar volgens het Nibud vragen ouders hun kinderen niet snel om een financiële bijdrage.

De sterke inkomstendaling zou gedempt moeten worden om kansenongelijkheid te voorkomen, zegt Nibud-directeur Gijsbertsen. "Er zijn huishoudens die de kinderbijslag en het kindgebonden budget als inkomen niet missen, maar we zien ook huishoudens die deze inkomsten én die uit de bijbaan van hun 18-jarige hard nodig hebben om de noodzakelijke uitgaven te kunnen betalen."

De AEX door het dak, de wereldorde op z'n kop: hoe rijm je dat met elkaar?

16 hours 25 minutes ago

Als er één ding is waar beleggers niet van houden, is het onrust. In een grillige wereld is het lastiger te voorspellen of je gaat verdienen aan je aandelen.

Conflicten wereldwijd, een Amerikaanse president die de wereldorde op z'n kop zet en een kabinet dat twee keer in een jaar valt: dat klinkt dus als een recept voor malaise op de beurs. Maar het tegenovergestelde gebeurt. De Nederlandse AEX-index schoot vanochtend zelfs door de grens van duizend punten.

"Normaal gesproken heeft onrust veel invloed op de beurskoers", zegt econoom Mathijs Bouman. Zo duurde het jaren voordat de AEX begin deze eeuw de weg omhoog vond na de internetzeepbel, toen er miljarden werden geïnvesteerd in bedrijven die dat uiteindelijk niet waard bleken.

Vorig jaar was er een flinke dip toen de Amerikaanse president Donald Trump in april z'n importheffingen aankondigde. "Daar schrokken mensen heel erg van", zegt beursanalist Nico Inberg.

De AEX zakte toen onder de 800 punten:

Maar al snel herstelden de beurskoersen. Het laat zien, zegt Inberg, dat Trump veel invloed heeft op koersen, maar dat die langzamerhand ook immuun worden voor Trumps acties. "Iedere keer als hij wat zegt, wordt er gereageerd. Maar die reacties worden steeds minder heftig, omdat we hem inmiddels wel kennen."

"Neem die aanval in Venezuela. Dan denk ik: hoe zal de beurs reageren? Maar een paar dagen later merk je er niks meer van."

Niet voor het eerst duizend punten

De AEX is een graadmeter die laat zien hoe het gaat met de dertig grootste beursbedrijven van Nederland. De stand wordt uitgedrukt in punten. Bedrijven met een hoge beurswaarde, zoals ASML en Shell, tellen zwaarder mee. Gaat hun koers omhoog, dan stijgt de AEX sneller.

Ook op 7 augustus 1997 bereikte de AEX duizend punten. Maar toen werd er nog in guldens gehandeld. Omgerekend naar euro's was de stand toen 453,78 punten.

Het lijkt er dus op dat beleggers meer onrust zijn gaan accepteren. Daarnaast, zegt Bouman, viel de handelsoorlog waarvoor gevreesd werd, mee. "De heffingen die de VS nu hanteert zijn een stuk lager dan waar Trump begin vorig jaar mee dreigde."

ASML

Maar er zit meer achter de stijgende AEX-koers. "Uiteindelijk draait het om de winst van bedrijven", zegt Inberg. "En die doen het gewoon goed."

Vooral banken en techbedrijven zijn momenteel verantwoordelijk voor de groei in totale beurswaarde. Eén bedrijf steekt er met kop en schouders bovenuit: ASML. Inberg: "ASML is met ruim 400 miljard euro aan marktwaarde het grootste Europese bedrijf. Het vertegenwoordigt bijna een vijfde van de AEX."

De chipmachines van ASML zijn mede zo gewild omdat beleggers hoge verwachtingen hebben van kunstmatige intelligentie (AI). Zeker generatieve AI-systemen, zoals taalmodellen als ChatGPT, hebben veel computerkracht nodig en dus veel chips. Bouman: "Er wordt heel veel geïnvesteerd in bedrijven die ook maar iets met AI in hun naam hebben of iets ermee doen. Die knalden omhoog de afgelopen maanden."

Sommige experts waarschuwen dat AI de grote beloftes niet zal kunnen waarmaken. Zij zien een bubbel die elk moment kan knappen, net zoals eerder bij internetbedrijven rond de eeuwwisseling.

Hoe dan ook zorgt de "AI-hype" er nu nog mede voor dat westerse economieën blijven groeien, zegt Bouman, "ondanks al die onrust, de handelsoorlog en de geopolitieke situatie".

Tweede Kamer: bonussen bankensector omhoog voor werven IT-ers

17 hours 10 minutes ago

D66, VVD en CDA, die samen onderhandelen over een minderheidskabinet, willen het mogelijk maken dat medewerkers van banken hogere bonussen mogen krijgen. Het gaat om medewerkers in vakgebieden die lastig zijn te vinden en waar tussen werkgevers veel concurrentie is.

Volgens de drie partijen hebben banken grote moeite met het aantrekken van vooral goede IT-medewerkers. Nu geldt er nog een maximum voor de bonussen van 20 procent van het salaris. De partijen willen daar vanaf. Mensen in topfuncties blijven uitgezonderd van het hogere bonusplafond. JA21 en BBB steunen het voorstel, zodat er een Kamermeerderheid is.

De Nederlandse Vereniging van Banken (NVB) reageert in het FD met instemming op het besluit. "Wij hebben al vaker onze zorgen geuit over het feit dat de Nederlandse beloningsregels knellend zijn voor financiële ondernemingen." Volgens de NVB kunnen bedrijven in de bankensector en de financiële technologische dienstverlening nu onder gelijke voorwaarden concurreren met andere Nederlandse en Europese werkgevers.

Oppositiepartijen tegen

Oppositiepartijen zoals GL-PvdA, SGP, SP en Denk zijn tegen het plan en de manier waarop de drie partijen het willen regelen, namelijk in een wet die vooral gaat over de beschikbaarheid van contant geld. De linkse partijen vinden dat medewerkers in andere sectoren zoals de zorg juist bonussen verdienen.

D66, VVD en CDA zeggen dat het nodig is voor de concurrentiepositie van Nederland om het verschil met andere landen zo snel mogelijk recht te trekken.

Koophuis voor het eerst gemiddeld duurder dan half miljoen, zien makelaars

17 hours 14 minutes ago

Meer dan een half miljoen euro: dat is wat woningzoekenden gemiddeld moeten neerleggen voor een bestaande woning. Dat blijkt uit cijfers van makelaarsvereniging NVM, die keek naar de laatste drie maanden van afgelopen jaar.

Huisvesting staat nog steeds onder spanning, ziet de NVM, maar de prijsstijgingen gaan de afgelopen tijd minder hard. Huizenprijzen stegen 3,9 procent ten opzichte van een jaar eerder.

Er werden in de drie laatste maanden van vorig jaar 47.600 woningen verkocht door NVM-makelaars; dat is 11 procent meer dan een jaar eerder. Makelaars van de NVM verkopen zo'n 70 procent van alle woningen in Nederland.

Het lukt starters steeds makkelijker om aan een woning te komen, ziet de NVM. Mensen die voor het eerst een woning kopen zijn goed voor bijna de helft van alle verkochte woningen. "Toch moet de starter zelf of via familie wel een flinke zak geld meebrengen om in te kunnen stappen", zegt NVM-voorzitter Lana Goutsmits-Gerssen. "Veel jonge starters zonder buffer staan langs de zijlijn."

De toename van starters heeft volgens de NVM meerdere oorzaken. Onder meer de verkoop van voormalige huurwoningen werkt in hun voordeel. Als een huurder vertrekt, kiest een deel van de verhuurders ervoor om hun huis te verkopen in plaats van opnieuw te verhuren. Door de Wet betaalbare huur is het minder lucratief om een woning te verhuren.

Regionale verschillen

Er zijn grote verschillen tussen gemeenten. In Bloemendaal leggen kopers gemiddeld 1,2 miljoen euro neer voor een woning. De twee andere gemeenten die boven het miljoen uitkomen zijn Blaricum en Laren.

De laagste verkoopprijzen zijn te vinden in gemeente Pekela: gemiddeld iets meer dan 272.000 euro. In Heerlen en Kerkrade ligt het gemiddelde ook onder de drie ton.

Ondertussen ligt de koopprijs van nieuwbouwwoningen wel nog steeds onder de half miljoen. Het gaat gemiddeld om bijna 494.000 euro. Toch betekent dat niet dat nieuwbouw goedkoper is, stelt de NVM. Het gaat namelijk vaker om appartementen. "Door kleinere oppervlakten krijgen kopers bij nieuwbouw minder woonruimte voor hun geld."

AEX doorbreekt grens van 1000 punten, tech-aandelen grote aanjager op beurs

18 hours 9 minutes ago

De AEX-index is door de 1000 punten heen gegaan. Vlak na de opening om 09.00 uur bereikte de belangrijkste graadmeter van de Amsterdamse beurs 1008 punten.

Het record was de afgelopen dagen al een paar keer in zicht. Vooral de aanhoudende opmars van technologie-aandelen neemt de Amsterdamse beurs op sleeptouw. Chipmachinemakers zoals ASML en Besi waren vanmorgen opnieuw de grote stijgers in de AEX. Positieve cijfers van de Taiwanese chipfabrikant TSMC gaven een extra impuls aan deze AEX-bedrijven. Ook stijgingen bij ING en Shell de afgelopen tijd hielpen de index naar de nieuwe recordstand.

Met deze stand heeft de AEX al vroeg in het nieuwe jaar een eerste record. Ruim anderhalf jaar geleden werd de grens van 900 punten gehaald.

Het is niet de eerste keer in de historie van de in 1983 opgerichte AEX dat de koers door de 1000 punten ging. Dat gebeurde op 7 augustus 1997 al eens. Alleen werd toen op de Amsterdamse beurs nog in guldens gehandeld. Omgerekend naar euro's was de stand van toen 453,78 punten.

Record op record

Na een aantal rustige jaren stapelt de AEX vooral de afgelopen vijf jaar record op record. Dat komt doordat technologie-aandelen het al lange tijd goed doen, waarbij beleggers het afgelopen jaar door optimisme over kunstmatige intelligentie aan het kopen slaan. Daar profiteren ASML, Besi en ASM International van.

Daarnaast stonden de aandelen van Europese banken en verzekeraars lang heel laag genoteerd. Door de interesse in ING, ABN Amro en ASR stijgen die de laatste tijd flink in waarde, net als het financiële technologiebedrijf Adyen.

Mede daardoor veerde de AEX na de enorme ineenstorting van aandelen tijdens de uitbraak van het coronavirus in 2020, snel terug boven de 600 punten van voor de crisis. In maart 2021 ging de koers door de grens van 700 punten, om dat najaar al de 800 punten aan te tikken.

Aantal reorganisaties schiet omhoog, meer mensen in de WW

18 hours 18 minutes ago

Het aantal werkloosheidsuitkeringen is afgelopen jaar opnieuw gestegen, meldt het UWV. De organisatie zegt dat er eind 2025 ruim 191.000 mensen een WW-uitkering kregen, een stijging van 9,5 procent ten opzichte van een jaar eerder.

Het UWV zegt dat de stijging vooral komt door reorganisaties en niet zozeer door het failliet gaan van bedrijven. Uit de cijfers blijkt dat 355 bedrijven een melding deden van reorganisatie, het hoogste aantal in tien jaar.

Bijna 25.000 mensen worden geraakt door de bezuinigingen, vooral in de metaal - en chemische industrie en de zakelijke dienstverlening.

Langer WW

Volgens Rob Witjes, hoofd arbeidsmarktinformatie bij het UWV, vinden die mensen snel weer een andere baan, maar ze doen er wel wat langer over dan de voorgaande jaren. Dat verklaart volgens Witjes een deel van de stijgingen in het aantal WW-uitkeringen.

"We horen toch ook wel dat mensen in de WW vaker naast een baan grijpen", zegt hij. "Het aantal openstaande vacatures is wat minder groot dan vorig jaar. Dan kiezen bedrijven toch eerder voor mensen die van werk naar werk gaan."

In 2025 is ruim 16 procent van de WW-uitkeringen gegeven aan mensen die al minimaal een jaar een uitkering ontvingen, dat was eind 2024 nog 15,5 procent van de uitkeringen.

Dit is het derde jaar op rij dat het aantal werkloosheidsuitkeringen toeneemt, merkt het UWV op.

Tekort aan duurzame energie kan Nederland miljarden euro's kosten

20 hours 59 minutes ago

De klad zit in de ontwikkeling van duurzame energie in Nederland. Dat constateerde het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) al eerder. Maar het niet halen van de Europese afspraken over de productie van elektriciteit uit zon en wind kan Nederland ook veel geld kosten.

Zo betaalde Nederland in 2020 al een keer 200 miljoen euro aan Denemarken omdat we de klimaatdoelen niet haalden. Lidstaten van de Europese Unie kunnen een overschot van een ander land tegen betaling laten meetellen bij de eigen groene stroomproductie wanneer ze zelf niet genoeg opwekken.

Kosten kunnen oplopen tot 2,6 miljard euro

Onderzoeksbureau Ecorys onderzocht in opdracht van de Nederlandse Vereniging Duurzame Energie (NVDE) wat Nederland nu te wachten staat. De kosten in 2030 en in de jaren daarna kunnen volgens Ecorys oplopen tot 2,6 miljard euro. Het PBL voorspelt dat de Nederlandse energieproductie in 2030 voor 32 procent duurzaam is, terwijl dit volgens Europese afspraken dan 39 procent zou moeten zijn.

Waar Nederland in 2020 nog redelijk makkelijk een overschot in Denemarken kon vinden, zal dat volgens Ecorys in 2030 veel lastiger worden. Vanwege het gebrek aan overschotten in andere landen zullen de kosten naar verwachting flink stijgen.

"Het is ontzettend zonde van het geld," zegt voorzitter Olof van der Gaag van de NVDE. "Want je krijgt er niets voor terug als Nederland." Los van het klimaat is er volgens Van der Gaag dus ook een financiële reden om de komende vier jaar extra te investeren in de productie van duurzame energie. Anders zal Nederland waarschijnlijk pas in 2034 aan de Europese afspraken voldoen.

De Europese doelstellingen zijn vanwege de energiecrisis in 2022 aangescherpt, om minder afhankelijk van met name Russisch gas te worden. Nederland kan vooral grote stappen maken met de uitbreiding van het aantal windparken op de Noordzee. Dat leek een aantal jaren de goede kant op te gaan, maar nu stokt de bouw vanwege toegenomen kosten en twijfel over de toekomstige afname van de elektriciteit.

Subsidie

Dit jaar geeft de overheid daarom voor het eerst weer subsidie voor de bouw van windparken op de Noordzee, maar het budget hiervoor is beperkt. Van der Gaag roept het nieuwe kabinet daarom op om weer extra te gaan investeren in klimaatbeleid. "De subsidies voor de verduurzaming van woningen en voor de productie van duurzame energie moeten worden uitgebreid. En er is extra geld nodig voor wind op zee en voor de verduurzaming van de industrie."

Naast de verplichting om meer duurzame energie te produceren zijn er ook afspraken gemaakt over het besparen van energie. Van Europa moet er 26,4 procent minder energie verbruikt worden, maar in Nederland dreigt dat percentage te blijven steken op 21,5 procent.

"Dus we moeten er ook voor zorgen dat we huizen sneller gaan isoleren en dat we elektrische auto's stimuleren, want die gaan veel efficiënter om met energie dan benzineauto's", zegt Van der Gaag.

Waar het kabinet van PVV, VVD, NSC en BBB het klimaatbeleid niet hoog op de agenda had staan, is de NVDE optimistisch over de ambities van het nieuwe kabinet. "Ik geloof eigenlijk dat Jetten, Bontenbal en Yesilgöz echt gemotiveerd zijn voor de energietransitie. De een misschien wat meer vanwege het klimaat, de ander misschien meer vanwege de onafhankelijkheid en de kansen voor bedrijven in Nederland. Maar ik geloof eigenlijk dat zij wel van plan zijn om hier werk van te gaan maken."

Naar verwachting wordt er eind deze maand meer duidelijk over de plannen van het minderheidskabinet van D66, CDA en VVD. Dan moet ook blijken of, en zo ja hoeveel, extra geld er voor klimaatbeleid beschikbaar is.

ACM onderzoekt prijzen van vier leveranciers van stadswarmte

1 day 13 hours ago

De Autoriteit Consument & Markt (ACM) gaat onderzoek doen naar vier leveranciers van stadswarmte. Zij hebben mogelijk te veel winst gemaakt op de levering van warmte aan huishoudens en andere kleinverbruikers. De waakhond gaat onderzoeken of de hoge winst eenmalig is geweest.

Warmteleveranciers mogen niet meer dan 6,8 procent aan winst boeken op de levering van warmte aan huishoudens en andere kleinverbruikers. Die regel is ingesteld om huishoudens die zijn aangesloten op het warmtenet (oftewel stadswarmte) te beschermen tegen onredelijk hoge tarieven. Overstappen naar een andere leverancier kan namelijk niet.

Elk jaar doet de ACM onderzoek naar 24 leveranciers. Over 2024 viel op dat vier daarvan hogere winsten boekten dan 6,8 procent. In eerste instantie wil de ACM nu weten hoe het kan dat deze leveranciers meer verdienden dan "het redelijke rendement". Als blijkt dat deze vier bedrijven ook in 2025 meer verdienden dan de norm, kunnen zij worden gedwongen de tarieven voor 2027 aan te passen.

Om welke vier warmteleveranciers het gaat meldt de ACM niet.

Einde crisis Nexperia nog niet in zicht na belangrijke dag in rechtszaal

1 day 15 hours ago

Er moet nog heel wat gebeuren voordat chipfabrikant Nexperia weer in rustiger vaarwater terechtkomt. Bovendien staat het bedrijf er financieel een stuk minder goed voor dan een paar maanden geleden.

Dat bleek vandaag tijdens een urenlange zitting bij de Ondernemingskamer. In de zaak staat Nexperia lijnrecht tegenover moederbedrijf Wingtech en ook eigenaar Zhang Xuezheng, bekend als mr. Wing. Over en weer klonken er veel verwijten.

Een grote bestelling

Een belangrijk onderdeel in deze zaak zijn beschuldigingen van wanbeleid aan het adres van Wing. Het draait daarbij in het bijzonder om een bestelling van zogenoemde wafers, platte schijven waarop de chips worden geprint. Deze bestelling moest Nexperia doen bij een andere onderneming van Wing, WingSkySemi. De bestelling zou veel groter zijn geweest dan nodig, waardoor Nexperia de kas van WingSkySemi zou spekken.

De eigenaar zelf was vandaag niet aanwezig in de rechtbank. Zijn advocaat zegt dat hij "zich daartoe niet in staat acht gezien alle gebeurtenissen".

Wings afwezigheid werd betreurd door de ondernemingsraad (or) van Nexperia, die spreekt namens het personeel van het bedrijf. De or geeft aan dat ze Wing "graag zou hebben gesproken hier in de rechtszaal vandaag".

Er is al maanden sprake van een crisissituatie bij de chipfabrikant. Naast het besluit van de Ondernemingskamer speelde ook de ingreep van demissionair minister Karremans van Economische Zaken mee. Die vreesde dat kennis en kunde naar China zou verdwijnen. In reactie hierop verbood China de export van chips die in China worden verwerkt. Dit is een zeer belangrijke productielocatie. Het leidde tot een crisis in de Europese autosector, die min of meer werd bezworen nadat Karremans zijn maatregel had geschorst. Maar de situatie is nog niet de oude.

Scheuring binnen Nexperia

Het heeft inmiddels geleid tot een de facto scheuring binnen Nexperia, waarbij de locatie in China een geheel eigen koers vaart. Vandaag tijdens de zitting werd benadrukt hoe belangrijk het is dat de twee kanten weer gaan samenwerken. Maar van een pasklare oplossing om dit voor elkaar te krijgen, lijkt nog geen sprake.

De advocaten van Wingtech waarschuwden dat Nexperia er de afgelopen maanden financieel niet op vooruit is gegaan. Zo zou er in twee maanden tijd 100 miljoen dollar "zijn verbrand". Verder kan de chipfabrikant volgens hen niet meer rekenen op leningen van banken, terwijl er wel forse investeringen moeten worden gedaan.

Verkoop fabrieken

Verder bleek dat vorig jaar gekeken is naar de verkoop van de Europese fabrieken. Het was onderdeel van 'Project Rainbow'. Wing zou dit project hebben geïntroduceerd om zo de kans te verkleinen dat Nexperia op een Amerikaanse zwarte lijst wordt gezet; als je op zo'n lijst staat is het veel moeilijker om handel te drijven.

Volgens de advocaat van Wingtech is de verkoop van de fabrieken in Hamburg en Manchester inderdaad onderzocht, maar al snel werd duidelijk dat dit geen realistische mogelijkheid was. Het project is toen niet verder uitgewerkt.

De Ondernemingskamer doet uiterlijk over vier weken uitspraak over de vraag hoe het nu verder moet gaan; komt er een onderzoek of worden ingestelde maatregelen teruggedraaid. In dat laatste geval zou Wing kunnen terugkeren als bestuurder.

Volgens hoogleraar ondernemingsrecht Manuel Lokin is er een grote kans, op basis van wat er vandaag in de rechtbank is gezegd, dat de Ondernemingskamer een onderzoek toe zal wijzen. Het is mogelijk dat de rechtbank Wing deels tegemoet komt om ervoor te zorgen dat de band tussen Nexperia Nederland en Nexperia China weer wordt hersteld. Een mogelijke oplossing die de Ondernemingskamer heeft, is om Wing of iemand namens hem weer een bestuursrol te geven om het gesprek tussen de partijen op gang te krijgen.

Economieverslaggever Aida Brands zat vandaag in de rechtszaal:

"Voor de zaak was ontzettend veel aandacht van de internationale pers. Maar opvallend was dat de zaal voor de helft was gevuld met advocaten van alle betrokken partijen. Het laat zien dat de belangen enorm zijn en iedereen tot de tanden juridisch bewapend wil zijn.

Het knetterde ook behoorlijk. Wie is nou de schuldige van dit uit de hand gelopen conflict? Heel veel dichter tot elkaar leken de partijen niet te komen. Ook blijft onduidelijk of het plaatsen van de grote bestelling van chiponderdelen nou in het belang van Nexperia was of niet. Waren de zorgen over verplaatsingen naar China terecht of waren er helemaal geen serieuze plannen? Op al deze vragen kwamen geen eenduidige antwoorden.

Opvallend was ook dat demissionair minister Karremans er flink van langs kreeg van een van de advocaten van Wingtech.

De vraag blijft na vandaag of het besluit van de minister om zich actief met Nexperia te bemoeien, de problemen niet veel groter heeft gemaakt."

Munitieproducent uit Praag naar Amsterdamse beurs

1 day 18 hours ago

Een van de grootste defensiebedrijven van Europa komt naar de Amsterdamse beurs. Het Tsjechische Czechoslovak Group wil een notering in Amsterdam, zo maakte het bedrijf vanmorgen bekend. Afhankelijk van de omstandigheden, moet de beursgang "de komende weken" plaatsvinden.

Het gerucht dat Czechoslovak Group naar de Amsterdamse beurs wil ging al langer. Volgens dagblad Financial Times wordt het bedrijf met een beursnotering 30 miljard euro waard. Dat zou net zo groot zijn als pakweg ABN Amro, Ahold Delhaize of Philips. Het zou bovendien een van de meest waardevolle Europese defensiebedrijven worden.

Czechoslovak Group werd in 1995 door ondernemer Jaroslav Strnad opgericht als Excalibur Army. Zijn zoon Michal is momenteel de directeur. Het bedrijf produceert onder meer gepantserde voertuigen en munitie. Twee derde van de inkomsten komt van NAVO-lidstaten. Tien jaar geleden werd de naam veranderd in Czechoslovak Group.

In een persbericht zegt Czechoslovak Group voor 750 miljoen euro aan nieuwe aandelen uit te geven via de Amsterdamse beurs. Ook willen huidige investeerders voor 900 miljoen euro aan bestaande aandelen verkopen, waaronder de Amerikaanse beleggingsfondsen Artisan Partners en BlackRock, en de Al-Rayyan Holding uit Qatar.

Nexperia-zaak voor de rechter, krijgen we meer duidelijkheid?

1 day 20 hours ago

De Nijmeegse chipmaker Nexperia was vorig jaar opeens het middelpunt van een internationale rel. Autofabrikanten wereldwijd dreigden geen auto's meer te kunnen produceren door het conflict bij Nexperia.

Vandaag buigt de Ondernemingskamer, de rechtbank die zich met bedrijfszaken bezighoudt, zich over de vraag of er een onderzoek moet komen naar de situatie bij Nexperia. Wat kunnen we verwachten? Vijf vragen over deze zaak.

Wat was er ook al weer aan de hand bij Nexperia?

Het rommelt het afgelopen jaar al een tijd bij Nexperia. Eind september slaat de bom in. De situatie is volgens demissionair minister Karremans van Economische Zaken zo dringend dat hij een nog nooit gebruikte wet uit de Koude Oorlog inzet om de controle bij het bedrijf over te nemen. Volgens de minister dreigen anders belangrijke kennis en productieplekken uit Europa te verdwijnen.

Een dag na deze ingreep stappen drie bestuursleden naar de Ondernemingskamer. Volgens hen handelt de Chinese topman Zhang Xuezheng (bijnaam mr. Wing) in het nadeel van Nexperia. Zo zou een enorme hoeveelheid onderdelen worden besteld bij een ander bedrijf van hem. Een hoeveelheid die volgens de bestuursleden helemaal niet nodig is voor Nexperia. Ook brachten de bestuursleden naar voren dat mr. Wing de volledige macht naar zich toe probeert te trekken door hen snel te zullen ontslaan. Het ministerie van Economische Zaken sluit zich als belanghebbende aan bij de zaak. Dit gebeurt zelden.

De rechter deelt de zorgen van de bestuursleden en besluit op dezelfde dag mr. Wing te schorsen en de aandelen van de Chinese eigenaar af te nemen. "Het is nog nooit eerder gebeurd dat zonder hoor en wederhoor zo'n maatregel is genomen door de Ondernemingskamer", zegt Loes Lennarts, hoogleraar Ondernemingsrecht aan de Rijksuniversiteit Groningen.

Waarom is deze zaak zo bijzonder?

Het gebeurt niet vaak dat een bedrijf het middelpunt is van zo'n grote storm. Het ingrijpen van minister Karremans en het besluit van de Ondernemingskamer begin oktober veroorzaken een gigantisch conflict met China.

Het land verbiedt Nexperia nog chips uit China te exporteren en in een paar weken tijd leidt dit tot grote problemen bij veel autofabrikanten over de hele wereld. Nexperia wordt zelfs onderwerp van gesprek tussen de Chinese president Xi en de Amerikaanse president Trump in november.

Wat doet de Ondernemingskamer vandaag?

De Ondernemingskamer buigt zich over de vraag of nader onderzoek bij Nexperia nodig is. Dat gebeurt als er "gegronde reden is voor twijfel aan een juist beleid en een juiste gang van zaken" bij een bedrijf.

De Ondernemingskamer kan tijdelijke acties nemen die verdere schade aan Nexperia moeten voorkomen. Nog onduidelijk is wat die acties kunnen zijn. Vandaag wordt nog geen uitspraak in de zaak verwacht.

Wat kunnen we verwachten?

Los van het oordeel van de rechter zal vandaag vooral heel interessant zijn om te horen welk bewijs er op tafel ligt. Was er daadwerkelijk sprake van wanbeleid of zijn er toch meer kanten aan dit verhaal?

Als wanbeleid wordt aangetoond, kan dit verstrekkende gevolgen hebben. Zo raakte ondernemer Gerard Sanderink vorige maand zijn bedrijven Centric en Oranjewoud definitief kwijt nadat door hem gevoerd wanbeleid was vastgesteld. Bij SNS Reaal kwam de directie drie jaar geleden juist met de schrik vrij, toen een onderzoek aantoonde dat er geen bewust wanbeleid was gevoerd tijdens de ondergang van de bank-verzekeraar.

Hoe moet het nu verder?

Het conflict in en rondom Nexperia wordt inmiddels op zoveel niveaus uitgevochten dat het voor de Ondernemingskamer nog een hele kluif zal worden om de onderste steen boven te krijgen.

Inmiddels zijn de grootste chiptekorten voor de auto-industrie verdwenen. Nexperia levert ook weer mondjesmaat chips, maar de toekomst van het bedrijf is nog onzeker.

Bij veel zaken bij de Ondernemingskamer slagen betrokken partijen er tussentijds toch nog in om er samen uit te komen. Maar het is de vraag of dat in het geval van Nexperia gebeurt. Niet alleen zijn de verhoudingen tussen China en Nederland verzuurd, ook binnen Nexperia is een flinke kloof ontstaan. Het zal nog een tijd duren voordat de werkelijke gevolgen voor Nexperia duidelijk worden.

Scheefwonen met een koophuis: wat doe je ertegen?

2 days 9 hours ago

"Ik krijg er pijn van in mijn buik", zegt Erik Gerritsen over het CPB-bericht vanochtend dat 12.000 huurders van corporatiewoningen daarnaast een of meerdere koopwoningen bezitten en vaak weer verhuren. Gerritsen is directeur van de grote Amsterdamse wooncorporatie Ymere en kent de gevolgen maar al te goed.

Hoewel het gaat om nog niet 1 procent van het totaal aantal huurders in de corporatiesector, zijn het wel 14.374 woningen. En elk huis telt, zegt Gerritsen. "Elke dag hoor ik over mensen in een schrijnende situatie of van wie het leven op pauze staat. Die mensen gun ik die woning meer dan iemand die er drie koophuizen op nahoudt."

De CPB-cijfers zijn nieuw, maar de maatschappelijke verbolgenheid groeit al een paar jaar. Vijf jaar geleden analyseerde het Kadaster cijfers in opdracht van NRC waaruit een vergelijkbaar beeld naar voren kwam, wat leidde tot Kamervragen. Corporaties laten intussen in toenemende mate nieuwe huurcontracten opstellen. En vorig jaar was er de gewonnen rechtszaak van Ymere tegen een huurder.

Wat doen deze huurders met hun koopwoning?

Een groot deel van de scheefwoners met een koophuis verhuurt dat huis, zegt het CPB. Soms aan een eigen kind, soms aan een ouder, maar veel vaker nog aan iemand die verder van hen af staat. Dat is het geval bij zo'n 4000 woningen.

Bij een paar duizend andere huizen woont een ex-partner nog in de woning. Daarnaast staan er ook nog zo'n 2000 huizen leeg, in ieder geval op papier. Het kan wel dat die huizen als tweede huis worden gebruikt of zonder registratie ook verhuurd worden. Of dat zo'n huis wordt verbouwd.

Ymere zette juridische stappen nadat aan het licht was gekomen dat een huurder in een sociale huurwoning woonde, maar ondertussen twee koopwoningen verhuurde voor duizenden euro's. De man vond dat hij niets verkeerd deed en weigerde de woning terug te geven. Daarop spande Ymere een zaak aan.

De corporatie wilde de woning terug vanwege 'dringend eigen gebruik'. Dat argument wordt normaal gesproken ingezet als een huiseigenaar er zelf in wil wonen, nu zodat er iemand kon wonen die de sociale huurwoning echt nodig heeft. De rechtbank gaf de woningcorporatie gelijk.

Aangepast contract

De zaak heeft veel teweeggebracht, zegt advocaat Koert Gobbens van het Rotterdamse Yur Advocaten. Hij helpt corporaties bij het wijzigen van huurcontracten om dit soort vormen van scheefhuur tegen te gaan, iets dat steeds meer urgentie krijgt.

"Nu is het enige dat vaak benoemd wordt, dat de woning iemands hoofdverblijf moet zijn. En zelfs dát staat nog niet altijd in bestaande contracten. De wet zegt verder vooral dat je een goede huurder moet zijn. Maar ook als een huurder meerdere koopwoningen bezit, kan diegene in theorie nog zeggen: ik zorg prima voor deze huurwoning, dus geen reden tot ontruiming."

Hoewel corporaties zich door de uitspraak van Ymere gesterkt voelen, waarschuwt Gobbens dat dit gaat om een specifieke situatie. "Elke situatie staat op zich, en het is ook altijd de vraag wat er in het contract staat. Het wijzigen van een lopend contract is lastig, een huurder zal daarmee niet snel vrijwillig akkoord gaan."

Speurwerk

Grote vraag in deze discussie: hoe kom je er als verhuurder achter dat een huurder scheefwoont en wat doe je vervolgens?

Leendert Yntema speurt beroepsmatig naar fraude. Hij werkt voor verschillende woningcorporaties en komt wekelijks gevallen tegen van huurders die ook koophuizen bezitten. Onderdeel van de onderzoeken is langsgaan bij het huurhuis.

"Als diegene keurig in de sociale huurwoning woont, kun je niet veel doen", zegt Yntema. "Maar het komt ook voor dat huurders eigenlijk in het koophuis wonen en andere mensen in de huurwoning laten wonen. Als vriendendienst, of als illegale onderhuur." In zulke gevallen kan sprake zijn van woonfraude en kan de corporatie stappen ondernemen.

Ymere vraagt inmiddels aan aspirant-huurders of ze vastgoed hebben. "Hebben ze dat, dan gaan we geen huurcontract met ze aan", zegt Gerritsen. Aan de voorkant is het nu geregeld, zegt hij. Maar wil je handhaven bij bestaande huurders, dan is dat verschrikkelijk lastig. "En dat is per toeval: op basis van controles, tips van buren. Het liefst zouden we eens per jaar de gegevens naast elkaar leggen en in gesprek gaan met de mensen die dus blijkbaar genoeg woningen hebben om er zelf in te wonen."

Centrale banken wereldwijd staan achter Fed-voorzitter Powell

2 days 13 hours ago

Centrale banken wereldwijd steunen de voorzitter van de Fed, de Amerikaanse centrale bank, Jerome Powell, nadat hij gedagvaard werd door het ministerie van Justitie in de Verenigde Staten.

Powell sprak zich zondag in een videoverklaring uit tegen de druk van de regering-Trump die dreigt met een strafrechtelijk onderzoek naar Powells verklaring in de Senaat. Powell werd gedagvaard wegens het overschrijden van kosten bij de renovatie van Fed-gebouwen, maar volgens hem is dit niet de echte reden voor de dagvaarding en moet het in een bredere context gezien worden.

Volgens Powell wordt er gedreigd met een strafrechtelijk onderzoek omdat de Fed de rente vaststelt om "het algemeen belang te dienen, in plaats van de voorkeuren van de president te volgen".

Ook de Europese Centrale Bank (ECB) steunt de solidariteitsverklaring van centrale banken wereldwijd aan Powell. "We staan volledig achter voorzitter Jerome Powell" en "het is cruciaal dat de onafhankelijkheid van de Fed en zijn voorzitter behouden blijft", schrijft de ECB in een verklaring. De Nederlandsche Bank (DNB) valt hier ook onder. Leiders van centrale banken van onder andere Engeland, Canada en Zuid-Korea steunen de verklaring ook.

Onafhankelijk

De Fed (Federal Reserve) is een onafhankelijk instituut in de Verenigde Staten, en die onafhankelijkheid is belangrijk, benadrukken de centrale banken. Als centrale bank van de VS zorgt de Fed ervoor dat prijzen stabiel blijven en niet te hard stijgen.

Sommige politici zouden de rente graag verlagen om geld lenen goedkoper te maken, wat hen voor de verkiezingen populairder zou kunnen maken. Centrale banken houden juist rekening met de langere termijn en nemen daarvoor soms impopulaire beslissingen zoals het duurder maken van het lenen van geld.

Trump uitte al vaker kritiek op Powell omdat de centrale bank de rente niet sneller verlaagt. Op korte termijn kan de verlaging zorgen voor economische groei, maar op de langere termijn kan het de inflatie verder aanjagen. Eerder probeerde de Amerikaanse president al een bestuurder van de Fed, Lisa Cook, te ontslaan, maar de rechter oordeelde dat dit onterecht was.

Trump kreeg ook al kritiek van zijn eigen partijgenoot senator Thom Tilles. Hij leverde felle kritiek op het ministerie omdat de Amerikaanse regering een eind zou maken aan de onafhankelijkheid van de Fed met deze actie. "Nu staan de onafhankelijkheid en de geloofwaardigheid van het ministerie van Justitie op het spel", zei Tilles in een reactie op de video van Powell.

Ook Trumps eigen minister van Financiën, Scott Bessent, is niet blij met de dagvaarding. Hij zei volgens nieuwsmedium Axios dat die "een zooitje creëert", en slecht zou zijn voor de financiële markten.

Huur, rundvlees, koffie, chocolade en boter maakten het leven vorig jaar duurder

2 days 17 hours ago

De prijzen zijn het afgelopen jaar net zo hard gestegen als het jaar ervoor. Net als in 2024, kwam de inflatie over 2025 uit op 3,3 procent, blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Daarmee ligt de inflatie nog altijd ver van het gewenste niveau van zo'n 2 procent.

Afgelopen jaar waren het met name voedingsmiddelen en alcoholvrije dranken die het leven duurder maakten. De prijzen lagen in 2025 gemiddeld 4 procent boven de prijzen van het jaar daarvoor.

Van voeding en dranken schoot vorig jaar vooral de prijs van rundvlees flink omhoog, met 23 procent. Daarnaast werd een kopje koffie met ruim 20 procent stevig duurder.

Ook de prijs van cacao (18,8 procent) en chocolade (18,4 procent) nam behoorlijk toe. Een andere grote prijsaanjager was boter, dat ruim 11 procent in prijs steeg.

Huurverhoging

CBS-econoom Frank Notten noemt de huren als grootste drijfveer van de hoge inflatie. "Dat tikt aan", benadrukt hij. De huren stegen in 2025 harder dan een jaar eerder. Dat stuwt de inflatie."

Tegen prijsstijgingen staan ook producten die vorig jaar juist goedkoper werden. Voor een vliegticket betaalde je in 2025 gemiddeld 7,2 procent minder dan in 2024. Verder was een liter benzine 2,4 procent goedkoper.

Voor een mobiel telefoonabonnement betaalde je 6,7 procent minder. "Daardoor komt de inflatie over 2025 op hetzelfde percentage uit als 2024", zegt Notten.

Wat de pijn voor consumenten ook matigde, waren de gestegen lonen. Vorig jaar lagen de cao-lonen gemiddeld 5 procent hoger dan in 2024. Die loonstijging is weliswaar minder dan in de twee jaren ervoor, maar is wel een van de hoogste in de afgelopen veertig jaar.

12.000 huurders van corporatiewoning zijn ook huiseigenaar

2 days 23 hours ago

Zo'n 12.000 huurders die in een huurwoning van een corporatie wonen, zijn eigenaar van een of meerdere koopwoningen in Nederland. Dat botst met de bedoeling van corporaties om woningen beschikbaar te stellen voor mensen die zelf niet aan een woning kunnen komen, zegt het Centraal Planbureau (CPB).

Van de ongeveer 12.000 'huurder-eigenaars' lijkt bij ongeveer 2000 huurder-eigenaars het woningbezit voort te komen uit omstandigheden waar hij of zij weinig invloed op had, zoals bij een scheiding waarbij de partner in de koopwoning blijft wonen waarvan beiden eigenaar blijven.

Het kan ook zijn dat een ouder overlijdt, waardoor een huurder door te erven mede-eigenaar van de woning is geworden.

10.680 huurders van een corporatiewoning zijn eigenaar of mede-eigenaar van één koopwoning. 1193 huurders zijn eigenaar van meerdere koopwoningen. Het CPB telde 33 huurders van een corporatiewoning die meer dan tien koopwoningen bezitten.

Wachtlijsten

De 12.000 huurders vormen ongeveer een half procent van alle corporatiehuurders. Nederland telt ongeveer 4,2 miljoen koopwoningen en 3,1 miljoen huurwoningen. 2,7 miljoen huurwoningen zijn eigendom van een corporatie.

Het CPB noemt het fenomeen niet wijdverspreid, "maar vanwege de lange wachtlijsten voor sociale huurwoningen en de duidelijke spanning met de doelstelling van corporaties desalniettemin relevant".

Vermogenstoets

De koepel van Nederlandse woningcorporaties Aedes zegt weinig gereedschap te hebben om dit soort huurders uit huis te plaatsen. "Wat ons zou helpen is een vermogenstoets, iets wat wij nu niet mogen doen", zegt voorzitter Liesbeth Spies. "Nu mag een corporatie alleen kijken naar inkomen, en niet naar vermogen, zoals in de vorm van aandelen of woningen."

Volgens Spies zou het helpen een inkomens- ook een vermogenstoets toe te passen en het gesprek met betreffende huurders aan te gaan. "Dan kunnen we ze vertellen: je hebt een andere plek om te gaan wonen en je houdt nu een woning bezet voor iemand die daar echt noodzaak toe heeft. Dus laten we hem toewijzen aan iemand die het inkomen heeft dat past bij een sociale huurwoning."

Wat zijn corporaties?

Woningcorporaties zijn organisaties zonder winstoogmerk, die vooral huurwoningen uitbaten voor mensen die relatief weinig verdienen (minder dan pakweg 51.000 euro per jaar). De huur mag maximaal zo'n 930 euro per maand bedragen.

Veel woningcorporatie verhuren echter ook zogenaamde 'middenhuur'-woningen, die per maand meer dan 930 euro kosten. Voor deze woningen is doorgaans dan ook geen wachtlijst.

VS komt met extra invoerheffing voor landen die zakendoen met Iran

3 days 2 hours ago

De Verenigde Staten gaan landen die handelen met Iran een invoerheffing van 25 procent opleggen. Dat heeft president Trump aangekondigd via zijn eigen berichtenplatform Truth Social.

"Met onmiddellijke ingang zal elk land dat zakendoet met de Islamitische Republiek Iran een tarief van 25 procent betalen op alle handel die met de Verenigde Staten wordt gedreven. Dit besluit is definitief en bindend", schrijft Trump, zonder verdere details te geven. Ook het Witte Huis geeft geen verdere tekst en uitleg.

Onder meer China, Turkije, Rusland en de Verenigde Arabische Emiraten zijn belangrijke handelspartners van Iran. Veel westerse landen handelen nauwelijks met het land. Dat komt onder meer door sancties die de VS al eerder invoerde tegen Iran, die ook gelden voor bedrijven die handelen in zowel de VS als in Iran.

Protesten

Trump kondigt de heffing aan naar aanleiding van de aanhoudende demonstraties in Iran. In eerste instantie gingen mensen de straat op vanwege sterk gestegen prijzen voor onder meer boodschappen, maar inmiddels eisen demonstranten ook meer politieke vrijheid, vrouwenrechten en het vertrek van de geestelijke leiders.

Het regime slaat de protesten hard neer. Volgens mensenrechtenorganisaties is het dodental door het gewelddadige optreden opgelopen tot 646. Ook zouden tienduizenden mensen zijn opgepakt.

Exacte aantallen zijn er niet: er is slechts beperkte informatie over de situatie in Iran, omdat de regering het internet grotendeels heeft platgelegd en er geen vrije pers is.

Trump dreigde al met militair ingrijpen in Iran, als zou blijken dat het regime dodelijk geweld gebruikt tegen demonstranten. Hij zou inmiddels meerdere scenario's hebben ontvangen van zijn militaire staf, maar nog geen definitief besluit hebben genomen.

Financiële wereld bezorgd over dagvaarding Fed-voorzitter Powell

3 days 6 hours ago

De dagvaarding van Jerome Powell, voorzitter van de Amerikaanse centrale bank Fed, veroorzaakt een golf van bezorgdheid in de financiële wereld.

"Een ongekende poging om via aanvallen van het Openbaar Ministerie de onafhankelijkheid van de Fed te ondermijnen", noemen alle nog in leven zijnde voorgangers van Powell de stap in een veroordeling. Onder hen ook de 99-jarige Alan Greenspan, vermaard om zijn termijnen onder vier presidenten.

Zelfs Trumps eigen minister van Financiën waarschuwde volgens nieuwssite Axios voor de gevolgen. De dagvaarding "made a mess", volgens Scott Bessent, het veroorzaakt gerotzooi. Het aanpakken van Powell door justitie kan volgens hem grote gevolgen hebben op de financiële markten.

Na het bekend raken van de dagvaarding van Powell daalde de dollar in waarde en steeg de prijs van goud naar een recordhoogte.

Ongekend

Klaas Knot, tot voor kort president van de Nederlandse centrale bank DNB en invloedrijk bestuurslid van de Europese Centrale Bank, noemt de directe aanval op Powell "ongekend".

"Aanvallen op de onafhankelijkheid van centrale banken komen wereldwijd voor, maar er is in de westerse wereld toch wel consensus dat een onafhankelijke centrale bank de beste waarborg is om prijsstabiliteit te handhaven."

De dagvaarding van Powell is volgens Knot een dreigement van Trump aan alle Fed-bestuurders, met name aan de opvolger van Powell. Zijn termijn als voorzitter loopt over vier maanden af.

Zeer onverkwikkelijk

"Als de bestuurders zich niet voegen naar de wensen van de Amerikaanse president ten aanzien van het rentebeleid, dan zal hij niet schromen om zelfs het strafrecht in te zetten om achter deze bestuurders aan te gaan," zegt Knot. "En dat is natuurlijk een zeer, zeer onverkwikkelijke situatie om op onafhankelijke wijze je werk te kunnen doen."

Knot zegt dat hij in zijn 14 jaar als DNB-president nooit hoefde te vrezen voor zijn onafhankelijkheid van het ministerie van Financiën. "Natuurlijk wisselden we wel eens een mening uit over het een en ander, maar ik heb altijd de volle vrijheid gevoeld om uiteindelijk mijn eigen positie te kiezen bij de Europese Centrale Bank." De ECB bepaalt de rente voor de euro-landen.

President Trump zegt niets geweten te hebben van de dagvaarding van Powell. De Amerikaanse justitie dreigt met een strafrechtelijk onderzoek vanwege een verklaring in de Senaat over kostenoverschrijdingen bij de renovatie van Fed-gebouwen. Powell spreekt van een voorwendsel om het beleid van de centrale bank te beïnvloeden. Trump heeft eerder justitie ingezet om mensen die hem onwelgevallig waren onder druk te zetten.

Trump stoort zich al langer aan de terughoudendheid van de Fed om de rente te verlagen. Dat kan op korte termijn economische groei opleveren, maar op langere termijn jaagt het de inflatie aan. Eerder ontsloeg hij al op valse gronden een andere bestuurder van de Fed.

9 miljoen aan particuliere schade gemeld rond jaarwisseling, relatief laag bedrag

3 days 10 hours ago

Er is voor ongeveer 9 miljoen euro aan schade gemeld aan auto's, huizen en inboedels van particulieren op oudejaarsavond en nieuwjaardag. Vergeleken met voorgaande jaren valt dat bedrag mee.

De schatting is gebaseerd op de eerste claims bij verzekeraars en cijfers van de Stichting Salvage. Die stichting biedt namens de verzekeraars hulp aan gedupeerden.

De ervaring is dat het uiteindelijke schadebedrag niet veel anders zal zijn, zegt een woordvoerder van het Verbond van Verzekeraars. Normaal gesproken worden de hoogste claims het eerst ingediend. Vorig jaar werd in dezelfde periode voor ongeveer 16 miljoen euro aan schade gemeld. Uiteindelijk is toen voor 15,5 miljoen uitgekeerd.

Het relatief lage bedrag is opmerkelijk, omdat er in de aanloop naar het afgelopen Nieuwjaar veel meer vuurwerk is verkocht. Waardoor de gemelde schade veel lager is dan in voorgaande jaren, weet het verbond niet.

Voor de afgelopen jaarwisseling werd 35 procent meer vuurwerk verkocht dan bij de jaarwisseling 2024-2025:

De schatting beperkt zich tot schade die onder een particuliere opstal-, inboedel-, of autoverzekering valt. Medische kosten en schade voor bedrijven, scholen, kinderdagverblijven of overheidseigendommen zijn in de schatting niet meegenomen.

De schade voor niet-particulieren loopt in de tientallen miljoenen euro's, verwachten de verzekeraars. Het gaat dan bijvoorbeeld om de brand in de Vondelkerk in Amsterdam, diverse bedrijfsbranden, een grote brand in een flatgebouw in Rotterdam en een parkeergarage in Hellevoetsluis.

Gas vaker vangnet voor stroomproductie bij schommelende zon- en windenergie

3 days 10 hours ago

Elektriciteitscentrales hebben vorig jaar meer gas verbruikt dan in 2024. De centrales gebruiken gas om de schommelingen in de productie van wind- en zonne-energie op te vangen. De toename blijkt uit cijfers van de Gasunie, het overheidsbedrijf dat aardgas transporteert en opslaat.

De Gasunie transporteerde vorig jaar 63,4 miljard kubieke meter aardgas, 3,9 miljard kubieke meter meer dan het jaar daarvoor. Vooral op koude en donkere dagen in de winter werd flink meer gas getransporteerd. Op de dagen dat minder duurzame energie wordt opgewekt, vangen gascentrales een deel van deze vraag op.

Het totale gastransport is de laatste vijf jaar wel aan het dalen. 2025 is daar een uitzondering op, zegt directeur bij Gasunie Transport Services, Jeroen Zanting. "Dat het gastransport vorig jaar is gestegen komt voornamelijk doordat elektriciteitscentrales meer gas hebben verbruikt, de gasvoorraad aan het begin van 2025 erg laag was en weer aangevuld moest worden, en er meer gas is vervoerd naar Duitsland."

"Vergroening in de elektriciteitsindustrie is heel succesvol geweest, waardoor gas steeds vaker een balanceerrol heeft gekregen", aldus Zanting. "Gascentrales kunnen snel leveren en zijn daarom geschikt om de vraag naar stroom op onzekere dagen op te vangen, al zal het aantal momenten dat gas ingezet wordt steeds beperkter worden."

Aan- en uitzetten

Voorheen kwam alle stroom uit kolen en gascentrales, maar dit verschuift steeds meer naar groene stroom. "Gas blijft onmisbaar, maar tegelijkertijd gebruikt Nederland inmiddels voor meer dan de helft stroom uit hernieuwbare bronnen", zegt Olof van der Gaag van de Nederlandse Vereniging Duurzame Energie (NVDE). "Een recordhoeveelheid ten opzichte van voorgaande jaren."

"Nederland draait steeds vaker op zon en wind, maar die kun je niet zomaar aan- en uitzetten. Een betrouwbaar vangnet blijft daarom cruciaal", zegt Van der Gaag. Dat vangnet bestaat voor een groot deel nog uit kolen- en gascentrales, maar kan ook worden gecreëerd met biomassa, groene waterstof of het gebruik van een kerncentrale. "Biomassa is al ver ontwikkeld, dus op korte termijn is dit het voornaamste duurzame vangnet."

Meer vloeibaar gas

Vorig jaar werd voor het eerst meer vloeibaar gas (lng) geïmporteerd met schepen dan dat er aardgas via pijpleidingen naar Nederland kwam, met de Verenigde Staten als grootste leverancier. De lng-import steeg vorig jaar met meer dan een kwart.

Nederland heeft sinds het begin van de Oekraïne-oorlog in 2022 de import van Russisch gas afgebouwd. Daarnaast is het zogeheten Groningenveld gesloten voor gasproductie. Lng-import uit de Verenigde Staten en Qatar speelt sindsdien een steeds belangrijkere rol voor de Nederlandse, maar ook Europese gasvoorraad. Gas wordt nu via schepen aangevuld vanuit de VS en via de leidingen vanaf de havens in Rotterdam en Groningen naar Nederland en andere EU-landen vervoerd.

Door de inval in Oekraïne wordt de gasvoorraad scherp in de gaten gehouden. Vorig jaar is zo'n 21 procent meer gas opgeslagen dan een jaar eerder. Toch waren de voorraden aan het begin van de winter leger dan in voorgaande jaren. Volgens de Gasunie komt dit doordat de gasopslagen in het voorjaar van 2025 al relatief leeg waren.

Chemiebedrijven

Als je inzoomt op de cijfers voor de chemische industrie, zie je dat gastransport naar deze sector met 9 procent daalde. Deze trend is na de inval in Oekraïne verder versterkt. "Het zegt veel over de industriële activiteit en wordt gedreven door fabrieken die in Nederland zijn gesloten of stilstaan. Dat is nu nog meer zo dan aan het begin van de oorlog", zegt de directeur van de Gasunie.

Vorig jaar hebben veel chemiebedrijven in Nederland fabrieken moeten sluiten. Het gasverbruik van de industrie is daardoor afgenomen. "Het is een feit dat de industrie in Nederland een hogere energieprijs moet betalen dan in onze buurlanden en daardoor een concurrentienadeel hebben", zegt Van der Gaag.

Zanting benadrukt dat de Nederlander van deze cijfers niks heeft gemerkt. "De leveringszekerheid is afgelopen jaar nagenoeg 100 procent geweest, dus de mensen thuis met een aansluiting op het gasnet merken hier niks van."

NOS Economie