Door met name de hogere hypotheekrente zullen de huizenprijzen dit jaar met maar 3 procent stijgen, verwacht ABN Amro. Voor volgend jaar voorziet de bank een prijsstijging van 4 procent.

Sinds vorig jaar stijgen de gemiddelde verkoopprijzen veel minder hard dan in de jaren ervoor. Geld lenen is al sinds 2022 gestaag duurder geworden. Kopers zitten steeds vaker tegen het maximale bedrag dat ze kunnen lenen, zien de ABN Amro-economen.

Het feit dat er niet snel genoeg nieuwe huizen worden gebouwd, leidt ertoe dat veel mensen nog steeds op zoek zijn naar een geschikt huis. Deze vraag houdt de woningprijzen hoog.

Ouders helpen jongeren

Bij hypotheekadviseur De Hypotheker zien ze dat mensen over de hele linie een beetje minder hypotheken aanvragen dan een jaar geleden. De grote uitzondering is de groep kopers onder de 25 jaar. Zij hebben bijna twee keer zo veel hypotheken aangevraagd in het begin van dit jaar ten opzichte van vorig jaar. Dit komt deels doordat vermogende ouders bijspringen, luidt de analyse.

Vooral als het gaat om geld lenen voor een verbouwing of verduurzaming zijn woningeigenaren minder happig dan een jaar geleden. Begin dit jaar werden 13 procent minder hypotheken aangevraagd voor woningverbetering dan een jaar eerder, ziet De Hypotheker.

Het gemiddelde hypotheekbedrag is momenteel 365.850 euro. Dat is slechts 1 procent hoger dan een jaar eerder. De hypotheekbedragen stegen het meest in de regio's Utrecht (+9 procent) en Drenthe (+6 procent). In Groningen, Overijssel, Zeeland en Zuid-Holland zijn mensen juist minder gaan lenen voor een nieuw huis ten opzichte van vorig jaar.

Drie kinderen van een gedupeerde van de toeslagenaffaire krijgen geen compensatie, bepaalde de rechter eerder deze week. Terwijl hun ouders die nog wel kregen.

De zaak draait om nieuwe brieven die gevonden zijn - en dat zou voor nog meer gedupeerden een streep door compensatie kunnen betekenen.

Brievenadministratie

Twee weken geleden meldde NRC dat mogelijk 20.000 ouders ten onrechte compensatie voor het Toeslagenschandaal hebben gekregen. Zij zouden die hebben gekregen omdat hun kinderopvangtoeslag zonder waarschuwing zou zijn stopgezet.

Maar uit een recent opgedoken brievenadministratie blijkt iets anders. De ouders zouden juist wel een waarschuwing hebben gehad. En dus handelde de overheid niet 'vooringenomen', zo stelt de Staat.

Die redenatie voert de overheid nu ook voor het eerst in de rechtszaal: 'met de kennis van nu' zou het gezin geen recht hebben op compensatie. Ondanks de ellende die het gezin meemaakte.

Diep in de schulden

De kinderen gingen vanaf mei 2006 naar de kinderopvang. Hun moeder kreeg daar een toeslag voor. Maar omdat ze geen bewijs opstuurde dat haar kinderen naar de opvang gingen, moest ze in 2011 de toeslag terugbetalen. Niet alleen over 2006, maar ook over de jaren erna.

Het ging om tienduizenden euro's. Het gezin raakte daardoor diep in de schulden. De ouders scheidden als gevolg van de financiële zorgen. De rechter erkent dat de kinderen een zware periode hebben gehad.

Een wending

Maar: de rechter zegt dat de Staat daar niet automatisch voor verantwoordelijk is. Anders dan eerder werd aangenomen heeft het gezin namelijk wel meermaals de kans gekregen om bewijsstukken op te sturen.

Dat blijkt uit de opgedoken brievenadministratie. Daarmee heeft de moeder dus ook de kans gehad om te bewijzen dat ze wél recht had op toeslagen.

Dat bewijs stuurde ze uiteindelijk pas in 2011, nadat de toeslagen werden teruggevorderd. Daarna heeft ze het geld alsnog, deels, weer gekregen. Voor de jaren waar ze geen bewijs voor stuurde, kreeg ze niets terug.

Ondanks de financiële ellende zou het gezin dus formeel geen slachtoffer zijn van vooringenomen handelen van de staat. De kinderen hoeven daarom geen compensatie te krijgen, aldus de rechter.

Nu de brievenadministratie ontdekt is, kan de Staat ook bij andere gezinnen aantonen dat zij er eerder op gewezen zijn dat ze bewijs moesten leveren dat hun kinderen op de opvang zaten. Ook bij hen zou de terugvordering dan dus niet uit de lucht zijn komen vallen.

Dit zou betekenen dat mogelijk duizenden erkende gedupeerden van de Toeslagenaffaire geen recht op compensatie hebben, schrijft NRC. Een groot deel van hen heeft de compensatie al gekregen. Maar niet iedereen.

'Niet terugbetalen'

Een woordvoerder van staatssecretaris Palmen (Herstel Toeslagen) benadrukt dat ouders die al zijn beoordeeld, niet opnieuw beoordeeld zullen worden. En zo'n beoordeling is volgens de woordvoerder de enige manier om vast te stellen of de compensatie onterecht was. "Zij hebben de garantie dat het geld dat zij hebben ontvangen niet hoeven terug te betalen."

De woordvoerder voegt daaraan toe dat "nieuwe informatie, zoals uit databestanden" gebruikt kan worden in bezwaar- of beroepsprocedures en rechtszaken, zoals in dit geval is gebeurd.

De Nederlandse tak van Viaplay is voor 142 miljoen euro verkocht aan Videoland, onderdeel van het Belgische DPG Media. Het is voor het eerst dat streamingdienst Videoland op grote schaal sport gaat uitzenden.

Het van oorsprong Zweedse bedrijf Viaplay is in Nederland onder meer rechtenhouder van de Formule 1, voetbal uit de Premier League en darts van de Professional Darts Corporation (PDC).

Videoland is vooral bekend van Nederlandse films, series en realityprogramma's. Helemaal nieuw is sport niet voor de streamingsdienst: in het verleden zond het al geregeld grote boksevenementen uit.

De overname moet nog worden goedgekeurd door de toezichthouders. De Viaplay Group spreekt in een persbericht de verwachting uit dat de deal "in de komende maanden" wordt afgerond.

Volgens Viaplay past de verkoop bij de strategie om zich te richten op de kernmarkten in Scandinavië. De Viaplay Group zit al langer in financieel zwaar weer. Afgelopen jaar verloor het bedrijf nog 400.000 abonnees in Scandinavië en Nederland en werd een verlies van ruim 45 miljoen euro geleden.

Sinds 2022 in Nederland

Viaplay kwam in maart 2022 naar Nederland, kort nadat het de Formule 1-rechten overnam van Ziggo. In de eerste maanden regende het klachten over de haperende verbindingen en slechte bereikbaarheid van de klantenservice.

Bij de lancering werd een introductieprijs van 9,99 euro per maand gerekend. Inmiddels kost een maandelijks opzegbaar abonnement 21,99 euro zonder advertenties. Volgens het bedrijf kwam die verhoging door "stijgende operationele kosten en hogere licentiekosten voor uitzendrechten van topsport".

Vijftig medewerkers

Volgens DPG Media blijven bestaande Viaplay-abonnees voorlopig toegang houden tot hun abonnement en de app. De vijftig medewerkers van Viaplay Nederland zullen overgaan naar DPG Media, zegt het bedrijf.

DPG geeft in Nederland kranten uit zoals het AD, de Volkskrant, Trouw, Het Parool en verschillende regionale kranten. Dit jaar nam het concern al RTL Nederland over.

Sony stopt vanaf januari 2028 met de productie van PlayStation-games op fysieke schijven. Nieuwe spellen voor PlayStation-consoles zijn vanaf dat moment alleen nog digitaal verkrijgbaar via de PlayStation Store of als downloadcode bij winkels.

Volgens Sony past het besluit bij de veranderende voorkeuren van consumenten en de entertainmentindustrie. Het bedrijf zegt in een bericht dat de voorkeur voor digitale games onder consumenten inmiddels veel groter is dan die voor fysieke schijven.

Nadelen voor gamers

Voor gamers lijkt de aanstaande overstap ook nadelen te hebben. Fysieke games zijn soms goedkoper dan digitale versies en kunnen tweedehands worden gekocht, verkocht of uitgeleend. Dat is vanaf 2028 bij nieuwe PlayStation-games dus niet meer mogelijk.

Ook worden spelers met de koerswijziging afhankelijker van Sony's digitale winkel en servers. Als een digitale winkel op termijn verdwijnt, is het minder vanzelfsprekend dat gekochte spellen beschikbaar blijven.

PS3 en Vita

De aankondiging komt op dezelfde dag dat Sony bekendmaakte dat het juli volgend jaar stopt met de verkoop van games via de PlayStation Store op de in 2007 uitgekomen PlayStation 3 en de draagbare PlayStation Vita uit 2012.

Volgens Sony kunnen de oudere consoles de benodigde updates voor onder meer betalingen en winkelveiligheid niet langer op het vereiste niveau ondersteunen. Eerder gekochte games blijven na de sluitingsdatum nog wel te downloaden.

"We begrijpen dat dit nieuws teleurstellend kan zijn voor PS3- en PS Vita-spelers", schrijft Sony-topman Sid Shuman in een verklaring. "De PS3 en PS Vita vertegenwoordigen een belangrijk tijdperk in onze PlayStation-geschiedenis, dus dit was geen gemakkelijke beslissing."

Of je nu een appartement of studio wilt huren, de kans is groot dat je moet concurreren met tientallen of zelfs honderden anderen of ineens wordt overboden. Twee jaar na de invoering van de Wet betaalbare huur is het voor huurders nóg lastiger geworden om ertussen te komen.

Uit cijfers en een rondgang van de NOS langs organisaties en verhuurmakelaars blijkt dat het sentiment over de kansen van woningzoekenden alleen maar negatiever is geworden.

Dat heeft te maken met het grote aantal verkochte huurwoningen door particulieren. Verhuren werd voor velen financieel onaantrekkelijk, dus besloten verhuurders te verkopen.

Dat 'uitponden' kwam in een stroomversnelling rond 1 juli 2024, toen de Wet betaalbare huur inging. Er gingen nieuwe regels gelden op de huurmarkt, zoals een puntensysteem voor maximale huur. Daarbovenop maakte de Wet vaste huurcontracten een einde aan tijdelijke huurcontracten.

Wat mag een middenhuurwoning kosten?

Een middenhuurwoning mag in 2026 tussen 932,94 en 1228,07 euro per maand kosten.

Alles daaronder telt als sociale huurwoning, alles daarboven als vrijesectorwoning.

Doelstelling niet gehaald

De ambities waren toen groot. "Hiermee kunnen meer mensen een betaalbare huurwoning krijgen met een huurprijs die past bij de kwaliteit van de woning", stond in het wetsvoorstel.

Maar twee jaar later lijkt dat doel ver weg. Het Kadaster zag dat sindsdien een op de zes particuliere verhuurders ermee stopte. Zij verkochten zo'n 55.000 huurwoningen, terwijl ze maar iets meer dan 4000 voormalige koopwoningen opkochten.

Juist die woningen die het ministerie betaalbaar wilde maken en dus volgens het nieuwe puntenstelsel in de sociale sector of de middenhuur terecht zouden komen, werden verkocht.

Het verschil tussen het aantal woningen dat particulieren de afgelopen jaren kochten en verkochten is groter dan wat bedrijfsmatige verhuurders bijbouwden en aankochten. Dat leidde ertoe dat er minder huurwoningen op de markt beschikbaar zijn.

Verschillende verhuurmakelaars zagen hun aanbod van middenhuurwoningen opdrogen. "Sinds die wet merken wij een enorme omslag", zegt Elisabeth Immink van Makelaardij Stek.

Giftige cocktail

Volgens Immink is het huuraanbod door een combinatie van de Wet betaalbare huur, de stijgende kosten van het onderhoud, de gemeentelijke belasting en de belasting in box-3 flink teruggevallen.

Dat is voor veel verhuurders een giftige cocktail die leidt tot verkopen, zegt Edward Touw van verhuurdersorganisatie VastgoedBelang.

Hoewel het erop lijkt dat er nu wat minder huurwoningen worden verkocht, denkt Touw dat de nadelige gevolgen voor huurders nog aanhouden. "Doordat veel tijdelijke contracten in juni aflopen, gaat de uitpondbeweging later dit jaar wel iets afnemen, maar ook daarna blijft het aantal beschikbare huurwoningen laag", zegt Touw.

Gevolgen vrije sector

"Het is de afgelopen jaren aanzienlijk moeilijker geworden om een geschikte huurwoning te vinden, zeker in het betaalbare segment", zegt Yvon van der Pas van Pas Verhuurt. Zodra een betaalbare woning online komt, ontvangt ze binnen enkele uren tientallen tot honderden reacties.

Vooral starters, alleenstaanden en jonge gezinnen ondervinden volgens haar grote problemen bij het vinden van een woning, terwijl de wet juist bedoeld was om die groep aan een huurwoning te helpen.

Tegelijkertijd ziet ze dat de druk op de vrije sector daarmee is toegenomen. "De huurprijzen van de nog wel beschikbare woningen, zijn fors gestegen. De wet heeft voor veel woningzoekenden dus niet geleid tot meer betaalbare huurwoningen, maar juist tot een kleiner aanbod", zegt Van der Pas.

Toch benadrukt de Woonbond de positieve kant van de wet, want hij geeft meer rust voor huurders die al een woning hebben. "Daar doet de wet wel wat 'ie belooft", zegt Mathijs ten Broeke van de Woonbond. "De huurprijs komt nu veel meer overeen met wat de woning echt waard is."

Als huurder sta je door het puntensysteem en het recht op een vast huurcontract sterker. Als je er tussenkomt, is het fijn wonen.

Corporaties en investeerders

Tegenover de particuliere verhuurder, staan de woningcorporaties en institutionele investeerders, zoals pensioenfondsen. Zij willen wel investeren in de middenhuur, ook in grote aantallen.

Woningcorporaties bouwden afgelopen jaar ruim 2000 huurwoningen meer dan het jaar ervoor. Ze willen bovendien de komende vier jaar bijna 20.000 middenhuurwoningen realiseren. Institutionele investeerders willen er 11.000 per jaar bouwen.

Alleen moet er dan wel een gunstig investeringsklimaat zijn. Aedes, de vereniging van woningcorporaties, waarschuwde zijn doelen niet te halen als de vennootschapsbelasting niet wordt verlaagd.

De Monitor Investeringsklimaat concludeerde dat de middenhuurmarkt dit jaar niet aantrekkelijk genoeg is voor beleggers. Het is dus maar de vraag in hoeverre die woningen er ook echt komen.

Aanpassingen in de wet

Om de verkoopgolf van de afgelopen twee jaar af te remmen, wil minister Boekholt-O'Sulivan de wet aanpassen. Door het puntensysteem te verruimen, mag straks bijvoorbeeld de WOZ-waarde van een woning zwaarder meetellen voor het bepalen van de huur. Om verhuurders meer flexibiliteit te geven, wil de minister bovendien meer tijdelijke huurcontracten mogelijk maken.

Uit een ledenonderzoek van VastgoedBelang blijkt dat particuliere verhuurders dat een kleine stap in de goede richting vinden. Gemeenten, Aedes en de Woonbond riepen de minister op om de wet eerst goed te evalueren, voordat ze aanpassingen doet.

De prijzen zijn afgelopen maand minder hard gestegen dan een maand eerder. In juni was de inflatie 2,9 procent terwijl in de maand mei door de hoog opgelopen brandstofprijzen de inflatie nog 3,5 procent bedroeg. Dat blijkt uit een snelle raming van het CBS.

Afgelopen mei schoot de inflatie omhoog doordat wereldwijd de olieprijs steeg door de oorlog in het Midden-Oosten. De Straat van Hormuz was maandenlang goeddeels gesloten waardoor de olieprijs door het dak schoot. Inmiddels varen er weer wat meer schepen door de zeestraat dan afgelopen tijd.

Op het dieptepunt van de crisis betaalden handelaren bijna 120 dollar voor een vat Brent-olie. Hoewel het bestand tussen Iran en de VS fragiel is, daalde de prijs de afgelopen week weer naar het niveau van voor de oorlog.

Al lange tijd streeft de overheid ernaar om jaarlijks 100.000 woningen bij te bouwen en zo het woningtekort tegen te gaan. Sinds dat streven bestaat, is het steeds niet gehaald. Volgend jaar zou het voor het eerst wel kunnen lukken, verwacht onderzoeksbureau ABF Research.

"Het aantal afgegeven bouwvergunningen is vanaf oktober 2023 sterk gestegen", zegt ABF in een jaarlijkse prognose. Het duurt gemiddeld ruim twee jaar van de vergunning totdat een woning af is. Daarom verwacht ABF dat er dit jaar 91.000 woningen worden gerealiseerd en in 2027 rond de 100.000.

Het onderzoeksbureau geeft er wel een waarschuwing bij, want het gaat er bij de prognose van uit dat problemen met het overvolle stroomnet, stikstof, geitenboerderijen en gifspuitzones de bouw slechts beperkt zullen hinderen: "Mogelijk is deze veronderstelling te optimistisch."

'Belangrijke mijlpaal'

Het onderzoeksbureau stelde de prognose op in opdracht van de overheid. Minister Boekholt-O'Sullivan van Volkshuisvesting is blij met de verwachting dat er in 2027 100.000 woningen gerealiseerd kunnen worden. "Dat zou voor het eerst sinds 1990 zijn. Een belangrijke mijlpaal en goed nieuws voor alle woningzoekenden."

In de jaren na 2027 verwacht ABF dat het aantal nieuwe woningen weer onder de 100.000 zakt, omdat de laatste tijd het aantal nieuwe bouwvergunningen weer is gedaald.

Overigens betekent de bouw van 100.000 woningen in 2027 niet dat de totale woningvoorraad ook met 100.000 stijgt. Er worden ook woningen gesloopt. Dat zullen er naar verwachting zo'n 10.000 zijn, waardoor de woningvoorraad volgend jaar dus met zo'n 90.000 zal groeien.

ABF stelt ook jaarlijks het woningtekort vast. Dat is dit jaar 384.000. Daarmee daalt het tekort iets, voor het tweede jaar op rij. In 2024 was het nog 401.000 en in 2025 396.000.

Schiphol heeft een keuze gemaakt welke drie bedrijven voortaan de grondafhandeling mogen doen. Viggo, KLM en Dnata scoorden volgens de luchthaven het beste op kwaliteit, veiligheid en organisatie. Voor Menzies, Swissport en Aviapartner betekent deze beslissing dat ze vanaf volgend jaar niet meer werkzaam zijn op de luchthaven.

Het is niet de bedoeling dat medewerkers die nu nog bij de drie afvallers werken hun baan verliezen. Zij krijgen de mogelijkheid om over te stappen naar een van de winnende partijen. Vakbond FNV laat in een reactie weten erop toe te zien dat afspraken rondom die overstap "worden nageleefd". In die afspraken staat onder andere dat werknemers hun bestaande arbeidsvoorwaarden mee kunnen nemen naar een nieuwe baan.

De contracten hebben een geschatte waarde van 2,6 miljard euro.

Minder werkdruk

Er is veel te doen geweest over de werkomstandigheden voor het grondpersoneel op Schiphol. Zo had het personeel in de bagagekelder jarenlang veel te zware taken. Schiphol en de zes afhandelaren hebben inmiddels die omstandigheden verbeterd, onder andere met tilhulpen.

De nieuwe contracten moeten leiden tot minder werkdruk en betere roosters.

Aan het eind van het jaar worden de afspraken definitief en worden de contracten getekend. Ergens in de loop van 2027 moeten die dan ingaan en maakt het personeel de overstap. Daarna hebben de drie bedrijven zeven jaar lang het recht om als bagage-afhandelaren te werken op Schiphol.

Luchtvaartmaatschappijen mogen er ook voor kiezen om hun eigen bagageafhandeling te doen, in plaats van de dienst in te kopen bij een partij als Viggo of Dnata.

De financiën van langdurigezorginstellingen in Nederland, zoals verpleeghuizen en de gehandicaptenzorg, zien er op het oog goed uit, maar onder de motorkap spelen grote problemen. Dat concludeert accountantskantoor BDO in zijn jaarlijkse zorgrapport. Veel instellingen maken wel winst, maar doen dat alleen dankzij hun gebouwen.

De zorginstellingen krijgen een vergoeding voor hun gebouwen. Hoe ouder een gebouw, hoe meer er is afgeschreven en hoe minder ze kosten, maar de vergoeding loopt door. "Zodoende hebben instellingen de afgelopen jaren best wat kunnen oppotten en goede resultaten kunnen behalen", zegt Mike Tagage, voorzitter van de BDO Branchegroep Zorg.

Volgens Tagage maskeert het vastgoedrendement het totale rendement. "Haal je de winst dankzij gebouwen eruit, dan draait de zorg verlies. Het verlenen van zorg zelf is bij de meeste zorginstellingen niet winstgevend en dat leidt tot een kwetsbare financiële positie."

De financiën hebben invloed op de toekomst in de zorg, want van welk geld kan je een nieuw of beter passend gebouw neerzetten? "De vraag wordt steeds meer: voor wie bouw je?", zegt Tagage. "De trend van de laatste jaren zet zich door: steeds meer mensen willen thuis zorg krijgen. Dan zou je misschien zelfs moeten krimpen in gebouwcapaciteit."

BDO bekijkt jaarlijks de financiële situatie van zorginstellingen voor mensen die blijvend intensieve zorg of toezicht nodig hebben. Het keek nu naar 299 instellingen voor ouderenzorg en 105 voor gehandicaptenzorg. Zij staan voor uitdagingen zoals leegstand en veroudering, maar ook personeelstekort.

Veel zzp'ers vertrokken

BDO noemt daarnaast de afhankelijkheid van zzp'ers in de gehandicaptenzorg problematisch. Het noemt de inspanningen van zorgaanbieders om, als gevolg van de invoering van de Wet DBA, de inhuur van zzp'ers af te bouwen "grotendeels onsuccesvol".

Zowel in de ouderenzorg als in de gehandicaptenzorg verlieten meer zzp'ers de sector dan dat er mensen in loondienst bij kwamen. In de ouderenzorg werken er 3000 mensen minder, in de gehandicaptenzorg zo'n 2000. Dat is een kleiner aantal, maar die sector is ook aanzienlijk kleiner, schrijft BDO.

Volgens Tagage bevindt de gehandicaptenzorg zich in een soort spagaat. "Of ze bouwen zzp'ers af, want anders lopen ze het risico op een boete van de Belastingdienst, maar als ze dat doen, kunnen ze geen zorg meer verlenen. Dus ze gaan maar door en hopen dat de Belastingdienst geen boete oplegt."

Uit onderzoek van Ieder(in) bleek onlangs dat de gehandicaptenzorg de laatste jaren op verschillende vlakken ernstig is verslechterd. Tagage: "Bestuurders van zorginstellingen die wij spreken, herkennen die zorgen. Waar willen we in Nederland naartoe? Zij snappen dat je van de zzp af moet omwille van regels, maar er is geen panklare oplossing."

Investeren in AI

De zzp-problematiek leidt ook tot een stijgend ziekteverzuim. In de gehandicaptenzorg is 8,5 procent van de werknemers ziek ten opzichte van 8,2 procent in 2024. In de ouderenzorg is 9,2 procent van de werknemers ziek: een jaar eerder was dat nog 9 procent.

Volgens BDO is het voor zorginstellingen zaak om te blijven investeren, vooral in technologie, zoals AI. "Denk aan spraakgestuurd rapporteren of het maken van roosters. Dat ontlast medewerkers die daardoor meer tijd krijgen voor handen aan het bed. Het verhoogt ook het werkplezier, wat ook het verzuim kan aanpakken", zegt Tagage.

Het aantal fraudezaken is vorig jaar toegenomen. De Nederlandsche Bank ziet een toename van 30 procent ten opzichte van 2024. In totaal kwam dat neer op 658.000 gevallen van fraude. Gemiddeld zijn dat 1800 fraudegevallen per dag.

Fraude met kaartbetalingen komt het meest voor. Dan gaat het om creditcards waar online de gegevens van worden misbruikt. De centrale bank ziet de laatste tijd ook een stijging in misbruik met gestolen en verloren bankpassen.

Bij overschrijvingen gaat het vooral om snelle betalingen waarbij het geld vrijwel meteen op de rekening van de fraudeur staat, zegt Anne-Jet Ogilvie, onderzoeker bij DNB. Dan gaat het om misleiding door een crimineel die zich voordoet als iemand een familielid, een andere bekende of een bankmedewerker.

Bij dat soort fraude gaat het ook om overschrijvingen die naar het buitenland gaan. Ogilvie: "In beide gevallen is die overschrijving minder makkelijk terug te draaien." Zowel consumenten als bedrijven zijn slachtoffer van fraude, zegt DNB.

Perspectief

Naast het aantal fraudegevallen nam ook het totale fraudebedrag toe. DNB zag dat in heel 2025 de kostenpost bijna de 200 miljoen euro aantikte. Volgens de centrale bank kan het zo zijn dat sommige mensen het afgelopen jaar meer dan één keer zijn geraakt door fraude.

Het gaat gemiddeld om een bedrag van ongeveer 540.000 euro aan fraude per dag. Dat lijkt veel, maar volgens DNB moet dat cijfer wel in perspectief worden geplaatst.

Volgens onderzoeker Ogilvie wordt er voor ruim 13 miljard euro per dag overgemaakt in ons land. Dat betekent dat zeven op de 100.000 betalingen frauduleus zijn. "Dat is maar een relatief klein deel van alle transacties per dag."

Tips en fraudehelpdesk

Consumenten moeten wel op de hoogte zijn van hoe je misleiding als phishing kan herkennen, zegt Ogilvie. DNB is de toezichthouder op financiële instellingen en kijkt met banken naar hoe zij mensen kunnen informeren.

Op de site van DNB staan tips voor betere herkenning en ook de Fraudehelpdesk kan helpen om veilig te blijven bankieren. Die instantie heeft ook informatie over wat te doen als je toch slachtoffer bent van fraude.

En er is enige troost voor degenen die toch te maken krijgen met fraude, zegt Ogilvie: "Het zijn inderdaad hoge bedragen, maar een deel hiervan wordt ook weer vergoed door de banken. Dus het valt uiteindelijk in dat opzicht ook wel wat mee."

Het Openbaar Ministerie heeft faillissement aangevraagd voor cryptoplatform Knaken, meldt een woordvoerder van het OM.

Bij Knaken konden klanten euro's omzetten in cryptomunten, zoals bitcoin of ethereum. Ook konden klanten op het platform handelen.

Begin deze maand ging het cryptobedrijf al uit de lucht. Door nieuwe Europese cryptoregelgeving was een vergunning van toezichthouder Autoriteit Financiële Markten (AFM) noodzakelijk en die vergunning kreeg het Rotterdamse cryptobedrijf niet.

Het OM zegt "in het openbaar belang" het faillissement aan te vragen en hoopt dat de zaken zo goed mogelijk worden afgewikkeld voor mogelijke gedupeerden. Als de rechtbank het faillissement toekent, kan een curator kijken wat er nog beschikbaar is om aan klanten terug te geven.

OM bezorgd

Knaken was sinds begin deze maand niet meer bereikbaar en klanten konden niet meer bij hun cryptomunten. Begin juni schreef het bedrijf: "Wij onderzoeken momenteel hoe wij de afhandeling met onze klanten kunnen vormgeven."

Over deze afwikkeling is het OM zeer bezorgd. Het zou niet netjes verlopen. Zo is het bedrijf opgehouden om klanten uit te betalen. Ook gaat het om een grote hoeveelheid mensen. Het OM schat dat er ongeveer 30.000 klanten zijn.

Ook de Fiscale Inlichtingen- en Opsporingsdienst (FIOD) is betrokken bij de zaak. De FIOD kijkt of er mogelijk strafbare feiten zijn gepleegd. Bij doorzoekingen van panden zijn laptops en telefoons in beslag genomen. Ook is er beslag gelegd op het vermogen van het bedrijf. Er zijn geen mensen aangehouden.

Voetbalclubs

Knaken is bekend als sponsor van voetbalclubs in de eredivisie, waaronder Ajax, Sparta en Feyenoord. Ajax verbrak na twee maanden het contract met de sponsor om met een concurrent in zee te gaan. De samenwerking met Feyenoord werd vorig jaar stopgezet. Het bedrijf was in financieel opzicht kwetsbaar, meldde het cryptobedrijf in de jaarrekening van 2024.

Ultrafastfashionwinkels zoals Shein, Temu en AliExpress mogen in Frankrijk binnenkort geen reclame meer maken. De Franse politiek heeft een wet aangenomen die dat per 1 januari verbiedt. Ook voor influencers geldt een verbod om deze merken te promoten, bij overtreding riskeren zij boetes.

Het plan was om de hele industrie van goedkope, niet-duurzame mode aan te pakken, maar de wet is nu specifiek gericht op de 'ultrafastfashion-bedrijven', zoals ze in het wetsvoorstel worden genoemd. Dat zijn bedrijven die grote hoeveelheden producten tegen zulke lage prijzen verkopen dat het voor consumenten niet loont om versleten kleding te laten repareren. Die komt dan al snel in de vuilnisbak terecht.

De wet lijkt gericht tegen Chinese fashiongiganten en niet op Franse of Europese merken, al moet de precieze definitie nog worden vastgesteld.

Aanmoedigen tot reparatie

Frankrijk gaat deze bedrijven ook verplichten een milieuheffing per product te betalen. Daarnaast moeten de webshops verplicht berichten tonen die consumenten aanmoedigen tot reparatie, hergebruik en terughoudendheid bij het winkelen.

De Franse overheid pakt Shein ook op andere fronten aan. Zo kreeg de Chinese webgigant begin deze maand een boete van 22 miljoen euro omdat kopers spullen niet goed kunnen retourneren en omdat het bedrijf niet open was over het gebruik van materialen en de herkomst ervan. Shein kreeg in juli vorig jaar ook al een Franse boete van 40 miljoen euro wegens nepkortingen.

Ook is de Europese Commissie bezig met een onderzoek naar Shein, omdat die mogelijk te weinig heeft gedaan om de verkoop van illegale producten te beperken of gebruikers te beschermen tegen het verslavende ontwerp van de website en app.

Nederlandse Textieltafel

De Nederlandse textielsector en milieuorganisaties, verenigd in de zogenoemde Textieltafel, pleiten ook hier voor een reclameverbod op ultrafastfashion. Future Up, het voormalige MVO Nederland, neemt daar het voortouw in. Morgen wordt in de Tweede Kamer gedebatteerd over de circulaire economie en de aanbevelingen van de Textieltafel.

Zuid-Korea is van plan honderden miljarden te investeren in de productie van computerchips. President Lee Jae-myung presenteerde plannen samen met de twee grootste chipmakers van het land, Samsung en SK Hynix.

Samen met de overheid zeggen de tech-bedrijven ruim 500 miljard euro te investeren om wereldwijde chiptekorten tegen te gaan. Samsung en SK Hynix zijn wereldwijd goed voor de productie van bijna 80 procent van het totaal aantal specifieke geheugenchips.

De computerchips van de Zuid-Koreaanse makers zijn nodig in datacenters om chatbots en andere AI-tools te laten werken. Die kunnen grote hoeveelheden data verwerken die nodig zijn bij het gebruik van kunstmatige intelligentie.

Three mega projects

Door de sterk gestegen vraag naar deze specifieke geheugenchips zijn ook de prijzen verder gestegen, meldt Financial Times. Dat heeft ook gevolgen voor de prijs van elektronische apparaten. Vorige week maakte Apple bekend de prijzen voor MacBooks en Ipads te verhogen door de duurder geworden geheugenchips.

De mega-investering is onderdeel van het zogenoemde 'Three Mega Projects' om onder andere nieuwe chipfabrieken en datacenters buiten de hoofdstad Seoul neer te zetten en te investeren in technologie voor robots.

De investeringen moeten ook de landelijke gebieden buiten de hoofdstad helpen, maakte president Lee bekend in een conferentie die ook op tv werd uitgezonden.

De eerste schademeldingen komen binnen bij verzekeraars na het noodweer van dit weekend. In het hele land gold zaterdagavond code oranje. Verzekeraars zien vooral in de regio's rond Utrecht en Amsterdam een piek aan meldingen.

Bij Centraal Beheer en Interpolis, beide merken van Achmea, is het aantal meldingen nu rond de 5600. De verzekeraars zien een opvallende concentratie van meldingen uit Hilversum. Het gaat vooral om schade door hagel en blikseminslag, zoals beschadigde dakramen en schade aan auto's.

Het aantal meldingen bij de twee verzekeraars is bijna het dubbele ten opzichte van het noodweer in het weekend van 20 juni. Bij beide bedrijven worden volgens een woordvoerder extra collega's ingezet om meldingen snel op te pakken.

Ook NN Group, waar onder andere het merk OHRA onder valt, ziet meer schademeldingen dan vorig noodweerweekend binnenwaaien. Veel meldingen komen uit Hilversum. Daarnaast komen er veel schademeldingen uit de provincie Flevoland.

Het gaat om ongeveer 950 schademeldingen, met name over hagelschade bij auto's en huizen. NN Group heeft ook nog een verzekering in een samenwerking met ABN Amro. Daar zijn rond de 400 schademeldingen binnengekomen.

In de laatste tussenstand vanmorgen stond de teller op zo'n 1000 schademeldingen bij verzekeraar Allianz Direct. Ook verzekeraar ASR deelde cijfers uit de ochtend en spreekt over 130 meldingen.

Het tweede stormweekend op rij valt voor verzekeraar Univé juist mee. In een laatste telling vanmorgen waren er 330 schademeldingen binnen, met een waarde van ongeveer 350.000 euro. Het voorgaande weekend waren dat er ruim 500.

Ook bij deze verzekeraar zijn vooral auto- en woonverzekeringen aangesproken, onder andere voor lekkages. Een klein aantal meldingen kwam binnen over schade door rioolwater dat omhoog is gekomen.

Dat het totaal aantal meldingen lager ligt zou kunnen komen doordat bij de vorige storm vooral schade was in het noorden van ons land. Van oudsher zijn er veel verzekerden in die regio, zegt een woordvoerder van Univé.

We zijn alweer halverwege het jaar en dat betekent dat er nieuwe wetten, regels en belastingen ingaan, want niet alleen op 1 januari, ook op 1 juli gaan die vaak in. Wat verandert er dit keer?

Minimumloon en uitkeringen omhoog

Ieder halfjaar past de overheid het minimumloon aan om het mee te laten stijgen met de cao-lonen. Het minimumloon gaat nu van 14,71 naar 14,99 euro per uur bruto. Dat bedrag geldt voor iedereen van 21 jaar en ouder.

Op basis van de verhoging van het minimumloon gaan ook uitkeringen omhoog. Zo gaat de AOW voor alleenwonenden van 1558,15 naar 1581,55 euro netto per maand. Ook andere uitkeringen zoals de bijstand, WIA en Wajong stijgen.

3 euro voor pakketje uit China

Bestel je iets in een webshop uit China of een ander land buiten de EU? Dan moet je voortaan 3 euro aan invoerrechten betalen. Tot nu toe hoefde dat niet voor kleine bestellingen van onder de 150 euro. De EU schaft deze vrijstelling nu af.

Die 3 euro geldt per soort product dat je bestelt. Bestel je bijvoorbeeld twee T-shirts dan betaal je dus 3 euro. Maar bestel je een T-shirt en een USB-kabel, dan betaal je 6 euro.

Belverbod bedrijven

Bedrijven mogen consumenten niet bellen zonder toestemming, ook niet meer als iemand klant is of is geweest. Tot nu toe was er een uitzondering op het belverbod als je ergens klant was, maar die uitzondering vervalt. Bedrijven moeten nu dus altijd toestemming hebben om je te bellen.

Er zijn wel een paar uitzonderingen: goede doelen, loterijen die geld geven aan goede doelen en uitgevers van kranten en tijdschriften.

Huurverhoging

Heb je een sociale huurwoning? Per 1 juli is er weer de jaarlijkse huurverhoging. Die is dit jaar in principe maximaal 4,1 procent. Een sociale huurwoning mag maximaal 932,93 euro kosten.

Voor mensen met een hoog inkomen kan de huurverhoging meer zijn. Afhankelijk van hoeveel je verdient is de verhoging dan 50 of 100 euro.

De corporaties hebben al gezegd dat ze hun huren gemiddeld met 3,6 procent verhogen, minder dan het maximum van 4,1 procent dus. De gemiddelde huur wordt 666 euro. De maximale huurverhogingen voor middenhuurwoningen (6,1 procent) en vrijesectorwoningen (4,4 procent) golden al sinds 1 januari.

Registratie sigarettenverkopers

Verkopers van sigaretten, vapes en andere rookwaren moeten zich voortaan verplicht registreren. De overheid wil het aantal verkooppunten terugdringen en beter zicht krijgen op waar nog sigaretten worden verkocht.

Supermarkten mogen al geen sigaretten meer verkopen. De komende jaren komen er verboden voor nog meer plekken. De registratie loopt via de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA).

Wachtlijst stroomaansluiting

Vraag je 1 juli of later een zwaardere stroomaansluiting aan voor je huis? Omdat je bijvoorbeeld een laadpaal wilt of een warmtepomp?

Dan kan je op een wachtlijst terechtkomen, afhankelijk van hoeveel ruimte er lokaal is op het stroomnet. Tot nu toe waren er alleen wachtlijsten voor grootverbruikers, maar voortaan kunnen ook kleinverbruikers zoals huishoudens en kleine bedrijven op die wachtlijsten komen.

Voor Noord-Brabant en een groot deel van provincie Utrecht is al duidelijk dat nieuwe aanvragen op de wachtlijst komen. Want voorlopig zijn daar geen nieuwe aansluitingen of verzwaringen van bestaande aansluitingen mogelijk.

Camera in auto

Elke auto die nieuw wordt verkocht in de EU moet voortaan een nieuw veiligheidssysteem hebben. Dat heet Advanced Driver Distraction Warning (ADDW) en dat is een camera die in de gaten houdt of de bestuurder wel op de weg let. Doet die dat te lang niet, dan gaat er een alarm af. Deze EU-regel gaat niet op 1 maar 7 juli in. EU-regels gaan vaker op onlogische dagen in.

Banktransacties tegenhouden

Banken kunnen worden verplicht bepaalde transacties tegen te houden. Ze moeten dat doen als de Financial Intelligence Unit hen dat opdraagt. Dat is een overheidsinstelling waar banken en andere financiële dienstverleners ongebruikelijke transacties moeten melden.

Krijgen ze de opdracht, dan moeten banken een transactie maximaal vijf dagen tegenhouden. Het gaat dan om geld dat mogelijk is gelinkt aan witwassen of het financieren van terrorisme. In die vijf dagen kunnen opsporingsdiensten dan bijvoorbeeld beslag leggen op het geld.

Vrachtwagenheffing

Over rekeningrijden voor personenauto's wordt al tientallen jaren gesproken, maar het komt er steeds niet van. Voor vrachtwagens is het nu wel een feit: eigenaren van vrachtwagens gaan betalen per gereden kilometer.

In dit artikel lees je meer over de zo geheten vrachtwagenheffing:

De heffing geldt niet voor alle wegen, maar vooral voor snelwegen en een deel van de provinciale N-wegen.

Tegelijkertijd verdwijnt de wegenbelasting voor vrachtwagens tot 12.000 kilo en gaat die voor zwaardere trucks omlaag. Maar vanwege de hoge dieselprijzen verdwijnt de wegenbelasting tijdelijk voor alle vrachtwagens. Dat is voor een half jaar, tot eind 2026.

Ook wordt de vrachtwagenheffing 22,3 procent lager dan eerder gepland, ook als tijdelijke maatregel tot eind dit jaar vanwege de hoge brandstofprijzen door de oorlog in het Midden-Oosten.

De vrachtwagenheffing betekent minder vaste maar meer variabele kosten dus. Hoe schoner en lichter de truck is, hoe lager het bedrag per kilometer. En een groot deel van het opgehaalde geld gaat naar subsidie voor verduurzaming. Bijvoorbeeld voor elektrische vrachtwagens.

Wegenbelasting omhoog en omlaag

Voor een aantal soorten auto's gaat de wegenbelasting omhoog. Voor rijdende winkels, zoals de aloude SRV-wagen, betaalde je tot nu toe maar 25 procent van de normale wegenbelasting. Die uitzondering stopt, eigenaren betalen voortaan dus 100 procent.

Ook het speciale tarief voor kermis- en circusexploitanten vervalt. Die betaalden ook maar 25 procent voor auto's en vrachtwagens die ze alleen gebruiken om kermis- of circusbenodigdheden te vervoeren. Hetzelfde geldt voor personenauto's en vrachtwagens die zijn ingericht als werkplaats, met gereedschap en een werkbank.

Tegelijk met bovenstaande verhogingen gaat de wegenbelasting tijdelijk omlaag voor bestelauto's. Dat is vanwege de huidige hoge brandstofprijzen. De belasting gaat 50 procent omlaag tot eind dit jaar.

Tachograaf voor bestelbusjes

Voor vrachtwagens van 3500 kilo en meer was de tachograaf al verplicht. Maar dat wordt die nu ook voor bestelwagens tussen de 2500 en 3500 kilo. De tachograaf is een apparaat dat de rij- en rusttijden van een chauffeur registreert, evenals de snelheid en afgelegde afstand van een voertuig.

De verplichting komt vanuit de EU en geldt alleen voor internationaal vervoer. Dus als er met de bestelbus bijvoorbeeld wordt gereden tussen Nederland en Duitsland. Maar ook als een Nederlands bedrijf in het buitenland rijdt of een buitenlands bedrijf binnen Nederland.

Zo wil de EU de concurrentie tussen vrachtwagen- en bestelautovervoerders eerlijker maken. En het risico verminderen dat er met bestelauto's gevaarlijk lang wordt doorgereden.

Eisen gastouderopvang

Er komen strengere eisen voor gastouders. Dat zijn mensen die tegen betaling kinderopvang bieden aan een kleine groep kinderen, vaak in eigen huis. Nu mag je met allerlei onderwijs- en zorgopleidingen gastouder zijn, voortaan moeten gastouders altijd een pedagogische module hebben gevolgd. Dit geldt alleen voor nieuwe gastouders, niet voor bestaande.

Voor gastouderbureaus komen er ook strengere regels.

Ongevallen met uitzendkrachten

Als er een ongeluk gebeurt op het werk, moet de werkgever dat nu al verplicht melden bij de Nederlandse Arbeidsinspectie. Als het om een uitzendkracht gaat, moet het bedrijf het voortaan ook melden bij het uitzendbureau. En dat uitzendbureau moet vervolgens ook melding doen bij de Arbeidsinspectie.

Dit moet ervoor zorgen dat uitzendbureaus en bedrijven samen zorg dragen voor de veiligheid van mensen. Het uitzendbureau moet na een ongeluk ook controleren of een bedrijf wel genoeg veiligheidsmaatregelen heeft genomen.

Milieueisen voor gebouwen

De milieuprestatie-eisen voor gebouwen worden aangescherpt. Het gaat daarbij om hoeveel de gebruikte bouwmaterialen en bouwmethode het milieu mogen belasten. Bijvoorbeeld op het gebied van CO2-uitstoot en luchtvervuiling.

Voor kantoren gaat de eis omhoog. Voor andere gebouwen als scholen, winkels, zorginstellingen en fabrieken komen er voor het eerst eisen.

Voor woningen gaan de eisen niet omhoog. Strengere eisen zouden volgens de overheid soms kunnen leiden tot een langere bouwtijd. En omdat er snel veel woningen bij moeten komen, is besloten de regels niet aan te scherpen.

Eigenaren van vrachtwagens betalen per 1 juli een bedrag per gereden kilometer op bijna alle Nederlandse snelwegen. De vrachtwagenheffing moet de transportsector verduurzamen, maar de maatregel loopt flink in de papieren. "Voor vrijwel alle vrachtwagens gaan de kosten enkele duizenden euro's per jaar omhoog", zegt Marieke Kuijpers, sectormanager bij Rabobank. Wie betaalt daar de rekening van?

De maatregel geldt voor alle vrachtwagens die inclusief een lading meer dan 3500 kilo wegen. De hoogte van de heffing wordt berekend door een tolkastje in de cabine te plaatsen. Die houdt bij hoeveel kilometers worden afgelegd. "Het is in feite rekeningrijden, maar dan alleen voor vrachtwagens", zegt Kuijpers.

Daarnaast is de motoraandrijving bepalend voor de hoogte van het tarief. Hoe schoner en lichter het voertuig, hoe lager het bedrag. Zo is het tarief voor de meest voorkomende dieselvrachtwagen 20,1 cent per kilometer en voor een elektrische vrachtwagen 3,8 cent. Dit is bedoeld om de transportsector te stimuleren duurzamer en efficiënter te rijden.

Een deel van de opbrengsten van de heffing moet terugvloeien naar de sector via subsidies. Dit moet de aanschaf van elektrische vrachtwagens beter mogelijk maken. Daarnaast worden met het geld oplaadpunten aangelegd.

10.000 euro per vrachtwagen

Door de invoering van de vrachtwagenheffing komt het Eurovignet te vervallen, de belasting voor zware rijtuigen. Ook wordt de motorrijtuigenbelasting voor vrachtwagens flink verlaagd. Toch kunnen de kosten flink oplopen voor de meeste vrachtwagens.

Op dit moment rijdt het overgrote deel van de vrachtwagens op diesel. Voor dit type kunnen de kosten het komende jaar gemiddeld 10.000 euro hoger uitvallen dan nu, berekende Kuijpers. "Samen met de hoge brandstofprijzen, de stijgende loonkosten en de druk om te verduurzamen, kunnen transporteurs in financiële problemen terechtkomen."

Doorberekend aan klant

Rico Luman, sectoreconoom bij ING, verwacht dat vrijwel alle transporteurs de kosten zullen doorberekenen aan de opdrachtgever. "De marges zijn heel dun: maximaal 2 of 3 procent." De heffing betekent dat de vervoersprijzen 7 à 8 procent omhooggaan, verwacht hij. "Klanten zullen de transporteurs wel vragen om efficiënter en nog minder 'leeg' te rijden om zo de kosten te drukken", zegt Luman.

Voor Iris Lafeber zit het doorberekenen van de hoge kosten aan de klant niet lekker. Zij is mede-eigenaar van een transportbedrijf dat gespecialiseerd is in industriële verhuizingen. "We hebben onze tarieven met 20 procent moeten verhogen in vergelijking met begin dit jaar." Dat zit hem niet alleen in de heffing, maar ook in de salarisverhoging van de chauffeurs en de hoge brandstofkosten vanwege de oorlog in het Midden-Oosten, somt ze op. "Gelukkig hebben we een dieselclausule, zodat we de brandstofkosten kunnen doorberekenen aan de klant."

'Elektrisch rijden eindelijk interessant'

Luman van ING verwacht dat de heffing de transportsector een impuls geeft om te verduurzamen. "Het verschil in kosten tussen diesel en elektrisch rijden wordt zo steeds kleiner." Met name de supermarktsector investeert nu volop in elektrische wagens, ziet hij.

Ook Cees Heebink heeft daar oren naar. Hij heeft een bedrijf met een wagenpark van zo'n tachtig vrachtwagens, waarvan ongeveer de helft met name in Nederland rijdt. Heebink is voornemens om volgend jaar elektrische wagens aan te schaffen. "Met die heffing wordt elektrisch rijden eindelijk interessant."

Ook is de techniek volgens hem verbeterd. "Nu kun je de hele dag in Nederland blijven rijden zonder tussentijds te moeten opladen." In combinatie met 'thuis' opladen is het iets goedkoper dan diesel op de lange termijn, weet hij. "Want de aanschafprijs is wel een hap uit je portemonnee." Elektrische vrachtwagens kunnen op dit moment bijna 2,5 keer duurder zijn dan een dieselversie, zeggen deskundigen.

In 2028 komt daar nog een Europese brandstofheffing bij, de ETS 2. De vrachtwagenheffing wordt 1 juli ingevoerd, maar tussen 1 september en het einde van het jaar geldt een tijdelijke korting van 22,3 procent vanwege de hoge brandstofprijzen van de afgelopen maanden.

AI-bedrijf Anthropic mag zijn nieuwste AI-model Mythos alsnog beschikbaar stellen aan bepaalde Amerikaanse overheidsinstanties. De Amerikaanse regering heeft daar toestemming voor gegeven.

Het model kan beveiligingslekken in software opsporen, maar de autoriteiten zijn bang dat die lekken tegen hen gebruikt worden.

Eerder besloot de regering dat Anthropic de iets beperktere consumentenversie van Mythos, Fable, niet beschikbaar mocht maken buiten de VS en voor niet-Amerikanen binnen de VS. Omdat Anthropic de nationaliteit van klanten niet altijd weet, besloot het bedrijf daarop om Fable wereldwijd ontoegankelijk te maken.

Veiligheidsregels

Anthropic ging in overleg met de Amerikaanse regering over tot het verbod. Het bedrijf benadrukte dat er veiligheidsregels zijn ingebouwd in de AI-tools, zodat ze niet kunnen worden misbruikt. Hoewel die gesprekken in eerste instantie geen doorbraak opleverde, lijken er nu stappen gezet.

Bepaalde overheidsinstanties krijgen nu toegang tot Mythos. De instanties kunnen Mythos gebruiken om hun software te controleren op beveiligingslekken.

Anthropic laat in een statement weten dat het met de overheid "blijft samenwerken" om ervoor te zorgen dat Fable weer voor iedereen toegankelijk wordt.

Ook bij de concurrent van Anthropic, OpenAI, blokkeert de regering de toegang tot het nieuwste AI-programma. GPT-5.6, zoals die tool heet, is net als Mythos gespecialiseerd in het zoeken van beveiligingslekken. Volgens meerdere Amerikaanse media gaat de overheid "klant voor klant" beoordelen of die toegang mag krijgen.

Op plastic zuivel- en sapflessen tot drie liter moet verplicht statiegeld komen. Dat schrijft minister van Klimaat en Groene Groei Van Veldhoven-Van der Meer in een brief aan de Tweede Kamer. Dat zou betekenen dat ook op onder meer plastic melkflessen statiegeld komt.

Op dit moment geldt een statiegeldverplichting voor plastic flessen en blikjes met water en frisdrank en niet voor de overige plastic flessen, waarvan volgens de minister het grootste deel sap- en zuivelflessen zijn.

Ook wil Van Veldhoven onder meer een verbod op de verkoop van plastic flessen en blikjes zonder statiegeld en kijkt ze naar een innameplicht voor winkels.

Deze maatregelen moeten ervoor zorgen dat het wettelijke inzameldoel van 90 procent eindelijk gehaald wordt. Dat is de drankenproducenten en -importeurs, die hier wettelijk verantwoordelijk voor zijn, de afgelopen vier jaar niet gelukt. Producenten hebben eerder gemeld dat ze het dit jaar wel voor elkaar gaan krijgen.

Europees ingrijpen

Volgens Van Veldhoven, die eerder verantwoordelijk was voor de invoering van statiegeld op kleine flesjes en blikjes, moet Nederland snel maatregelen nemen om Europees ingrijpen te voorkomen.

Nieuwe Europese verpakkingsregels schrijven voor dat landen vóór 2029 de inzameldoelstelling van 90 procent moeten halen. Als ze dat niet redden, komt er een innameplicht voor alle verkooppunten inclusief de kleine ondernemers, wat de minister wil voorkomen. Ook zouden buitenlandse statiegeldverpakkingen dan in Nederland moeten worden ingenomen.

Dat de minister nu ook statiegeld op plastic zuivelflessen wil, is de opmerkelijkste maatregel. Zuivel is tot nu toe steeds uitgezonderd omdat die verpakkingen volgens de producenten lastig schoon te maken zijn. Maar zonder statiegeld op plastic flessen zuivel is het onmogelijk om het wettelijke doel van 90 procent te halen, omdat die goed zijn voor 12 procent van alle plastic flessen.

Daarom stelt Van Veldhoven voor om de statiegeldplicht ook naar die flessen uit te breiden. Wel moet Verpact, de organisatie van drankenproducenten die verantwoordelijk is voor het statiegeldsysteem, eerst maatregelen bedenken om "hygiëneproblemen" te voorkomen.

Dat het "heel makkelijk" is om zuivelflessen toe te voegen, meldde Verpact eind 2023 al aan de NOS. De woordvoerder liet toen zelfs weten dat het statiegeldsysteem "al open was gesteld voor sap en zuivel".

Transparantie

Van Veldhoven wil verder meer transparantie over wat de producenten doen met het niet-geïnde statiegeld. Jaarlijks blijft er zo'n 130 miljoen euro in kas bij Verpact doordat niet alle plastic flessen en blikjes worden ingeleverd.

De minister gaat "graag het gesprek aan met de Kamer" over haar voorstellen om de inzameldoelstelling versneld te halen. Verpact heeft aangegeven haar voorstellen te steunen, maar "graag in contact te blijven over het plan van aanpak voor de inzameling van zuivelflessen".

Van Veldhoven roept de producenten op om ervoor te zorgen dat er op een deel van de zuivelflessen zo snel mogelijk statiegeld komt, nog voordat er een verplichting is.

Vesteda hoeft mogelijk toch geen huurwoningen te verkopen. De grootste commerciële woningbelegger en -verhuurder van Nederland schrijft dat het een deal heeft gesloten met de aandeelhouders.

Verschillende investeerders in Vesteda, waaronder pensioenfondsen, lieten dit jaar weten een groot deel van hun investering te willen terughalen met een zogenoemd 'redemptieverzoek'. In totaal ging het toen om 4,1 miljard euro. Na maandenlang overhandelen met de investeerders is dat bedrag afgenomen tot 765 miljoen euro.

Vesteda spreekt van goed nieuws, aangezien het verkopen van huurwoningen een steeds realistischer scenario leek te worden. Inmiddels verhuurt Vesteda ruim 28.000 woningen, vaak in het middensegment. Die woningen staan vooral in de Randstad of in grotere steden daarbuiten.

Eens per jaar

In ruil voor het verlagen van het teruggevraagde bedrag hebben investeerders de toezegging gekregen dat ze in de toekomst vaker zo'n redemptieverzoek kunnen doen. Voorheen kon dat maar eens in de zeven jaar, vanaf nu wordt dat een keer per jaar.

Vesteda zegt dat investeerders daardoor beter kunnen inspelen op de veranderende markt en het investeringsklimaat, terwijl het bedrijf zelf kan blijven investeren in huurwoningen. Met de toezegging van de jaarlijkse termijn is de hoop bovendien dat er weer nieuwe investeerders komen.

Volkswagen wil de komende jaren nog eens tienduizenden banen schrappen. Dat melden meerdere media op basis van bronnen binnen het bedrijf. Het gaat al langer niet goed met de autobouwer.

Bij het Duitse concern, met naast Volkswagen de merken Seat, Audi en Porsche, werken 657.000 mensen. Het bedrijf had vorig jaar, onder luid protest van de bonden, een reorganisatie aangekondigd waarbij tot 2030 50.000 banen zouden verdwijnen.

Het bestuur van het bedrijf werkt volgens het Duitse zakenblad Manager Magazin nu aan een plan om dat aantal te verdubbelen. De Frankfurter Allgemeine Zeitung spreekt zelfs van 60.000 banen extra die moeten verdwijnen. Wanneer de ontslagronde plaatsvindt, is nog niet duidelijk.

Stevige onderhandelingen

Onderdeel van de nieuwe ontslagronde is de sluiting van vier fabrieken. Het gaat om drie fabrieken waar Volkswagen-auto's worden gemaakt en een fabriek waar Audi's worden geproduceerd. De productie zou geleidelijk worden afgebouwd. Of er alleen bij deze fabrieken ontslagen vallen of er ook daarbuiten, is niet duidelijk.

Duitsland-correspondent Charlotte Waaijers

"Het is al langer duidelijk dat Volkswagen het moeilijk heeft. Fabrieken draaien niet op vol vermogen, de kosten om auto's te produceren zijn relatief hoog en het is door de toenemende concurrentie en bijvoorbeeld ook handelstarieven lastiger om ze verkocht te krijgen.

Er loopt daarom al een reorganisatie, en die was het resultaat van een harde strijd tussen de bedrijfstop, werknemers en de deelstaat. Een van de gevoelige punten daarbij was, naast het verlies van banen, ook de mogelijke sluiting van fabrieken. Dat bleef uiteindelijk beperkt.

Het plan dat nu op tafel lijkt te liggen, waarbij mogelijk twee keer zoveel banen verdwijnen en nog eens vier fabrieken zouden sluiten, zorgt opnieuw voor grote onrust bij werknemers. De vakbond en ondernemingsraad zullen zich fel verzetten, en er alles aan doen om het af te zwakken.

En ze hebben nog altijd veel macht: na de Tweede Wereldoorlog kon het door de nazi's opgerichte bedrijf in het algemeen belang verder draaien, maar werd wel wettelijk vastgelegd dat de deelstaat en werknemersorganisaties veel inspraak hebben. Ook dat zou volgens de berichten afgezwakt kunnen worden in het nieuwe plan."

De nieuwe reorganisatieplannen van Volkswagen zullen naar verwachting stevige onderhandelingen met de vakbonden ontketenen. De bond IG Metall heeft samen met de ondernemingsraad van Volkswagen een verklaring uitgegeven. Daarin schrijven ze dat ze met "alle macht" het plan willen tegenhouden. Ze vinden dat het bestuur "eindelijk zijn werk moet doen" en zich moet concentreren op het bieden van werkzekerheid en het maken van concurrerende producten.

De winst kwam vorig jaar 5 miljard euro lager uit dan een jaar eerder. Het bedrijf zit met name in de knel door de concurrentie van Chinese auto's. Ook Amerikaanse importheffingen op Europese auto's speelden mee.